O‘zbekistonning JSTga a’zoligi bo‘yicha bosh muzokarachisi Azizbek Urunov a’zolik kechikayotganini ayrim mamlakatlar hujjatlarni ko‘rish jarayonini cho‘zayotgani bilan izohladi. U JSTga a’zolik yo‘lida ayrim sohalar uchun 3 yildan 8 yilgacha o‘tish davriga kelishilayotganini ham ma’lum qilgan.
Jahon savdo tashkilotiga a’zo bo‘lish dunyo mamlakatlariga xalqaro savdoni osonlashtirish, erkin va raqobatbardosh bozor shakllantirish, buning ortidan esa iqtisodiy foyda olish uchun juda muhim. O‘zbekiston 1994 yildan beri shu tashkilotga kirishga urinib keladi.
O‘zbekistonning ushbu tashkilotga a’zoligi bo‘yicha muzokaralar 2026 yil martigacha yakunlanishi kutilayotgandi. Ammo O‘zbekistonning JST masalalari bo‘yicha maxsus vakili – bosh muzokarachi Azizbek Urunovga ko‘ra, muddat kechikishi mumkin.
U jurnalistlar qarshisida a’zolik nega kechikayotgani, JSTga a’zolikdan keyin importchilarga bojlar pasaytirilishi ehtimoli, shuningdek, mahalliy bozor uchun imtiyozli davr olinishi borasidagi savollarga javob qaytardi.
Bojlar pasaytiriladimi yoki mahalliy bozor uchun imtiyozli davr olinadimi?
Azizbek Urunov JSTga a’zolikda har bir mamlakat mahalliy bozor uchun imtiyozli davr so‘rashi tabiiy ekanini ta’kidlaydi. Shu sabab O‘zbekiston ham sezgir sohalarda 3 yildan 8 yilgacha o‘tish davriga kelishayotgani ma’lum qilindi. Shu bilan birga, proteksionizmga yo‘l qo‘yilmasligi ta’kidlandi.
«JSTga a’zo bo‘lganda olinadigan majburiyatlar kelishiladi, demak, maksimal biz ishlatishimiz mumkin bo‘lgan daraja belgilab beriladi. O‘sha nuqtayi nazardan davlat o‘zida bu narsani iloji boricha ko‘proq saqlab qolishga harakat qiladi. Lekin bu degani, davlat proteksionizm qiladi degani emas.
Agar katta davlatlar: Xitoyni, Hindistonni oladigan bo‘lsak ham, ulardagi JSTga a’zo bo‘lgandagi o‘rtacha bojlar biznikidan 4-5 barobarga ko‘proq. Men hozir har bittasining tafsilotini yana ochiqlay olmayman, umumiy olib qaraydigan bo‘lsak, bojlar kamaytiriladi, lekin biz uchun sezgir bo‘lgan sohalar bor, ular bo‘yicha biz o‘sha muhokamalarda tariflarni erkinlashtirishda ham 3 yil, 5 yil, 7 yil, 8 yilgacha o‘tish davrini ham kelishgan joylarimiz bor.
