Fransiya Yevropadagi eng katta ichki suv yo‘llari tarmog‘iga ega mamlakatlardan biri bo‘lib, uning hududida qariyb 8,5 ming kilometr uzunlikdagi kema qatnaydigan kanallar va daryo yo‘llari mavjud. Biroq ushbu tarmoq uzoq yillar davomida Shimoliy Yevropaning asosiy transport yo‘laklari bilan yetarli darajada bog‘lanmagan edi.
Bu vazifani uzoq vaqt Canal du Nord kanali bajarib kelgan. Fransiya shimolini Sena daryosi havzasi bilan bog‘laydigan mazkur kanal qurilishiga yarim asrdan ortiq vaqt ketgan. Ikki jahon urushi tufayli qurilish bir necha bor to‘xtab qolgan. Natijada inshoot 1965 yilda foydalanishga topshirilgan bo‘lsa-da, o‘sha vaqtga kelib uning imkoniyatlari zamonaviy talablarga javob bermay qola boshlagan.
Shu sababli Fransiya va Yevropa Ittifoqi yangi transport tizimini barpo etishga qaror qildi. «Sena–Shimoliy Yevropa» kanali eski yo‘lni rekonstruksiya qilish emas, balki mutlaqo yangi logistika infratuzilmasi hisoblanadi.
Loyihaga ko‘ra, kanalning umumiy uzunligi 107 kilometrni, kengligi esa 54 metrni tashkil etadi. Uning o‘tkazuvchanlik quvvati mavjud Canal du Nord kanaliga nisbatan yetti barobardan ortiq bo‘ladi.
Qurilish uchun ajratilayotgan mablag‘ 7,3 milliard yevroni tashkil etadi. Moliyalashtirishning qariyb yarmi Yevropa Ittifoqi hissasiga to‘g‘ri keladi. Qolgan qismi Fransiya hukumati va mahalliy hokimiyatlar tomonidan qoplanmoqda.
Yangi kanal Fransiya suv yo‘llarini Belgiya orqali Niderlandiya va Germaniyaning yirik logistika markazlari bilan bog‘laydi. Shu tariqa u Yevropa Ittifoqining TEN-T deb ataluvchi transevropa transport tarmog‘ining muhim qismiga aylanadi.
Mutaxassislar hisob-kitoblariga ko‘ra, loyiha ishga tushgach, yuk ko‘tarish quvvati 4500 tonnagacha bo‘lgan kemalar katta hajmdagi yuklarni avtomobil transportiga nisbatan arzonroq va ekologik jihatdan xavfsizroq tarzda tashish imkoniyatiga ega bo‘ladi.
Kanal bo‘ylab jami yettita zamonaviy shlyuz quriladi. Ularning ikkitasi Yevropa tarixidagi eng chuqur shlyuzlardan biri bo‘ladi. Balandliklar farqi 25 metrdan ortiq bo‘lgan ushbu inshootlarning uzunligi 197 metr, kengligi esa 12,5 metrni tashkil etadi.
Yevropada so‘nggi o‘n yilliklardagi eng yirik infratuzilma loyihalaridan biri boshlandi
13:17 / 18.06.20265 5854 min
Fransiyada Yevropa transport tizimini tubdan o‘zgartirishi mumkin bo‘lgan ulkan suv yo‘li loyihasi - «Sena–Shimoliy Yevropa» kanali qurilishi jadal davom etmoqda. Qiymati 7,3 milliard yevroga baholanayotgan mazkur inshoot so‘nggi o‘n yilliklarda qit’ada amalga oshirilayotgan eng yirik infratuzilma tashabbuslaridan biri sifatida baholanmoqda.









