Qirğiziston prezidenti Sadir Japarovning aytişiça, agar Rossiyaning «Gazprom» kompaniyasi gazlaştiriş majburiyatlarini bajarmasa, mamlakat gaz tizimini davlat nazoratiga qaytarişi mumkin. Bu haqda u Talas viloyatining Aytmatov va Manas tumanlari aholisi bilan uçraşuvda 3-noyabr kuni maʼlum qildi.
«Biz öz tizimimizning xöjayini emasmiz»
Davlat rahbari 2013-yilda gaz tizimi Rossiya kompaniyasiga ramziy bir dollarga sotilganini, kelişuv esa, uning taʼkidlaşiça, taxminan 2039-yilgaça amal qilişini eslatdi. Japarovning sözlariga köra, hozirgi vaziyat şundayki, Qirğiziston öz hududini mustaqil ravişda gazlaştira olmaydi: barça masalalarni tizim egasi bölgan «Gazprom» bilan kelişiş kerak.
Şuningdek, u öşa paytda sotuvni qanday izohlaşganini eslatib ötdi: göyoki mamlakatga «Qirğizgaz» emas, balki gazning özi kerak edi. Prezident kelişuvda «Gazprom» butun mamlakatni gazlaştiriş uçun mablağ ajratişi şartligi közda tutilgan bandlar borligini taʼkidladi.
Japarovning sözlariga köra, şartnomada Rossiya kompaniyasining butun respublikani gazlaştirişni moliyalaştiriş böyiça majburiyatlari közda tutilgan edi. Sönggi ikki-uç yil davomida u «Gazprom» oldida ularni bajariş masalasini kötarib kelmoqda. Prezident kompaniya vakillariga: «Men xuddi «Qumtor» kabi tizimni tortib olib, özim gazlaştirişni amalga oşiraman», - deganini aytib berdi.
«Qumtor» - 2021-yilda Kanadaning Centerra Gold kompaniyasi bilan uzoq davom etgan bahsdan söng davlat nazoratiga ötgan oltin koni. Japarov bunday misolni bejiz keltirmagan: u tahdid haqiqiy bölişi mumkinligini körsatadi.
Respublika gaz tarmoqlarini «Gazprom Qirğiziston» boşqaradi. Avvalroq kompaniya vakillari gaz uçun isteʼmol tarifi uning barça xarajatlarini qoplamasligini va bu gazlaştiriş surʼatlarini sekinlaştirayotganini aytgan edi.
Japarovning sözlariga «Gazprom» hozirça izoh bermadi.
