Quduqdagi zulmatdan - ozodlikka: qutqarilgan bolakayning ismi xaloskorlari şarafiga özgartiriladi
|15:48 / 19.06.202251 6989 min
Çiroqçi tumanining Langar qişloğida artezian uçun qazilgan quduqqa tuşib ketgan 6 yoşli Doniyorbekni qutqariş operatsiyasi muvaffaqiyatli yakunlandi.
Uşbu voqea tafsilotlarini örganiş maqsadida Kun.uz jamoasi Qaşqadaryoga borib, qutqariş operatsiyasida qatnaşganlar, guvohlar va qutqarilgan bolakayning ota-onasi bilan suhbatlaşdi.
Çiroqçi tuman hokimi Nodir Erkayev qutqaruv operatsiyasi haqida qisqaça sözlab berdi. Gödakning bir oyoği tik va qöllari osmondan bölib, çuqurligi 25 metr, diametri 25 sm bölgan çuqurga tikka kirib ketgani, uni qutqariş uçun köplab texnikalar jalb qilinganini sözlab berdi.
Çiroqçi tumani hokimi Nodir Erkayev.
Qutqarilgan Doniyorbek zudlik bilan Çiroqçi tuman tibbiyot birlaşmasining jonlantiriş bölimiga keltirilgan. Bir borgan kuni u umumiy palataga ötkazilgan ekan. Biz palataga kirib kelganimizda bola osma ukol olayotgan va u çuqur uyquda edi. Uning otasidan voqea tafsilotlarini söradik.
Doniyorbek Jörayev.
Otasi Hasan Jörayevning hikoya qilib berişiça, 12 iyun yakşanba kuni tuşga yaqin hovlida beda örayotganida, yonida öynab turgan öğilçasi bexosdan quduqqa tuşib ketgan.
Doniyorbekning otasi Hasan Jörayev.
«Quduqni hamqişloqlar bilan suv çiqariş uçun qazigan edik. 130 metrgaça qazib borganimizdan söng suv çiqmagan, quduqni kömdim. Uning yuqoridagi ma’lum bir qismini keyinçalik yana bir urinib köriş uçun kömilmasdan qoldirgandim. Quduqning oğziga tunuka bilan berkitilib, toş bostirib qöygan edim. E’tiborsizlik qildim, bolam tuşib ketdi», — dedi Hasan Jörayev.
Tuman tibbiyot birlaşmasi boşliği Erkin Arziyev bolakayning hozirgi ahvoliga töxtalib, qutqariş operatsiyasida şaxsan özi ham qatnaşganini, ularning birdan bir vazifasi bola tirik qolişi uçun kuraşiş bölganini aytib berdi.
Çiroqçi tuman tibbiyot birlaşmasi boşliği Erkin Arziyev
Mavzuga oid
«Çaqiruv bölgaç, biz zudlik bilan 12 ta kislorod ballon bilan yetib bordik. Içkarida bola nafas olişda qiynalmasligi uçun şlang bilan kislorod yubordik, şuningdek yegulik va suv tuşirdik. Bola sovuq qotmasligi va qörqmasligi uçun elektr sim bilan lampoçka tuşirdik. Tuni bilan quduq oğzida bolaning qarindoşlari, qutqariş xizmati va tibbiy xodimlar navbatçilik taşkil qildik», — dedi E.Arziyev.
Biz bölib ötgan voqea joyini öz közimiz bilan köriş uçun langar qişloğiga yöl oldik. U tuman markazidan 50 km olisda — toğ qöynida joylaşgan ekan.
Baxtsiz hodisa röy bergaç, albatta, qişloqda şov-şuv kötarilgan. Mahalla oqsoqollaridan biri Mahmudxon Qodirov şunday hikoya qiladi.
Langar mahallasi faoli Mahmudxon Qodirov
«Bu xabar qişloqqa yaşin tezligida tarqaldi. Şunçalikki, narigi qişloqlardan ham bir zumda texnikalar yetib kela boşladi. Favqulodda vaziyatlar vazirligi, Içki işlar vazirligi, hokimlik xodimlari, tibbiyotçilar zudlik bilan yetib kelişdi. Qişloğimizning yigitlari ham qarab turişgani yöq. Kim ketmon, kim qölida kurak bilan xizmatga şay bölib turişdi», — deb hikoya qildi M.Qodirov.
Guvohlarning hikoya qilib berişiça, quduq atrofini oçiş uçun çaqirilgan texnikalardan ikkitasi hali işga kirişmasidanoq buzilib qolgan. Işni davom ettiriş uçun tik qir ustiga boşqa texnikalar çaqirilgan.
Çiroqçi tuman favqulodda vaziyatlar bölimining bölinma boşliği Ozodbek Ja’farov qutqaruvçilar yetib kelgunça ham mahalla ahli bolani qutqarişga uringani, töğri xatti-harakatlarni amalga oşirişgani, çunonçi kompressor yordamida quduqqa havo yuborişni yölga qöyişganini hikoya qilib berdi.
Çiroqçi tuman favqulodda vaziyatlar bölimining bölinma boşliği Ozodbek Ja’farov
«Qutqaruv rejasiga köra, quduqdan 2,5–3 metr masofada 26 metr çuqurlik qazib, bolani ostidan çiqarib oliş maqsad qilingan edi. Biroq qariyb bir sutka işlagan texnika 13 metrga yetganda yer juda qattiq çiqib qoldi. Qaziş uçun yana kamida bir sutka vaqt talab qilinar edi. Bunça muddatga bola çidab bera olmasligi mumkin edi. Şu sababli çuqurdan asosiy quduqqa gorizontal yölak oçib, odam tuşirib tortib olişga qaror qilindi», — dedi O.Ja’farov.
Avval qutqaruvçilardan jussasi kiçikroği urinib köradi. Ma’lum bir masofaga borib uning yelkasi qisilib qolgaç, kiçikroq yigitlar, maktab öquvçilari tuşirib köriladi.
Doniyorbekning qişloqdoşi Hamza Muhammadiyevning hikoya qilişiça, 2-sinfda öqiydigan öğlini quduqqa oyoğidan boğlab tuşirişganda u qörqadi. Söng özi urinib köradi, ammo 8 metrgaça borib qisilib qoladi...
Doniyorbekning hamqişloği Hamza Muhammadiyev.
6 yoşli Doniyorbek oiladagi uç öğilning örtançasi ekan. Hozir törtinçi farzandini kutayotgan Doniyorbekning onasi Laylo Hayitova şunday hikoya qiladi:
«Bolam juda öyinqaroq. Öt örayotgan otasining ketidan ergaşib, hovlida öynab turib, quduqqa tuşib ketibdi. Bölarim böldi. Bolam 4 oyligida emlaşdan reaksiya berib, tutqanoği tutib qoladigan dardga yöliqqan. Doim özim parvarişlab, ovutaman. Içkarida tutqanoği tutib qolsa nima böladi, degan öy meni kemirdi. Otasi quduq içida ham bir marta tutqanoği tutib qolganini aytib berdi», — dedi onasi.
Doniyorbekning onasi Laylo Hayitova
Tuynukka epçilroq ösmir bolalardan birini tuşirişga ahd qilingan, bu aftidan oson iş körinsa-da, nihoyatda asabiy va xatarli iş edi. Çunki ikkita qurbon bölişi ehtimoli bor edi.
Mahmudjon Qodirovning hikoya qilib berişiça, olti bor samarasiz urinişgaç, qöşni Tarağay qişloğida ov qilib, yovvoyi hayvonlarning uyalariga hayiqmay kirib yuradigan bola — 108 maktabning 8-sinfini tugallagan Ozodbek Yöldoşev haqida xabar çiqadi.
Ozodbekning otasi Töyçi Murodovning hikoya qilib berişiça, unga qönğiroq böladi. Qişloqda bölmagan ota öğlidan telefon orqali urinib körasanmi, deb söraydi. Bolakay rozilik beradi.
Ozodbek Yöldoşev otasi Töyçi Murodov bilan
Çuqurga şönğigan Ozodbekning ham ilk urinişi muvaffaqiyatsiz yakunlanadi. Arqonni uning qöltiqlari ostidan ötkazişga uringanida oyoği tepaga qayrilib qolgan bola oğriqdan çinqirib yuboradi va Ozodbek qörqib ketadi. Hammaning hafsalasi pir bölgan vaqtda u albatta bu işni bajarişini, bunga közi yetayotganini aytadi. Nihoyat, oradan qariyb bir sutka ötgaç, Ozodbek Doniyorbekning qöliga arqon boğlaşga muvaffaq böladi. Qutqaruvçilar ularning har ikkisini paydar-pay tepaga tortib olişadi. Hayratlanarli joyi — Ozodbek bolani tortib oliş uçun ikkinçi marta pastga tuşganda Doniyorbekning har ikki oyoği pastda böladi. Tor joyda bolakay qanday qilib oyoğini yiğiştirib ololgani esa jumboq...
Doniyorbekning qutqarib taşqariga çiqarilişini yiğilgan barça qarsaklar va qiyqiriqlar bilan qarşi oladi. Odamlarning közida sevinç yoşlari yiltillaydi.
Doniyorbekning onasi ham, otasi ham Doniyorbekni qutqarişda iştirok etgan barçaga taşakkur aytdi. Qutqaruv operatsiya tepasida turgan viloyat prokurori, tuman hokimi, qutqaruvçilar, vraçlar, texnikalarni boşqarganlar, qişloqdoşlar — barça-barçasidan minnatdor ekanini izhor etişdi.
Bola qutqarilgaç taşqaridagi bosim tufayli huşidan ketadi. Unga zarur tez yordam körsatilib, zudlik bilan tuman tibbiyot birlaşmasining jonlantiriş bölimiga joylaştiriladi. Hozir uning ahvoli yaxşi.
Ayni paytda törtinçi farzandini kutayotgan Laylo Hayitova beş yildirki, bemor bolasini davolatiş uçun samarasiz urinib kelişganini gapirib berdi. Bolakay aqliy rivojlanişdan biroz ortda qolgan. Uni töliq davolasa böladi, ammo bunga oilaning qöli kaltalik qilmoqda.
Laylo Hayitova farzandlari bilan
«Kasalçilik juda qiyin ekan. Topgan-tutganimiz şu bolani davolatişga ketadi. Toşkent va Samarqandga oboramiz, döxtirlar davolaş böyiça körsatma berişadi. Pul yetmaydi. Eşigimizda mol yöq. Suv taşişga eşagimiz ham yöq. Suv çiqaramiz, deb mana şu ahvolga tuşib ötiribmiz», — dedi Doniyorbekning onasi.
Agar uşbu satrlarni öqib, kimdadir Doniyorbekning davolanişi uçun yordam qiliş istagi bölsa, bolakayning onasi Laylo Hayitova nomiga oçilgan plastik kartaga pul ötkazib berişi mumkin.
UZCARD: 8600 0609 4155 8323
Bir bolaning qutqariliş tarixi mana şulardan iborat. FVB qutqaruvçisi Ozodbek Ja’farov va uning hamkasblari, Erkin Arziyev boşçiligidagi vraçlar, 108-maktabning 8-sinf öquvçisi Ozodbek Yöldoşev Doniyorbekni quduq çangalidan ozod qilib, ikkinçi hayot baxş etişganidanmikan, ota-onasi uning ismini ham Ozodbek deb özgartiriş niyati borligini ma’lum qilişdi. Kim biladi deysiz, şu voqea bahona bolakay özini qiynab kelayotgan darddan ham xalos bölar...
Şuhrat Şokirjonov, Kun.uz muxbiri.
Tasvirçi va montaj ustasi: Jahongir Aliboyev.
