Якшанба куни Каталонияда мустақилликқа доир референдум бўлиб ўтди. Унинг натижалари Испания ва Европа учун жиддий иқтисодий таъсир кўрсатади. Овоз бериш жараёни айнан мамлакатнинг ўн йиллик таназзулдан кейин ўзига келаётган вақтда бўлиб ўтмоқда. Ахир Каталония — унинг нисбатан самарали ҳудуди-ку.
Мустақиллик бойлик сари йўл сифатида
Испания иқтисодиётининг деярли бешдан бир улуши Каталонияга тўғри келади, боз устига, у рекорд даражали 25 фоиз эскпортни ишлаб чиқаради.
Каталония ғазнага ҳукуматдан оладиганидан-да кўп (ички солиқларнинг умумий ҳажмидан 21 фоиз) пул топширади.
Айнан шу иқтисодий номувофиқлик — мустақиллик тарафдорларининг асосий далили: уларнинг таъкидлашича, Мадридни боқиш тўхтатилса, Каталониянинг бюджет дефицити профицитга айланади.
Шунингдек Каталония инвестицияларнинг катта қисмини жалб қилиб келади - Испаниядаги деярли барча хорижий компанияларининг учдан бир қисми минтақа пойтахти, Барселонадан қўним топган. Масалан, Volkswagen ва Nissan'нинг Барселона остида ўз заводлари бор.
Жиддий таҳдидлар
Кўп саволлар жавобсиз қолмоқда, Европа Иттифоқига аъзолик ҳам шулар жумласидандир. Агар Каталония ЕИга аъзолик учун алоҳида ариза берадиган бўлса, ҳозирги блокнинг барча аъзоларини, жумладан Испанияни ҳам унинг номзодини қўллаб-қувватлашига кўндириши керак бўлади.
"Ҳозирги вақтда Каталониянинг ЕИ таркибида мустақил мамлакат бўлиш учун деярли имкони йўқ", - дея келтиради CNN Money нашри Berenberg Bank иқтисодчиларининг сўзларини.
Блокдан чиқиш Каталонияда ишлаб чиқарилган ва ЕИ ҳамда бошқа мамлакатларга экспорт қилинадиган товарлар нархининг ошиш эҳтимолини келтириб чиқаради.
"У Жаҳон савдо ташкилоти аъзоси бўлмаган қисқа рўйхатдаги мамлакатлар қаторига қўшилади, бу дегани, жиддий савдо тўсиқларига дуч келади", - дейди Лондоннинг Capital Economics тадқиқот компанияси иқтисодчиси Стивен Браун.
Брауннинг айтишича, ушбу қадам Каталонияда импорт товарлар нархининг ошишига ва, табиийки, ишчи ўринларнинг йўқолишига олиб келади.
