ЕИ саммитида Россия активларидан олинадиган даромад бўйича қарор қабул қилинмайди

21 март, пайшанба куни Брюсселда бошланадиган Европа Иттифоқи етакчилари саммитида Еврокомиссиянинг Украинани қўллаб-қувватлаш мақсадида музлатилган Россия активларидан тушган маблағларни мусодара қилиш бўйича таклифи маъқулланмайди. Бу ҳақда DW нашрига исмини ошкор қилмаслик шарти билан европалик юқори мартабали дипломат айтди. 

Унинг сўзларига кўра, Европа Иттифоқига аъзо аксарият давлатларда мусодара қилинган маблағлар Украина қуролли кучлари учун қурол-яроғ ва ўқ-дорилар сотиб олишга сарфланиши кераклиги ҳақида умумий тушунча мавжуд. «Энди Украинага қурол-яроғ учун кўпроқ пул керак. У, афсуски, қайта қуриш учун мўлжалланган эмас. Ва биз Украинада вайронагарчиликка йўл қўймаслик учун ҳамма нарсани қилишга интиламиз», деб тушунтирди дипломат. 

Еврокомиссия таклифида айтилишича, музлатилган Россия активларидан тушган тушумнинг 90 фоизи Украина қуролли кучлари учун қурол сотиб олишга сарфланиши керак. Бироқ DW суҳбатдошининг айтишича, Венгрия бунга қарши, у бу пул украиналиклар учун қурол-яроғдан бошқа нарсага йўналтирилиши кераклигини билдиряпти. 

Украина билан музокараларни бошлаш қарори бўлмайди 

Дипломатнинг сўзларига кўра, саммит кун тартибидаги иккинчи «мунозарали масала» - Европа Иттифоқини кенгайтириш бўйича муҳокама бўлади. 

2023 йил декабрида Европа Иттифоқи етакчилари Украина ва Молдова билан аъзо бўлиш бўйича музокаралар бошланишини қўллаб-қувватлади. Музокаралар бошланиши учун ЕИга аъзо давлатлар Европа комиссияси томонидан тақдим этилган, қўшилиш жараёни бўйича йўл харитаси бўлган музокаралар асосини маъқуллаши ва музокараларни бевосита олиб борадиган махсус тузилган орган – ҳукуматлараро конференция йиғилишини ўтказиши керак. Бу иккала қарор ҳам Европа Иттифоқининг барча 27 етакчиси бир овоздан қўллаб-қувватлашини талаб қилади.

Бироқ жорий саммит давомида бу икки қарор қабул қилинмаслиги эҳтимоли юқори, деди манба. «Белгиянинг Европа Иттифоқига раислигида Украина ва Молдова билан музокаралар бошланишига қарши бўлган аъзо давлатлар бор», деди у, бироқ қайси давлатлар ҳақида гапираётганига аниқлик киритмади.

Венгриянинг ЕИга раислиги яқинлашмоқда 

Белгиянинг Европа Иттифоқига раислиги 1 июлгача давом этади, шундан сўнг Венгрия эстафетани қабул қилиши керак. Декабр ойида Украина билан музокараларни бошлашга қарор қилган Европа Иттифоқи саммитидан сўнг, ўша пайтда «қаҳва ичиш» учун чиққани учун бу қарорга овоз бермаган Венгрия бош вазири Виктор Орбан Будапешт келажакда музокараларга тўсқинлик қилишини айтди.

DW суҳбатдоши таъкидлашича, «Агар Украина ва Молдова қўшилиши бўйича музокаралар масаласи июн ойида ҳал этилса, Венгрия раислигининг ўзи учун яхши бўлади». 

Евроиттифоқ етакчилари Европа қадриятлари тамойилларига амал қилмагани учун Венгриянинг ЕИ раислигидан воз кечиш ҳақида ўйлаяптими, деган саволга дипломат «бу ҳозирча муҳокама қилинадиган мавзу эмас», деб жавоб берди. «Февралгача биз бу ҳақда гаплашган эдик (1 февралда Европа Иттифоқининг махсус саммити Украинага 50 миллиард евро молиявий ёрдам ажратишни бир овоздан қўллаб-қувватлади, Венгрия эътироз билдирди). Бироқ, ҳозир бу ҳақда гапирмаяпмиз. Венгрия Европа Иттифоқига раислик қилади», деди у.