Кўпчилик агар бола табиий туғуруқ билан эмас, балки кесарча кесиш усулида туғилса, соғломроқ бўлади деб ҳисоблайди. Чиндан ҳам шундайми? Kun.uz шу каби қатор саволларга жавоб олиш учун мутахассислар фикрини ўрганди.
Бир куннинг ўзида дунёда ўртача 385 минг бола туғилади. Она боласини 2 хил усулда: табиий ва кесарча кесиш усули билан туғиши мумкин. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти рухсат берган меъёрга кўра, жами туғуруқларнинг 10-15 фоизи кесарча кесиш усули билан амалга оширилиши керак. Бироқ кесарча кесиш усулида фарзанд дунёга келтириш кўрсаткичи йилдан йилга ошиб боряпти. Ҳозир дунё бўйича 21 фоиз туғуруқ кесарча кесиш усулида амалга оширилади. 2030 йилга бориб бу кўрсаткич 29 фоизга етиши прогноз қилинган.
Кесарча кесиш усулида фарзанд дунёга келтириш фақатгина шифокор кўрсатмасига биноан амалга оширилиши керак. Шунда она ва болада юзага келиши мумкин бўлган кўп касалликларнинг олдини олиш, ўлим ҳолатларини камайтириш мумкин.
Аксинча, агар заруратсиз ҳолатда ҳам кесарча кесиш амалиёти билан туғуруқ ўтказилса, бу онага ҳам, болага ҳам зарарли бўлиши мумкин.
Ўзбекистонда агар шифокор кўрсатмаси бўлмаса, кесарча кесиш усулида туғишга рухсат берилмайди. Фақат кўрсатма мавжуд ҳолатлардагина бу амалиётга рухсат берилади.
Республика перинатал маркази акушер гинекологи Умида Юнусбекова кесарча кесиш операцияси жиддий операция эканини, агар кўрсатма бўлмаса, шифокорлар бу турдаги операцияни ўз-ўзидан ўтказа олмаслигини таъкидлади:
“Кесарча кесиш усулида туғуруқ учун абсолют ва нисбий кўрсатмалар мавжуд. Бачадонда 2 та чандиқнинг бўлиши (2 марта кесарча кесиш усулидаги туғуруқ), йўлдошнинг олдинда жойлашиши, аёлда юрак-қон томир касалликлари ёки бошқа қўйилган турли диагнозлар билан кесарча кесиш усулида туғиш тавсия қилиниши мумкин. Бундан ташқари, боланинг ҳолатига қараб ҳам кесарча кесиш усулида туғуруқ танланиши мумкин”.
Туғуруқ бола учун нега муҳим?
Республика перинатал маркази бўлим мудири Умида Азимованинг қайд этишича, табиий туғуруқ вақти чақалоқ учун туғуруқ стресси ҳисобланади ва бу пайти унда котехоломин гормони ажралиб чиқишига сабаб бўлади. Бу модда боланинг ўпка суюқлиги сўрилишига ёрдам беради. Ва бу жараёнда боланинг биринчи йиғиси, нафас олиши, мушак тонуслари фаоллашиши, рефлекслари пайдо бўлиши содир бўлади. Яъни бола ташқи муҳитга мослаша бошлайди.
