Фото: Wikimedia Commons.
Россия президенти Владимир Путин 21 ноябр куни Украинанинг Ғарбда ишлаб чиқарилган узоқ масофага мўлжалланган ракеталар билан Россия ҳудудига берилган зарбаларига жавобан Россия нима қилгани ҳақида кутилмаганда батафсил маълумот берди. Хусусан, у Днипродаги «Южмаш» корхонасига «Орешник» экспериментал баллистик тизими орқали уюштирилган ҳужум ҳақида гапирди.
Бу қурол ҳақида Путиннинг сўзларидан ташқари жуда кам маълумот бор. Meduza «Орешник» қайси ракетанинг «боласи» экани, бундай ракета билан берилган зарбаси нечоғлик кучли бўлиши мумкинлиги, АҚШ Россия президентининг бу баёнотига қандай жавоб қайтариши ҳамда Путин нега Ғарб томон таҳдидларини ошкора билдиришда давом этаётгани ҳақида Россия ядровий сиёсати бўйича эксперт, Куинс университети Халқаро ва мудофаа сиёсати марказининг илмий ходими, Defense News нашри мухбири Максим Старчак билан суҳбат ўтказди.
— Путин Россия Днипродаги «Южмаш» заводига «Орешник» комплекси ракеталари билан зарба берилганини айтди. Агар бу янги қурол бўлса, у ҳақда ниман дейиш мумкин? «Орешник»нинг Киев томонидан дастлаб зарба берилган, дея эътироф этилган «Рубеж» ракетасидан фарқи нимада?
— Пентагон ва бошқа экспертларнинг фикрича, «Орешник» ракета тизими РС-26 «Рубеж» ракетаcи модификациясининг айни ўзи. «Рубеж» — 2010-йилларда яратилган ракета бўлиб, серияли ишлаб чиқаришга олинмаган. Россия уни қитъалараро ракета сифатида тақдим қилган. Ғарб таҳлилчилари уни РСД-10 «Пионер» ўрта масофага учадиган ракета ўрнини босувчи қурол сифатида кўрмоқда. Бу эса 1987 йилда тузилган Ўрта ва қисқа масофали ракеталар бўйича шартнома бузилганини англатади, чунки бу ракета ишлаб чиқилган пайтда шартнома амалда бўлган.
Энди эса Путиндан бу ўша ўрта масофаларга мўлжалланган «Орешник» ракета тизими эканини эшитдик. Аммо [ҳозирча унинг бу сўзларига] ҳеч қандай далил йўқ. Агар у «Рубеж»нинг модификацияси бўлса, демак, ракета қитъалараро учиш масофасига ҳам эга бўлиши мумкин. У ҳолда Россия амалдаги ДСНВ-3 (Ядровий қуролларни қисқартириш шартномаси) шартларини ҳам бузгани англашилади.
— Чиндан ҳам, Путин айтиб ўтганидек, 10 Мах (2,5-3 км/с) тезликка эга бу ракеталарга қарши ракета ёки ҳаво ҳужумидан мудофаа тизими даражасида чора йўқми?
