Пайшанба куни Ливан парламенти овоз беришнинг иккинчи турида армия бош қўмондони Жозеф Аунни мамлакат президенти этиб сайлади. Экспертлар мамлакатдаги деярли барча сиёсий кучлар, жумладан, «Ҳизбуллоҳ»ни ҳам қаноатлантирадиган номзод бўлгани туфайли унинг сайланиши эҳтимолини юқори баҳолаётганди.
Овоз беришнинг биринчи тури бир неча соат олдинроқ ўтказилган, аммо Аун ғалаба учун зарур бўлган 86 овозни (128 овоздан) қўлга кирита олмаган, фақат 71 парламентарий унинг номзодини қўллаганди.
Хабар қилишларича, турлар орасидаги танаффусда ливанлик қонунчилар турли даражаларда фаол маслаҳатлашувлар ўтказишган. Ауннинг тарафдорлари шиа депутатларни ўз томонига оғдириши керак эди. Биринчи турда улар овоз беришдан бош тортишган.
Иккинчи турда Аун 99 овоз олишга эришди.
Ливанда президентлик лавозими икки йилдан ошиқ вақтдан буён, 2022 йил октябрида Мишел Ауннинг ваколатлари тугаганидан кейин вакант қолаётганди ва кўп йиллик иқтисодий инқироз ҳамда яқинда Исроил билан бўлган урушдан заифлашган мамлакат учун ҳозир ҳокимиятдаги бўшлиқни тўлдириш ҳар қачонгидан муҳим. Бугунги кунга қадар Ливаннинг янги президентини сайлаш учун 12 уриниш муваффақиятсизликка учраганди.
Ливанда президентни сайлаш жараёни Конституция ва ҳокимиятнинг конфессионал тақсимотига асосланган мамлакат сиёсий тизимининг ўзига хос хусусиятлари билан тартибга солинади. Ливан президенти 128 депутатдан иборат парламент томонидан олти йил муддатга сайланади ва у кетма-кет иккинчи муддатга ушбу лавозимни эгаллай олмайди.
Ливаннинг мураккаб жамоавий бошқарув тизимида президент лавозимини анъанага кўра маронит христианлар вакили эгаллаб келади.
Ауннинг номзодини христианларнинг ўнг марказчи «Марада» партияси етакчиси, тажрибали сиёсатчи, Ливаннинг собиқ ички ишлар вазири Сулаймон Франже ҳам қўллаб-қувватлаган — у ушбу ҳарбий фойдасига президентлик лавозимини эгаллаш режаларидан воз кечди.
Парламент қаршисида президент сифатида қилган илк чиқишида Аун унинг биринчи галдаги вазифалари орасида — қуролга эгалик ҳуқуқи фақат давлатда бўлишига эришиш эканини айтди.
Бу сўзлар давлат ҳарбий тузилмаси ҳисобланмайдиган «Ҳизбуллоҳ» арсеналига ишора сифатида қабул қилинмоқда.
Эронга зарба
Экспертлар бу овоз бериш жараёнини сўнгги йилларда Ливан учун энг жиддий сиёсий синов бўлганини айтишмоқда.
