2017 yilda bioxaking zamonaviy trend sifatida biolog-talabalar tilidan barcha poytaxtlardagi bilimli yoshlar tiliga o‘tdi. Bioxakerlik urfga kirdi: u bilan shug‘ullanmaydiganlar hech bo‘lmaganda uni muhokama qilishadi, deyiladi Forbes'da.
Fitnes-bilakuzuklar noodatiy narsa emas, ko‘pchilik ulardan foydalanmasa ham, hech bo‘lmaganda sinab ko‘rgan. Biroq 2018 yildan, aftidan, ularni taqish ommaviy urfga kirsa kerak. Bunga bir necha sabab bor.
Birinchidan, "fitnes uchun gadjyetlar" doirasidan chiquvchi ilk qurilmalar paydo bo‘lmoqda va bizni hayotiy muhim ahamiyatga ega bo‘lgan narsalardan boxabar qilmoqda: yurak salomatligi, qondagi qand hamda kislorod miqdori va boshqalar. Asosiysi — ushbu ma'lumotlar tibbiy sifat darajasiga ega, xususan, Apple Watch uchun birinchi ilova global tibbiy bozor boshqaruvchisi hisoblangan FDA tomonidan ro‘yxatdan o‘tkazilgan.
Bu sohada yakuniy inqilobni diabetiklar uchun hayotiy muhim ahamiyatga ega va qolganlar uchun ham juda foydali bo‘lgan portativ noinvaziv glyukometrlar bajaradi. Ularning paydo bo‘lishi olib yuriluvchi health-bilakuzugini sayyoraning deyarli barcha aholisi uchun foydali qiladi. 2018 yilda, hoynahoy, shu bilakuzuklarning keng tarqalishi kuzatiladi.
Bilakuzuklarning ommaviy qo‘llanishi tibbiyotning global modeliini almashtirishda hal qiluvchi omil bo‘ladi. Bugungi kunda aholi asosan o‘tkir kasallik holatlaridagina shifokorga murojaat qiladi. Hatto rivojlangan mamlakatlarda ham sog‘lom holatda shifokorga murojaat qilinmaydi. Biroq hozir biz "salomatlik" deb hisoblovchi omilimiz qayta ko‘rib chiqilmoqda. Ko‘p halokatli o‘zgarishlar ancha oldindan kasallik rivojiga turtki beradi va bunga o‘z vaqtida e'tibor qaratgan insonga yaxshi salomatlik ko‘rinishidagi mukofot beriladi. Ma'lum bo‘lishicha, ipoxondriklar o‘zlarining "temir sog‘ilig‘i"ga ishongan kishilarga nisbatan uzoqroq umr ko‘rishar ekan.
Kelgusi yilda "kasallikni erta aniqlash"dan tashqari, yuz yillikning eng kutilayotgan tibbiy texnologiyasi - genomni tahrirlashning "parvozi" kutilmoqda. 2017 yilda sifatli oldinga siljish kuzatildi: birinchidan, qator usullar genlarni tahrirlashda xatolarni deyarli to‘liq bartaraf etish imkonini berdi, ikkinchidan, katta yoshli kishining genomiga tuzatish kiritish bo‘yicha tajribalar o‘tkazildi. 2017 yilda o‘tkir limfoblast leykozni gen korrektsiyasi asosida davolash bilan bog‘liq ilk gen terapiyasi ma'qullandi. Keyingi yildan saraton turlari, diabet kabi keng tarqalgan "ommaviy" kasalliklarni gen terapiyasi yordamida davolash usullari sekin-asta yuzaga keladi.
