Pigment dog‘lari bu inson tanasida to‘qlashgan dog‘ yoki tangachalar ko‘rinishidagi teri qismlaridir. Melanin pigmentini biz soch, teri, ko‘zning shaffof qavati va boshqa to‘qimalarida ko‘rishimiz mumkin. Giperpigmentatsiya esa ko‘p miqdordagi xollar, sepkillar va keng yoyilgan mallarang katta dog‘lar ko‘rinishida yuzaga keladi. Ko‘pincha ayollar bu kabi pigment dog‘laridan xalos bo‘lishni istashadi. Ammo bu pigment dog‘lar nafaqat ayollarda paydo bo‘ladi, balki ular kuchli jins vakillarini ham chetlab o‘tmaydi. Silliq va ko‘rkam husnga dog‘larning soya solishi juda ham achinarli holat. Xalq tabobati adabiyotlariga ko‘ra, bu kabi dog‘lar quyoshning ultrabinafsha nurlanishi ta'sirida paydo bo‘lishi aniqlangan. Ammo zamonaviy tibbiyot tadqiqotlari jarayonida giperpigmentatsiyaning ultrabinafsha nurlaridan tashqari ayrim sabablari ham aniqlangan.
Pigment dog‘lari paydo bo‘lishining sabablari
Terining rangi uchta pigmentning uyg‘unligiga bog‘liq: karotin, melanin va gemoglobin. Karotin teriga sarg‘ish rang beradi. Gemoglobin pushti rang uchun mas'uldir. Shuning uchun ham, gemoglobin darajasi yuqori bo‘lgan insonlarning yonoqlari qizg‘ish tusda bo‘ladi. Agar gemoglobin darajasi past bo‘lsa, yuz va tanadagi teri rangi oqish tusda bo‘ladi. Melanin – to‘q (mallarang) pigment hisoblanadi va teri rangiga mas'ul pigmentdir. Qaysi rangda tug‘ilishingiz melanin miqdoriga bog‘liq.
Pigmentlarning tanada paydo bo‘lishi haqidagi faktlar
Ultrabinafsha. Quyosh nuri orqali tanaga tushgan tabiiy ultrabinafsha nurlari solariyaga tashrif buyurish natijasida olingan sun'iy ultrabinafsha nurlari bilan bir xilda zararli hisoblanadi.
Gormonal yetishmovchilik. Ayollarda garmonal muvozanatni buzilishi homiladorlik va tug‘ruqdan so‘ng ko‘krak suti bilan oziqlantirish davrida, og‘iz kontratseptivlarini qabul qilish va menopoz natijasida sodir bo‘ladi. Gormonal nomutanosiblikning yana bir sabablaridan biri qalqonsimon bezning buzilishi bo‘lishi mumkin.
