Yuqorida va pastda ötirganlarning farqi (hayotiy masallar)

Xulosa: Agar biror narsaning sizga bevosita aloqasi yöq bölsa, bu siz heç qaçon öşa narsaga duç kelmasligingizni bildirmaydi.

Özganing işiga aralaşma

Fermada ot kasal bölib qoldi.

Uni körgan fermer öziga-özi dedi:

— Agar ertalab örnidan turmasa söyib yuboraman.

Ertalab ot örnidan turmadi. Uning yonida yotgan qöçqor otni turişga undayverdi:

— Böl, tur örningdan, bölmasa ölasan!

Ot örnidan turdi.

Otning tuzalganini körgan fermer xursand bölib ketdi:

— Bu mö'jiza! Buni nişonlaş kerak! Qöyni söyib ziyofat uyuştiraman!

Xulosa: Özgalarning işiga aralaşma, ammo qopqon haqidagi masalni ham unutma.

Yuqorida va pastda ötirganlarning farqi

Burgut baland daraxt şoxida viqor bilan ötirgandi.

Uni körib qolgan kiçkina quyonça burgutdan söradi:

— Men ham sizga öxşab heç narsa qilmasdan dam olib ötirsam böladimi?

— Albatta böladi, — dedi burgut.

Quyonça daraxt tagiga yonboşladi. Birdan uning yonidan tulki ötib qoldi va quyonçani tutib yeb qöydi.

Xulosa: Heç narsa qilmasdan ötiriş uçun judayam balandda böliş kerak.

Özingni özgartir

Bir kaptar tinmay uyini almaştirardi. U har bir yaşagan uyidan kelayotgan badböyga çiday olmasdi. Bir kuni u donişmand kaptarga mana şu muammoni aytib maslahat söradi. Keksa kaptar uning sözlarini sabr bilan tingladi va dedi:

— Gapimga quloq sol. Sen uyingni ming marta almaştirganing bilan heç narsa özgarmaydi. Sen çiday olmayotgan öşa hid uylardan emas, sening özingdan kelyapti.

Bir çelak olma

Bir kişi yangi hovli sotib oldi. Hovli katta, çiroyli va olma boği ham bor edi. Uning yonida esa hasadgöy qöşni yaşardi: u har kuni hovliga axlat taşlab ketardi.

Bir kuni yangi qöşni ertalab turib taşqariga çiqdi. Darvozasi tagida bir çelak axlat turardi. U çelakni olib, axlatni tökib taşladi, çelakni yaltiratib-tozalab yuvdi, uning içini katta-katta, şirin olmalar bilan töldirdi va qöşnisining darvozasini taqillatdi. Janjal çiqişini kutib ötirgan qöşni eşikni oçdi, kişi esa qölidagi olma töla çelakni uzatdi va dedi:

– Har kim özida borini ulaşadi!

Sayyoh

Bir sayyoh donişmand huzuriga keldi. Sayyoh donişmandning uyi kitoblar töla bittagina xonadan iboratligini körib hayron qoldi. Xonada heç qanday mebel yöq edi.

— Ustoz, mebellaringiz qani? — deb söradi sayyoh.

— Özingning mebellaring qani?— dedi donişmand.

— Menikimi? Men vaqtinçalikka kelgan sayyohman-ku.

— Men ham.

Idiş emas, uning içidagi muhim

Universitetni bitirib, işda muvaffaqiyatlarga erişgan bir guruh bitiruvçilar qari professorlarining uyiga mehmonga kelişdi. Bir ozdan söng suhbat mavzusi oğir mehnat va hayotdagi muammolarga burildi. Professor oşxonaga kirib qahva tayyorladi va mehmonlar oldiga olib çiqdi. Qahva turli finjonlarga quyilgandi – finjonlar çinni, şişa, plastik, metall, billurdan tayyorlangan, bejirimi ham, oddiysi ham, arzoni ham, qimmati ham bor edi.

Mehmonlar finjonlarni qöllariga olişganidan söng professor dedi: E'tibor bergan bölsangiz, hammangiz qimmatbaho va çiroyli finjonlarni tanladingiz. Oddiy va arzon finjonlardagi qahvani heç kim olmadi. Sizlarning muammolaringiz sababi faqat eng yaxşi narsaga ega böliş istagidir. Şuni bilingki, finjon qahvani şirin qilmaydi. U ba'zan qimmat bölişi, lekin içidagi esa heç narsaga arzimaydigan narsa bölişi mumkin. Aslida sizlarning maqsadingiz finjon emas, qahva edi. Ammo sizlar eng yaxşi finjonlarni tanladingiz. Söngra kimga qanaqa finjon tekkanligiga e'tibor qaratdingiz. Endi esa gapimga quloq soling: hayot bu qahva, iş, pul, mansab, jamiyat esa finjonlar. Ular hayotimizni davom ettiriş uçun şunçaki vositalar xolos. Biz qanday finjonga ega bölişimiz hayotimizni belgilab bermaydi va uning sifatini özgartirmaydi. Ba'zida finjonga tikilib qahvaning ta'midan lazzat olişni unutamiz. „Qahva“ngizdan zavq oling!

Hayot zavqi nimada

Xodim devonxonadan çiqar ekan, qirol saroyiga ökinç bilan qaradi va öyladi: «Afsus, qirol oilasida tuğilmaganman-da. Judayam jön kun keçiryapman».

U turli asbob-uskunalar va odamlar şovqini eşitilayotgan şahar markaziga yaqinlaşdi. Bu yerda quruvçilar yangi bino qurişayotgandi. Quruvçilardan biri qölida qoğoz töla jild kötarib ketayotgan xodimni körib qoldi va öyladi: «Afsus, otam öqi deganida öqimagan ekanman, hozir men ham anavi kişiga öxşab qoğoz-qalam bilan saroyda ötirib işlayotgan bölardim. Kunlarim judayam oddiy ötyapti».

Bu paytda qirol saroy derazasidan maydonni kuzatib ötirardi. U şahar markazida u yoqdan-bu yoqqa ötayotgan işçilar, xizmatçilar, quruvçilar, sotuvçilar, bolalarga tikilgança köçada sayr qiliş, jismoniy mehnat bilan şuğullaniş, kimningdir qölida işlaş qançalar yoqimli va umuman siyosat, mamlakatni boşqariş haqida boş qotirmaslik qançalar orombaxş ekanligi töğrisida xayol surardi.

— Eh, mana şu oddiy odamlarning hayoti qançalar oddiy. Şulardek kun keçirsam qaniydi, — dedi u xörsingança.

Qurigan daraxt

Bir quş çöl örtasidagi qurigan daraxt şoxiga in qurgandi. Bir kuni qattiq böron turib daraxtni ildizi bilan qöporib taşladi. Beçora quş in qurgani daraxt izlab yuzlab çaqirim yöl bosdi va nihoyat ostida suv şildirab oqadigan, sarxil mevalar pişib yotgan boğga yetib keldi.

Agar öşa qurigan daraxt ağdarilmaganida, heç qanday kuç quşni çölni tark etişga majbur qila olmasdi.

Qadriyatga aylangan odat

Har safar ustoz va uning şogirdlari endigina ibodat qilmoqçi bölib turganida ibodatxonaga muşuk kirib kelar va ularga xalaqit berardi. Şunda ustoz şogirdlariga ibodat vaqtida muşukni boğlab qöyişni buyurdi. Ustoz ölganidan keyin ham şogirdlar odatga köra muşukni boğlab qöyib ibodat qilişda davom etişdi. Muşuk ölganidan söng şogirdlar ustozning buyruğiga amal qiliş uçun boşqa muşuk boqib olişdi va ibodat qilayotganlarida uni boğlab qöyadigan bölişdi. Oradan asrlar ötdi. Ustozning davomçilari katta olimlarga aylanib kitoblar yozişdi. Ular kitoblarida ibodat vaqtida muşukni boğlab qöyiş juda muhim ahamiyatga ega ekanligini ta'kidlaşgandi.