Qizil gilam, faxriy qorovul, gullar va quçoqlaşlar - 2024 yil 1 avgust kuni Rossiya prezidenti Vladimir Putin Moskvaning Vnukovo aeroportida Ğarbda turli muddatlarga qamoq jazosiga hukm qilingan, almaşiş paytida ozod etilgan 8 nafar rossiyalikni şunday kutib oldi. Eng muhimi, Rossiya hukumati çeçenistonlik sobiq dala qömondoni Zelimxon Xanqoşvilini öldirganlikda ayblanib, umrbod qamoq jazosiga hukm qilingan «FSB» xodimi Vadim Krasikovni Germaniya qamoqxonasidan ozod qilişni talab qildi. Bu röyxatga foş etilgan va sudlangan rossiyalik josuslar, hakerlar ham kiritilgan. «Sizga davlat mukofotlari topşiriladi», dedi Putin Rossiya Federatsiyasiga qaytib kelgan sobiq mahbuslar oldida.
AQŞ va Rossiyada ozod qilinganlarning uçraşuvi örtasidagi qarama-qarşilik
Putinning ozod etilganlarni qabul qilişi va rasmiy muloqoti Amerika tomoni xuddi şunday vaziyatda qanday harakat qilgani bilan keskin farqlanadi, dedi Berlindagi «Fan va siyosat» jamğarmasining tadqiqotçisi Nikolay Petrov DW naşriga bergan intervyusida. Siyosatşunosning ta’kidlaşiça, AQŞ prezidenti Jo Bayden uçraşuvda ozod etilgan siyosiy mahbuslarning oilalari qurşovida bölgan: «Uning sözlari norasmiy eşitildi». Putin masalasida, deydi Petrov, hamma narsa davlat işi sodir bölayotganini körsatdi: «Orqaga e’tibor bering - barça maxsus xizmatlarning rahbarlari rasmiy kiyimda edi».
Bunday «rasmiy muhitda» Putin uçun davlat öz agentlarini, ayniqsa uning buyruğini çet elda bajarayotganlarni çiqarib olişga tayyorligi haqida signal beriş juda muhim edi, deb hisoblaydi Petrov: «Krasikov birinçi bölib [samolyotdan] çiqib, Putinni quçoqlagani bejiz emas - bu uni juda yaxşi körişidan emas».
Repressiyalar «almaşiş fondi»ni töldirişda davom etadi
Krasikov va boşqa mahbuslarning qaytişi Rossiyadagi siyosiy tizimni «mafiya qoidalari» bilan özini özi tasdiqlaşga urinişdir, deydi siyosatşunos Dmitriy Oreşkin. Uning fikriça, Kreml nafaqat repressiya yölini tanlagan, balki garovga oliş institutidan ham faol foydalanadi: «Bu kapitalning bir şakli, uning uçun inson taqdiri qoğoz pul belgisidir». Rossiyadagi tarğibot, Oreşkinning fikriça, bu almaşinuvni ğalaba sifatida körsatadi: «Bizning jasur razvedkaçimiz vatanga içkaridan putur yetkazgan bezoriga almaştirildi».
Biroq, Rossiya Federatsiyasidagi öta vatanparvarlar lagerining ba’zi vakillari almaşinuv faktidan norozi bölişdi, dedi siyosatşunos Vladimir Pastuxov özining Telegram-kanalida. Xususan, u Igor Strelkov (Girkin)ning rafiqasidan iqtibos keltirdi, u buni «Vatanga xoinlar almaşinuvi» deb atagan, uning eri, «mamlakat vatanparvari va harbiy ofitser» Strelkov qamoqda qolmoqda. Mutaxassis Strelkov ham keyingi almaşuv bosqiçiga kiritilişi mumkinligini ta’kidlaydi. Biroq, bu holatda, deya qöşimça qildi u, harbiy ofitser Ğarbda umrbod qamoq jazosini ötaşiga töğri keladi - Haaga sudi uni MH17 işi böyiça sirtdan aybdor deb topdi.
