1 noyabr kuni AOKAda o‘tkazilgan brifingda Davlat kadastrlari palatasi Respublika toponimika xizmati boshqarmasi boshlig‘i Dilnoza Kamolova ijtimoiy tarmoqlarda noto‘g‘ri talqin qilinib, ko‘p tanqidga uchraydigan ayrim joy nomlari haqida ma’lumot berdi.
“Facebook, Instagram kabi ijtimoiy tarmoqlarda ba’zi foydalanuvchilar tomonidan joy nomlari bilan bog‘liq “Kuling, umringiz uzayadi”, “O‘zbekistondagi g‘alati nomlar” sarlavhasi ostida qo‘yilgan postlarga tez-tez ko‘zimiz tushadi. To‘g‘ri, postlarda keltirilgan nomlar bir qarashda kulgili yoki g‘alati tuyulishi mumkin, albatta. Lekin o‘zbek xalqining ko‘p asrlik tarixi, madaniyati, joyning xususiyatini tushungan kishi uchun bu nomlar kulgili ham, bachkana ham, g‘alati ham emas aslida”, — deydi Respublika toponimika xizmati rasmiysi.
Dilnoza Kamolova O‘zbekistonda ko‘p tanqidga uchraydigan ayrim joy nomlari va ularning tarixiga izoh bergan.
- Yalang‘och — chiroyli yer demakdir. O‘rta asrlarda ijod qilgan Mahmud Koshg‘ariy turkiy so‘zlar lug‘ati deya nom qozongan “Devonu lug‘atit turk“ asarida “Yalang‘och“ — tep-tekis, yalanglik, ya’ni ochiq joy degan ma’noni berishini qayd etgan. Chiroyli, keng tekislik joylarni yalang‘och deyishgan, bu eski sof o‘zbek tilidagi nom hisoblanadi. Yalang‘och – hozirda Toshkent shahar Mirzo Ulug‘bek tumanidagi kichik dahaning nomi.
- Xartum – Andijon viloyatidagi qadimiy qishloq nomi. Andijonsoy o‘rni bo‘lmish qadimgi daryo o‘zanining shaklan xartumga o‘xshash adir bilan kesishadigan joyi.
- Oyoq – Xorazm viloyatidagi qishloq nomi. Turkiy so‘z hisoblangan “Oyoq” – past degan ma’noni ifodalab, “pastki qishloq” ma’nosini anglatadi.
- Yaypan – Farg‘ona viloyatidagi shaharcha nomi. Qo‘qon xonligining arxiv hujjatlarida “yozi payon” ya’ni tekislik, yalanglik ma’nosini beruvchi geografik termin sifatida ishlatilgan.
- Takalik – Jizzax viloyatining Nurota tog‘ tizmasida joylashgan dovon bo‘lib, tog‘ echkisi ko‘p bo‘lgan joy ma’nosida.
- Lag‘mon – Qashqadaryo viloyatidagi qishloq nomi. Lahm, lag‘m – yer, ya’ni ostidan yer ustiga suv chiqaradigan anjom ma’nosida.
