Bojxona qo‘mitasining bundan 6 oy avval barcha chegara bojxona postlariga yuborgan ko‘rsatma va tavsiyasi ish bermadi: bo‘lib to‘lash sharti bilan olingan mashinalarni chet davlatga chiqarib sotib yuborish holati yana takrorlandi. Faqat avtomobillar bu safar Qozog‘istonga emas, Tojikistonga olib o‘tilgan. Ularni chegara postlaridan boshqarib o‘tgan shaxslarda, xuddi avvalgi keyslardagi kabi mashinani chet davlatga haydab chiqish huquqi bo‘lmagan.

Eski uslub – yangi “bozor”

Bo‘lib to‘lash sharti bilan olingan mashinani qo‘shni davlatga olib chiqib sotib yuborish holati O‘zbekistonda yangi turdagi firibgarlik emas. Avval ham odamlar ayni shu uslubda chuv tushirilgan.

Jumladan, Kun.uz 2 qismli surishtiruv qilgan Abdulla Abdurasulov ishi ko‘pchilikning yodida. Ushbu shaxs bir necha oyda 50 nafarga yaqin kishini chuv tushirib, ularning turli rusumdagi mashinalarini bojxona chegara posti orqali Qozog‘istonga olib chiqib ketgandi. Chegaradan o‘tkazilgan mashinalar esa g‘oyib bo‘lgan.

Oradan 6 oy o‘tib, shu kabi holat yana kuzatildi. Faqat bu safar mashinalar Tojikistonga olib chiqib ketilgan. Bu ishni amalga oshirganlar esa asosan qimmat turdagi elektromobillarni “ovlagan”.

33 yillik “tuynuk”

Bu turdagi firibgarlikni amalga oshirgan shaxslar bojxona chegara postlaridagi 33 yillik “tuynuk”ni sezib qolishgan.

Gap shundaki, boshqa shaxs nomida bo‘lgan mashinani boshqarish huquqini beruvchi ishonchnoma onlayn yoki notarius orqali rasmiylashtirilishi mumkin. Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali orqali rasmiylashtirilganda ishonchnoma mashinani boshqa davlatga olib chiqib ketish huquqisiz beriladi.

Abdulla Abdurasulov ishiga qadar O‘zbekistonda ro‘yxatga olingan mashina bojxona chegara posti orqali mamlakatdan chiqib ketayotganida haydovchidan ushbu transport vositasini boshqarish, xususan, chet davlatga boshqarib chiqish huquqi bor yoki yo‘qligi tekshirilmagan.

Avtotransport vositasini boshqarishga doir bo‘lgan ishonchnoma haydovchi tomonidan bojxona organiga taqdim etiladigan hujjatlar ro‘yxatiga kiritilmagan. Hozirgi kunda qonunchilikda bu narsa nazarda tutilmagan. Lekin Bojxona kodeksining 190-moddasiga muvofiq, bojxona organi xodimi taqdim etilgan ma’lumotlarni tekshirish maqsadida qo‘shimcha hujjatlarni so‘rashga haqli. Bu huquq, majburiyat emas