Yevrokomissiya YeI-Merkosur kelishuvini vaqtincha qo‘llaydi

Yevropa Ittifoqi Janubiy Amerikadagi Merkosur (Mercosur) bloki mamlakatlari bilan erkin savdo kelishuvini “vaqtincha qo‘llash”ga kirishmoqda. Bu haqda 27 fevral, juma kuni Yevrokomissiya (YeK) raisi Ursula fon der Lyayyen ma’lum qildi. Uning aytishicha, bu kelishuv blokka kiruvchi to‘rt davlatdan ikkitasi — Urugvay va Argentina uni ratifikatsiya qilganidan keyin mumkin bo‘lgan. Kutilishicha, Braziliya va Paragvay ham “yaqin vaqt ichida” ularning ortidan ergashadi.

Fon der Lyayyen yanvar oyida Yevropa kengashi YeKni Merkosur mamlakatlaridan biri birinchi bo‘lib ratifikatsiya qilgan paytdan boshlab kelishuvni vaqtincha qo‘llashga vakolat berganini eslatdi. “Men allaqachon aytganman: ular tayyor bo‘lsa — biz ham tayyor bo‘lamiz. Shuning uchun so‘nggi haftalarda men bu masalani a’zo davlatlar va Yevroparlament a’zolari bilan juda faol muhokama qildim”, — dedi YeK rahbari Bryusselda jurnalistlarga.

U kelishuv faqat Yevroparlament ma’qullagandan keyingina to‘liq amalga oshirilishi mumkinligini aniqladi. “Shuning uchun komissiya barcha YeI institutlari, a’zo davlatlar va manfaatdor tomonlar bilan yaqin hamkorlikni davom ettiradi — jarayonni izchil va shaffof tarzda ta’minlash uchun”, — deya qo‘shimcha qildi fon der Lyayyen.

Yevrokomissiya raisi YeI va Merkosur mamlakatlari o‘rtasidagi kelishuvning afzalliklarini sanab, u 720 million aholi uchun umumiy bozor yaratishini aytdi. “U beqiyos imkoniyatlarni ochadi. U milliardlab bojxona to‘lovlarini qisqartiradi. U bizning kichik va o‘rta biznesimizga ilgari faqat orzu qilish mumkin bo‘lgan bozorlarga va miqyosga kirish imkonini beradi. Bundan tashqari, u keskin raqobat va qisqa muddatli manfaatlar hukmron bo‘lgan dunyoda Yevropaga ilk qadam tashlovchi sifatida strategik ustunlik beradi”, — dedi u.

Yevrokomissiyaning Janubiy Amerika davlatlari bilan savdo kelishuvini vaqtincha qo‘llash qarori YeIda turlicha baholandi. Germaniya tashqi ishlar vaziri Yoxann Vadeful bu qadamni “tarixiy” kelishuv sari tashlangan qadam deb olqishlagan bo‘lsa, Fransiya prezidenti Emmanuel Makron uni “yoqimsiz syurpriz” deb atadi.

“Bu — Yevropaning soati”, — deb yozdi Vadeful X ijtimoiy tarmog‘ida va YeKning kelishuvni vaqtincha qo‘llash qaroridan so‘ng ikki qit’adagi kompaniyalar va odamlar “nihoyat” ko‘proq farovonlik va o‘sishdan foyda olishini ta’kidladi. “Germaniya bu tarixiy kelishuvning barcha salohiyatini ochish uchun tinmasdan ishlaydi”, — deya davom ettirdi vazir.

Makron esa Parijdagi matbuot anjumanida shunday dedi: “Fransiya uchun bu syurpriz — va yoqimsiz”. Uning fikricha, Bryusseldagi komissiya kelishuvni vaqtincha qo‘llash bo‘yicha qarorni “yakka qabul qildi”, “garchi Yevroparlament bu masala bo‘yicha ovoz bermagan bo‘lsa ham”. Shu tariqa hokimiyat “juda katta mas’uliyat”ni o‘z zimmasiga olyapti, deya ta’kidladi u.