Ularning bolaligi, maktab yillari, kasb tanlashi, oila qurishi va farzandli boʻlishi kabi muhim masalalar mustaqillik yillarida kechdi. Shuning uchun 1991-yilda tugʻilganlar hayoti orqali Oʻzbekistonning soʻnggi 35 yilda qanday oʻzgarganiga nazar tashlash mumkin.
723 mingdan ortiq tugʻilish qayd etilgan yil
Milliy statistika qoʻmitasi maʼlumotlariga koʻra, 1991-yilda Oʻzbekistonda 723,4 mingta tugʻilish qayd etilgan. 2025-yilda esa mamlakatda 879,6 mingta tugʻilish rasmiylashtirilgan. Bu ikki raqam orasidagi farq aslida juda katta, chunki 1991-yil boshida mamlakat aholisi 20,6 mln nafar atrofida edi, 2026-yilda esa 39 milliondan oshgan.
Aholining joylashuv tarzi ham oʻzgardi: shahar aholisining ulushi 1991-yil boshida 40,3 foiz boʻlgan boʻlsa, hozir 55 foizga yetgan. Bu raqamlardan koʻrish mumkinki, 1991-yilda tugʻilgan avlod ulgʻaygan sari mamlakatning oʻzi ham “kattalashib” bordi.
Bir avlod koʻrgan oʻzgarishlar
1991-yilda tugʻilgan bola maktab yoshiga yetganida mamlakat mustaqillikning dastlabki yillarini boshdan kechirayotgan edi. Ularning bolaligi hozirgi smartfonlar, ijtimoiy tarmoqlar va doimiy internetsiz oʻtgan. Kasseta va disklardan kompyuterlarga, oddiy telefonlardan smartfonlargacha boʻlgan texnologik oʻzgarishlar aynan shu avlodning bolaligi va yoshligi davrida yuz berdi. Bugun esa internet, onlayn xizmatlar, elektron toʻlovlar va ijtimoiy tarmoqlar kundalik hayotning oddiy qismiga aylangan.
Bu jihatdan 1991-yilda tugʻilganlarni ikki dunyo oʻrtasida oʻsgan avlod deyish mumkin: ular internetsiz bolalikni ham biladi, raqamli muhitda esa farzand tarbiyalayapti. Hozirgi bolalar uchun internetsiz dunyo qanday boʻlganini tasavvur qilish qiyin boʻlsa, 1991-yil avlodi bu global transformatsiyani shaxsan boshdan kechirgan.
Bu avlod uchun nimalar muhim?
1991-yilda tugʻilganlar sovet davrida shakllangan katta avlod bilan mustaqil Oʻzbekistonda tugʻilib, ulgʻaygan yoshlar oʻrtasidagi oʻtish avlodi boʻldi. Ularning ota-onasi sovet davri odamlari edi, bu avlod uchun esa mustaqillik davri – ularning butun hayoti kechgan muhit. Ular shu davrda maktabga bordi, kasb tanladi, oliy taʼlim oldi, birinchi ishiga joylashdi va oila qurdi.
