Ukraina prezidenti Volodimir Zelenskiy 22-sentabr kuni kechqurun Nyu Yorkda AQSH prezidenti Donald Tramp bilan uchrashadi. The Guardian nashri yozishicha, muzokaralarda Tramp Zelenskiyni Rossiya bilan energetik sulh tuzishga koʻndirmoqchi.
20-sentabr kuni AQSH va Ukraina rahbarlari telefon orqali muloqot oʻtkazgandi, Financial Times manbalariga koʻra, bu suhbat «dizel, dizel va yana dizel» haqida kechgan. Keyingi kuni Tramp Fransiya prezidenti Emmanuel Makron bilan Rossiya va Ukraina oʻrtasidagi energetika sulhi gʻoyasini muhokama qilgan. Fransiya rahbari bu muloqotni «juda konstruktiv» deb atagan va bu masalani Zelenskiy bilan uchrashuvda ham koʻtarishni vaʼda qilgan.
Tramp Ukraina qurolli kuchlarining Rossiyadagi dizel ishlab chiqarish korxonalari boʻylab zarbalaridan norozi va allaqachon Zelenskiydan bunday hujumlarni toʻxtatishni soʻragan. 13-sentabr kuni u yonilgʻi narxi oshishi uchun javobgarlikni toʻgʻridan toʻgʻri Kiyev zimmasiga yukladi hamda mavjud vaziyatga AQSH va Isroilning Eronga qarshi urushi emas, balki Rossiya va Ukraina oʻrtasidagi urush sabab ekanini qayd etdi.
Tramp 14-sentabr kuni Moskva va Kiyev bir-birining energetika infratuzilmalariga zarba berishni toʻxtatishga kelishib olganini maʼlum qilgandi. FT manbalari esa Putin bunday kelishuvga rozi boʻlmasligi, chunki qishda energetika obyektlariga hujumlar unga Kiyevga bosim oʻtkazish uchun qoʻshimcha dastak berishi mumkinligini aytishdi.
Oʻzaro zarbalar almashinuvi esa toʻxtamadi. Oʻtgan vaqt mobaynida Rossiya Kiyev, Odessa, Zaporijjya, Sumi va Odessa oblastlaridagi energetika infratuzilma obyektlari boʻylab zarbalar yoʻlladi. Xususan, rossiyalik harbiylar 22-sentabrga oʻtar kechasi uyushtirgan hujumlar oqibatida Ukrainaning yettita oblasti aholisi elektr taʼminotisiz qoldi.
Oʻz navbatida, Ukraina Sizran, Yaroslav, Moskva va Kuybishevdagi neftni qayta ishlash zavodlariga zarbalar berdi. Tramp zavodlarga muntazam hujumlar tufayli endi Rossiya oʻz dizel sanoatini nazorat qila olmayotgani va bundan «butun dunyo jabr koʻrayotgani»ni aytdi.
Kremldagilar energetika sulhini «yaxshi gʻoya» deb atadi, biroq neftni qayta ishlash zavodlarining xavfsiz ishlashi va neft mahsulotlari ishlab chiqarishning oʻsishi «jahon muammolari»ni hal qilmasligini, yetkazib berishga qoʻyilgan sanksiyalarni bekor qilish va tankerlar xavfsizligini taʼminlash muhimroq ekanini qayd etdi.
Zelenskiy esa Rossiya va Ukraina muammoga turlicha rakurslardan qarashini aytdi: Moskva neft va gaz sotishni, Kiyev esa – fuqarolarining uylarida elektr boʻlishi haqida oʻylaydi. U Rossiyaga sulh uchun obyektlar roʻyxatini «stolga qoʻyish»ni taklif qildi. Dushanba kuni Zelenskiy Rossiya zarbalarni toʻxtatishi kerak boʻlgan obyektlarni sanab oʻtdi:
