Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Аллоҳ таолога беадад ҳамду саноларимиз ва пайғамбаримиз Муҳаммад Мустафо соллалоҳу алайҳи васалламга беҳисоб саловоту дурудларимиз бўлсин!
Аллоҳ таоло оламларни яратар экан, бу оламлар неча мингта бўлса, барчаларининг орасида ўзаро низомларни жорий қилгандир. Аллоҳ яратган барча мавжудоту махлуқотлар У тузиб берган низом остида, Унинг қонун-қоидаларига риоя қилган ҳолда ҳаёт кечиради ва ўз ҳаракатида давом этади.
Агар Аллоҳ тузиб берган қонунларга амал қилинмаса, ҳар бир мавжудот ва махлуқот ўз хоҳиши билан иш кўрадиган бўлса, ана шунда қиёмат бошланади, ҳаммаёқ остин-устун бўлади, фалокатлар, фожиалар ва инсоннинг кўзи кўриб, қулоғи эшитмаган воқеа-ҳодисалар содир бўлади.
Худди шундай, ер шарини олиб қарайдиган бўлсак ёки чексиз осмонда сузиб юрган, минглаб, балки миллионлаб сайёралар, юлдузлар ва ҳоказо – барчаси Аллоҳ таоло белгилаб қўйган низом орқали ҳаракатланади. Ушбу низомдан озгина четга чиқиладиган бўлса, катта-катта фалокатлар бўлади. Буни хозирги кунда шу соҳанинг мутахассис олимлари ҳам ўзларининг ҳисоб-китоблари асосида, ускуналари билан кўриб, текшириб, шунга иймон келтиришмоқда ва эътироф этишмоқда.
Улар коинот ҳақидаги турли тахминларни, «Фалон метиорит фалон вақтда келиб, тўппа-тўғри ерга урилар экан», деганга ўхшаш гапларни тез-тез айтишни бошладилар. Лекин Аллоҳ таоло ўзи белгилаган кун келади, Қиёмат соатлари яқинлашади, ана шунда барча сайёралар, юлдузлар, қуёш, ой, ер шари – ҳаммаси бир-бири билан уришади, парча-парча бўлиб осмонда худди патга ўхшаб, худди чангга ўхшаб учиб юрадиган нарсага айланади.
Аллоҳ таолонинг ўзи бутун оламлардаги оҳисталикни, тинчлик ва осудаликни сақлашлиги учун уларни ўз фалакларида юрадиган қилиб яратиб қўйган. Бу ҳақида Аллоҳ таоло қуйидагича марҳамат қилади:
وَهُوَ الَّذِي خَلَقَ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ وَالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ فِي فَلَكٍ يَسْبَحُونَ
«У кеча ва кундузни, қуёшу ойни яратган зотдир. Ҳаммаси фалакда сузмоқдалар» (Анбиё сураси, 33-оят).
Кўзимизга кўриниб турган энг катта махлуқотлардан бири қуёш ва ойдир. Кеча ва кундузни ҳамда баҳор, ёз, куз, қиш фаслларининг қандай ажойиб тарзда, аниқлик билан алмашиб туриши инсоннинг ақлини лол қолдиради. Ой билан қуёш ҳам худди шундай ўз йўлида сузиб юрадики, агар қуёш ҳозирги белгиланган чизиғидан ерга озгина яқинлашса, ер юзида ҳаёт қолмайди, ҳамма нарса куйиб кетади. Озгина узоқлашса эса, худди Антарктидадек ҳаммаёқ музлаб, қотиб қолади. Қуёш ўзи учун белгиланган чизиқдан заррача узоқлашмайди ва заррача яқинлашмайди, Аллоҳ белгилаб қўйган, шу низомдан ташқарига чиқолмайди. Ой ҳам худди шундай. Агар ой ҳам белгиланган чизиғидан озгина чиқиб кетадиган бўлса, турли мева-чевалар ва бошқа нарсаларга ранг ҳам, лаззат ҳам, маза ҳам кирмайди ҳамда океанлардаги сув сатҳи кўтарилиб ёки тушиб кетади ва ернинг ўз ўқи атрофида айланишига катта таъсир этади. Қарабсизки, дунё остун устун бўлади.
