Қувалик машҳур нонвой Исмоил Мирзаев пишираётган ширмой нонларни харид қилиш учун келганлар ҳеч қачон қуруқ қўл билан қайтишмайди. Ҳаттоки чўнтагида пул бўлмаса ҳам...
Орамизда эрта-ю кеч халқ хизматида тиним билмай меҳнат қилаётган инсонлар кўп. Улар умри давомида қўлидан келганича ўзгаларга меҳр-саховат кўрсатиш, дуо ва савоб илинжида бировнинг ҳожатини чиқаришга интилиб яшайди, ҳаётидан умуман нолимайди. Ҳалол ризқ ортидан рўзғор тебратиш баробарида, ён-атрофидагиларга бирдек нафи тегади... ва бу ишидан завқ олади.
Фарғона вилояти, Қува тумани, Чаман қишлоғидаги Фарғона – Қува йўли ёқасида жойлашган новвойхона нонидан кўплар татиб кўрган.
Ўтган кетган йўловчилар, бутун маҳалла аҳли айнан шу нондан сотиб олишга одатланган. Чунки новвойхона нони бошқа жойларникига ўхшамайди. Жуда мазали. Энг асосийси, бу ерда ёпилган нонларни бепул олиб кетишингиз мумкин. Новвойхона фаолиятини эҳсон қилишга қаратган.
Новвойхонада 15 ёшидан буён мана шу касб билан машғул бўлган Исмоил новвой ишлайди. Уни Чаман қишлоғи аҳли ёш-у қари бирдек яхши танийди.
Исмоил новвой ҳар куни уйидан новвойхонагача 2 километр масофани велосипедда босиб ўтади. Тонг саҳар 3да уйғониб келиб тандирга ўт қалайди. Шогирдлари тайёрлаб қўйган хамирдан нон ёпишга киришади. Унинг деярли бир кунлик вақти айнан новвойхонада ўтади. У бир кунда 16 соат ишлаб, кеч соат 19да велосипедига ўтириб уйига равона бўлади.
Исмоил ака шу соҳада ишлаётганига бу йил 25 йил бўлди. У ҳаётидан асло нолимайди. Иши унга доим завқ бағишлаб келган. Одамларга иссиқ ва мазали нон улашишдан ўзгача ҳузурланади.
Айни кунларда унинг новвойхонасида бир кунда 6 қопдан 9 қопгача ундан нон ёпиляпти. Ёзда эса иш бундан ҳам кўпаяди. Энг асосийси, ёпилган нонлар эҳсон қилиб турилади. Новвойхона атрофига «Пулингиз бўлмаса хижолат бўлманг, сизга нон бепул», — деган ёзув илинган. Айримлар новвойхонадан бепул нон олиб кетади.
Мавзуга оид
Исмоил Мирзаев: (новвой)
«Иссиқни-иссиқ, совуқни-совуқ демай халқ хизматидамиз. Худога шукр, шу касб орқасидан рўзғорим бут. Қора қозонимиз қайнаб турибди. Новвойхонамизда анча-мунча эҳсон қилиб турамиз. Кўчадан ўтган ёш болалар, кам таъминланганларга тўй-маъракаларида беминнат нон берамиз. Бундан буёғига яна 5 йилми, 10 йилми новвойчилик билан шуғулланмоқчиман. Катта ўғлим ҳозир 13 ёшда. У ёнимга кириб қолди. Ўғилларим ишимни давом эттиради энди. Менга ҳам отам шу касбни ўргатган.
Бир йилда 40 мартагача эҳсон қиламиз. Муҳтожлар, касалхонадан чиққан беморлар, ўтган-кетганларга беминнат нонлар берамиз эҳсон қилиб. Ёз кунларида ишимиз ҳар доимгидан кўра кўпайиб кетади.
Айни пайтда икки хил нон ёпамиз. Кичикроғи донаси 2 минг, каттароғи 3 минг сўм. Эҳсон қилганимиз учун Яратган ишимизга унум ва барака беряпти. Шогирдларим жуда кўп. Бошқа новвойхоналарда ҳам мен чиқарган шогирдлар ишлашади. Эҳсон қилиб, одамларнинг ҳожатини чиқарганимизнинг ўзи биз учун катта нарса. Айтишади-ку, «олтин олма, дуо ол» деб. Одамлар бизни дуо қилиб қўйса бўлгани».
Исмоил ака билан суҳбатлашиб турганимизда, нон олиш учун харидорлар кириб кела бошлашди.
Чаман маҳалласида истиқомат қилувчи Хосиятхон ая Олимова новвойхона ҳақида мамнуният билан қуйидагиларни гапирди:
«Аввало, новвойларимизга раҳмат. Тан-у жонлари соғ бўлсин. Юзлари нондек азиз бўлсин. Доим эҳсон қилиб туришади. Пулимиз бўлмаса ҳам, бемалол, хижолат бўлмай келиб нонларидан олиб кетган кунларимиз кўп бўлган. Улардан халқ хурсанд. Кўчадан ўтган етти ёт бегоналарга ҳам нон эҳсон қилишади. Айниқса, жума кунлари эҳсонлари кўпайгандан кўпаяди. Новвойларнинг ҳиммати доим улуғ бўлсин».
Исмоил ака эса тинмай нон ёпар, тандирдан узилган нонлар зум ўтмай тугаб битарди. Йўлдан ўтаётган аксарият машина ҳайдовчилари ҳам тўхтаб, нон харид қилиб кетар экан. Мактабдан қайтаётган ўқувчилар ҳам нон олгани келишди.
Алоҳида хоначада хамир тайёрланади. Кичик уйча. У ерда бир неча шогирд қўли қўлига тегмай бири хамир қорар, кимдир зувала олар, яна кимдир зувалани шаклга келтириб, чекич урарди.
Ёпишга тайёр ҳолатга келтирилган доира хамир устига қатиқ ва седана суртган яна бир шогирд уни тандир ёнига тинмай ташиб турарди. Юмуш кўплигидан улар ишни смена шаклида ташкил қилишган экан.
«Новвойчилик билан бир неча йилдан буён шуғулланиб келяпман. Ёз фаслигача иш жойимизни янада кенгайтириш ниятимиз бор. Яна янги ишчилар оламиз. Ёшларни иш билан таъминлаймиз.
Яратганга шукр, пандемия аста-секинлик билан ортга чекиняпти. Ўтган йили пандемия даврида одамлар қийналди. Буни ҳаммамиз бирдек ичимиздан ҳис қилдик. Ўшанда нонларни ярим пулига тарқатган кунларимиз ҳам бўлди. Эҳсонлар қилиб кам бўлмадик.
Аллоҳ таоло шундай раҳмдил зотки, бизга сахийликни бердики, бундан кам бўлмадик. Шундан кейин доимий равишда эҳсон қилишни йўлга қўйдик. Ким келса, муҳтожми, пули йўқми ҳеч иккиланмасдан беряпмиз. «Нон бепул», деб ёзиб ҳам қўйганмиз.
Аллоҳ таоло Қуръони Каримда «Ўзларингга ризқ қилиб берган нарсаларингдан инфоқ-эҳсон қилинглар», деб марҳамат қилган. Эҳсоннинг эвазига Яратган кўпайтириб беряпти.
Бошқа тадбиркорларга ҳам шуни айтмоқчиман: ҳеч иккиланмасдан, ўйланмасдан бемалол инфоқ-эҳсон қилинглар. Бунинг натижасини, баракасини албатта кўрасизлар. Ишнинг ривожини кўрасизлар.
Эҳсонлар қилганимиздан одамлар хурсанд бўлиб дуолар қилишяпти. Ҳатто «Нон бепул» деб ёзилган ёзувни кўриб ҳам дуо қилишяпти. Ёнимиздаги касалхонадан беморлар келиб дорига пул топа олмай қолдим, пулга муҳтожман деганига иккиланмасдан пул берамиз. Маҳалла, қишлоқ ва ҳатто бошқа вилоятларда истиқомат қилувчи муҳтожларга эҳсон қилишни йўлга қўйганмиз.
Исмоил ака ҳақида гапирадиган бўлсам, бу киши менга қадрдон бўлиб қолган. Новвойхона ишини бемалол унга ишониб топширганман. Йўғимда ўрнимни билинтирмайди. У бир неча йилдан буён мен билан ишлайди. Исмоил ака ёпган нонлар кўпчиликка ёқади. Акадан ҳаётда кўп маслаҳатлар олиб тураман. У кўпни кўрган. Шогирдларимиз орасида иш ўрганиб бошқа жойларда алоҳида новвойхона очиб фаолият юритганлари ҳам кўп. Улар орасида Россияга бориб, у ерда нон ёпаётганлари ҳам бор».
Ҳассага таянган кекса отахон келиб, нон тахланаётган супа ёнидаги ўриндиққа ўтирди. Отахон қишлоқда анча муддат сартарош бўлиб ишлаб, ҳозирда кексалик гаштини сураётган экан. У ҳар куни бу ерга келиб, иссиқ нондан татиб, новвойларни дуо қилиб кетар экан.
У новвойларнинг амалга ошириб келаётган эҳсонларидан халқнинг боши осмонда экани ҳақида хурсанд бўлиб сўзлаб берди. Исмоил новвойнинг меҳнаткашлиги, у ёпган нонлар ўзгача мазага эга эканини таъкидлади.
Исмоил новвой эса ҳар доимгидек нон ёпишда давом этар, тандир чўғида унинг икки юзи қип-қизил бўлиб кетган эди. Тандир ичига ҳар бошини суқиб нон узаётган пайтда жилмайиб қўяр, узилган нонлар супачага тахлаётганини кўриб самимият билан ич-ичидан қувонарди...
