18 сентябрдан болалар мактабга қайтишди. Қизлар эса ҳозирча уйда ўтиради. Асосий муаммо шу билан боғлиқки, энди қизларни фақат аёл ўқитувчилар ўқитиши мумкин, лаёқатли аёл ўқитувчилар эса жуда кам.

Янги ҳукуматнинг расмий вакили Забиҳулло Мужоҳид ҳукуматда қизларни синфхоналарга қайтариш бўйича режалар мавжудлигини маълум қилди, аммо айни вақтда «процедурани қайта ишлаш» жараёни, жумладан ўқитувчиларни тақсимлаш ишлари олиб борилмоқда.

Шу билан биргаликда, Афғонистондаги вазият ўтган асрнинг 90-йилларига қайтиши борасида хавотирлар бор, ўшанда бутун мамлакат бўйлаб аёллар таълимига тақиқ жорий этилганди.

Мактаблар фаолиятини 18 сентябрдан бошлаб тиклаш ҳақидаги расмий баёнотда барча эркак ўқитувчилар ва ўқувчилар ўз таълим муассасаларига қайтиши даркор экани кўрсатилган.

Ҳозирча қизлар фақат бошланғич синфларда ўқиши мумкин, масалан, Ҳиротда бунга рухсат берилган. Сурат 2021 йил 14 сентябрда олинган. Аммо улар таълимни ўрта мактабда ҳам давом эттириши ҳозирча аниқ эмас.

Афғонистонда 13 ёшдан 18 ёшгача бўлган болалар умумтаълим мактабларида ўқишади, уларнинг катта қисми бу даврда ўғил болалар ва қиз болалар учун алоҳида синфларда ўқишади.

BBC билан суҳбатлашган ўрта мактаб ўқувчи қизларидан бири энди унда таълим олишни давом эттириш умиди йўқлиги ва келажак қоронғилик остида қолганини айтиб ўтган.

«Ҳар тонгда уйғонаман ва ўзимдан сўрайман: менга яшашнинг нима кераги бор? Мен энди уйда ўтириб, менга уйланмоқчи бўлган одам эшик тақиллатишини кутишим керакми? Бу аёллар учун ҳаётнинг ягона мақсадими?» - дейди толиблар қайтишидан олдинги даврда ҳуқуқшунос бўлишни мақсад қилган қиз.

Унинг отаси эса онаси саводсиз бўлгани ва эридан доимий равишда сўкиш эшитганини айтади. «Мен қизим ҳам шундай ҳолатга тушишини истамасдим», дейди у.