АҚШ президенти Доналд Трамп чоршанба куни бутун дунё билан савдо урушида навбатдаги қадамни қўйди: у барча автомобиллар ва бутловчи қисмлар импортига 25 фоизлик божлар жорий этишини эълон қилди.

Трампнинг сўзларига кўра, у имзолаган фармонга кўра, автомобиллар учун янги божлар келаси чоршанба, 2 апрелдан кучга киради, уларни ундириш эса эртаси кундан бошланади. У бутловчи қисмларга божларни май ойидан ёки кейинроқ жорий этишга ваъда бермоқда.

Трампнинг таъкидлашича, божлар жорий этилиши Америка автомобил саноатида «улкан ўсиш»га олиб келади, унга сармоя киритишни рағбатлантиради ва янги иш ўринларини яратишга ёрдам беради. Трамп маъмурияти улар АҚШга йилига 100 миллиард доллар даромад келтиришини кутмоқда.

Бироқ, кўплаб таҳлилчилар бу қадам АҚШда автомобил ишлаб чиқариш саноатининг бир қисми тўхташи, нархлар ошиши ва Қўшма Штатларнинг иттифоқчилари билан муносабатлар ёмонлашишига олиб келиши мумкинлигини айтмоқда.

АҚШдан ташқаридаги автомобил ишлаб чиқарувчилари, жумладан Toyota Motor Corp. ва BMW AG компаниялари учун лоббистлик қилувчи Autos Drive America ташкилоти янги тарифлар тескари натижа бериши ҳақида огоҳлантирди. «Бугун жорий этилган тарифлар АҚШда автомобил ишлаб чиқариш ва сотишни қимматлаштиради, бу эса охир-оқибатда нархлар ошишига, истеъмолчилар учун имкониятлар қисқаришига ва Америкада иш ўринлари камайишига олиб келади», – деди ташкилот президенти Женнифер Сафавиан.

Ўтган йили АҚШ 240 миллиард долларлик саккиз миллион дона машина импорт қилди, бу мамлакатда сотилган барча машиналарнинг тахминан ярмини ташкил қилади.

АҚШда автомобилларнинг асосий етказиб берувчиси Мексика, ундан кейинги ўринларда Жанубий Корея, Япония, Канада ва Германия туради.

Япония компаниялари, шу жумладан Toyota, АҚШдаги асосий автомобил етказиб берувчилардан бири ва айни пайтда Қўшма Штатларнинг ўзидаги йирик ишлаб чиқарувчилардир.

Американинг кўплаб автомобил компаниялари эса Қўшма Штатлар, Канада ва Мексика томонидан аллақачон ташкил этилган эркин савдо зонасининг афзалликларидан фойдаланиб, ишлаб чиқаришни ушбу икки қўшни мамлакатда жойлаштирмоқда.

АҚШнинг ўзида автомобиллар кўпинча импорт қилинган бутловчи қисмлардан йиғилади ва улар ҳам, Трампнинг режаларига кўра, божларга дучор бўлади.

Тўғри, Оқ уйнинг тушунтиришича, Мексика ва Канададан келган бутловчи қисмлар учун вақтинчалик истисно қилинади – АҚШ божхоначилари ва чегарачилари назорат ва бож йиғиш тизимини йўлга қўймагунча.