Катта бўлган «Арсенал». Жамоани чемпион қилган 4 омил

Йигирма икки йиллик кутиш, олти йиллик тайёргарлик: ниҳоят Премиер-лига ғолиблиги яна «Арсенал»га қайтди. «Спорт-Экспресс» журналисти Руслан Непушкин «Арсенал» бош мураббийи Микел Артета ниҳоят чемпионликка эришиш учун нималарга эътибор қаратгани ҳақида ёзди.

Зерикарли, қуруқ, автобус, ҳарамфутбол – «Арсенал» ўйинлари ҳақида бошқа клуб мухлислари шундай сўзлар айтиб келишди. Ҳа, Микел Артета олтин медаллар учун чиройли ўйиндан воз кечди. У романтик футболни бир четга суриб, сурбетлик, ҳисоб-китоб ва шафқатсизликни тарғиб қилди. Чунки Микел шуни тушуниб етганди: лузер қолипини бузиш ва доимо кулги бўладиган жамоа билан муваффақиятга эришиш учун ҳаммага ёқишни бас қилиш ва майда деталларга эътибор қаратиш керак.

Темир интизом

Ҳиссий беқарорлик анча вақт давомида «Арсенал»нинг ташриф қоғози бўлиб келганди. Аҳмоқона четлатилишлар, ҳакамлар билан баҳслашувлар, тажовузкор ҳаракатлар – буларнинг барчаси ўтган йилларда жамоани муҳим очколардан қуруқ қолдирган. Бу мавсумда эса мухлислар ўта тартибли жамоага гувоҳ бўлишди: ҳеч ким жаҳл қилиб тўпни тепиб юбормади, футболчилар майдонда рақибларнинг провокацияларига учмади ва қўпол подкатлардан ўзини тийди. Буни рақамларда ҳам кўриш мумкин – футболчиларга 37 тур давомида бирорта қизил карточка кўрсатилмади, жамоа сариқ карточкалар сони камлиги бўйича ҳам энг яхши кўрсаткичлардан бирини қайд этган. Ўта шафқатсиз босим остида футболчилар ўзини ўзи назорат қилиш бўйича намуна кўрсатди. Атрофдаги ҳамма ўйин услубини қаттиқ танқид остига олиб, нафратини сочаётганида улар ҳис-туйғуларини жиловлай олиш орқали етукликка эришганини намойиш этишди.

Стандартлар инқилоби

Артета Англия футболида стандарт вазиятлар инқилоби бошланаётганини ўз вақтида ҳис қилди ва шу бўйича ихтисослашган мураббийни клубига таклиф этди – Николя Жовер Микелнинг ғояларига ишонди ва «Манчестер Сити»дан ашаддий рақиб сафига кўчиб ўтди. Жовер стандарт вазиятлар бўйича ишлашда тўлиқ эркинликка эга бўлди ва бу мавсумда жамоа бу борада идеал ҳолатга келди. «Арсенал» Европада бурчак зарбаларидан энг кўп гол урган жамоага айланди, рақиблар бу услубга мослашганида эса стандарт вазиятларни янгича ижро этишга ўтди. Ва бу ҳам натижа келтирди. Артетанинг мураббийлар штаби ишни шундай бажардики, рақиблар бурчак зарбаларидан худди пеналтидан қўрққандек қўрқиб қолишди. Кўпчилик футбол мухлисларига бундай ўйин ёқмаслиги мумкин, аммо ёдда тутиш керакки, «Арсенал» АПЛда ўйнайди, бу ерда эса классик инглизча услубда керакли натижага эга бўлиш ҳеч қандай айб эмас.

Интригани ўлдириш

«Арсенал» бу мавсумда 19 та ўйинда дарвозаси дахлсизлигини сақлаб қолди. Ўтган мавсумларда жамоа кўп ўйинларда ҳисобда ортда бора туриб, натижани қўлдан бой берганди. Бу мавсумда эса лондонликлар аксар ўйинларда ҳисобни очиб олганидан кейин амалда ўйин тақдири ҳал бўлди. «Арсенал» АПЛнинг бу мавсумида саккиз марта 1:0 ҳисобида ғалаба қозонди. Фанатлар минимал фарқ туфайли хавотирда ўтирган бўлишса-да, майдонда барчаси назорат остида эди. Жамоа максимал хавфсиз режимни ёқди: темпни бир маромда ушлаш учун тўпга эгалик қилиш, рақиб қарши ҳужум бошлаётганида кичик тактик фоллар ишлатиш, аутлар ижро этиш вақтида танаффуслар билан нафас ростлаш. «Арсенал» ўйинни қисмларга ажратиб, сўнгги дақиқаларни зерикарли, аммо максимал даражада фойдали томошага айлантирди. Шу билан бирга, жамоа автобус қўйиб ўйнамади: ҳа, жамоа ўйинни «ўлдириш» билан шуғулланди, лекин ўз жарима майдонига қамалиб олгани йўқ.

Таркиб кенглиги

Артета бир неча йилдан буён АПЛда биринчи ўрин учун курашиб келаётганди. Жамоанинг олдинги мавсумлардаги муваффақиятсизликлари кўп жиҳатдан захира ўриндиғи қисқалиги билан боғланарди – бир-икки асосий ижрочи сафдан чиқса, ўйин сифати тушиб кетарди. Кетма-кет муваффақиятсизликлардан кейин Микел бундай тиғиз тақвимда иккита тенг кучли таркибсиз титул учун курашиб бўлмаслигини тушуниб етди. Мавсумлар оралиғида жамоада янги спорт директори пайдо бўлди – Андреа Берта Лондонда чемпионлик жамоасини қуришни якунлаш учун «Атлетико»ни ташлаб келди. «Арсенал» катта пул сарфлади, аммо керакли бўшлиқларни ёпа олди. Натижада мавсум давомидаги мунтазам жароҳатлар жамоа ўйинига жиддий таъсир кўрсатмади, Артетанинг ихтиёрида амалда ҳам иккита тенг кучли таркиб ҳосил бўлганди.

Чемпион «Арсенал» сафида ягона асосий қаҳрамонни ажратиб кўрсатиб бўлмайди. Субименди мавсумнинг биринчи ярмида юқори савиядаги ўйин кўрсатди, аммо мавсум охирига келиб толиқиб қолди ва унинг ўрнини Люис-Скелли ёпа олди. Сака вақти-вақти билан ёрқин ўйин кўрсатди, у формада эмаслигида Мадуэке унинг ўрнини билинтирмади. Инкапие Калафиори жароҳат олиб сафдан чиққанида худди унинг даражасида ўйнаб берди. Йокереш алоҳида ўйинларда ўзини кўрсатди ва керакли очколар тўпланишини таъминлади, Ҳаверц эса деярли бутун мавсумни жароҳат туфайли ўтказиб юборганига қарамай, мавсум охирида ҳал қилувчи голларни урди. Бутун мавсум давомида барқарор ўйнаганлар ҳам бор: Райс, Райя, Салиба ва Габриэл боғлами. Бу футболчилар жиддий жароҳатлардан қутулиб қолишди ва бутун чемпионатни юқори даражада ўтказишди. «Арсенал» чемпионлик пойгасида индивидуал шахсиятлар ҳисобига эмас, балки жамоавий иш орқали ғолиб чиқди.

Артетага энди «Эмирейтс» атрофида ҳайкал қўйса ҳам бўлади. У «чўкаётган» клубга келганди. Илк мавсумларини жамоа кийим алмаштириш хонасини токсик ва «қулоқсиз» футболчилардан тозалашга сарфлади, кейин эса ўз орзусидаги жамоани қуришга киришди. Сўнгги йилларда «Арсенал» кучли олтилик жамоаларига қарши мағлубиятсиз серия қайд этди, жами тўпланган очколар сони бўйича биринчи эди, аммо буюкликни исботлаш учун охирги қадам қолаётганди. Энди бу қадам ташланди ва бошқа жамоалар мухлислари уни эътироф этиши қийин бўлса-да, Шимолий Лондондаги мухлислар ундан норози эмаслиги аниқ. Кўпчиликда шундай ҳиссиёт борки, узоқ кутилган титулдан кейин «Арсенал» елкасидан тоғ ағдарилди ва энди кейинги мавсумда биз бутунлай бошқа жамоани кўрамиз.