Россия Марказий сайлов комиссияси (МСК) раиси Элла Памфилова мамлакатни тарк этган россияликларнинг сайловларда овоз бериш ҳуқуқини чеклаш керак, деган фикрни билдирди. Бу ҳақда у «Комсомольская правда» радиосига берган интервюсида гапирган. Суҳбатдан парчалар 17 август куни нашр сайтида эълон қилинди.
«Менинг фикримча, мамлакатдан кетдинг, хиёнат қилдинг — йўқол. Аммо бу менинг шахсий позициям», — деган Памфилова.
У Россияда «хорижий агент» деб тан олинган шахслар келгусида сайловларда овоз бера оладими ва Россия ҳукумати «нодўст» деб ҳисоблайдиган мамлакатларда овоз бериш жараёни қандай ташкил этилиши керак, деган масалаларга ҳам тўхталган.
Памфилованинг фикрича, бу масалаларни Давлат думасининг келгуси чақириқ депутатлари кўриб чиқиб, зарур бўлса, амалдаги қонунчиликни ўзгартириши мумкин.
«Янги қонун чиқарувчилар келади, қонунчиликни ўзгартиришсин», — деган МСК раиси.
«Дўст бўлмаган» мамлакатлардаги сайловлар
Памфилова Россия МСК мамлакатнинг «дўст бўлмаган» деб белгиланган давлатлардаги элчиларига маҳаллий ҳукуматлар билан сайлов пайтида хавфсизликни таъминлаш масаласини муҳокама қилишни тавсия этганини ҳам айтган.
Унинг сўзларига кўра, МСК бу борада Россия Ташқи ишлар вазирлиги ва дипломатик ваколатхоналар билан ҳамкорлик қилмоқда.
Памфилова чет элга чиқиб кетган россияликларни назарда тутиб, сайловлар пайтида уларнинг фаоллиги ошиши мумкинлигини айтган. Шу боис, унинг таъкидлашича, эҳтимолий хавфларни минималлаштириш учун бир қатор чоралар кўзда тутилган.
Хорижда яшаётган Россия фуқароларининг ҳуқуқларини чеклаш фақат «чет эл агенти» мақоми билан боғланиши керакми, деган саволга жавобан Памфилова бу масалани кенгроқ кўриб чиқиш мумкинлигини билдирган.
Унинг фикрича, Россия ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлари келгусида «Россия тақдирини белгилаш ҳуқуқидан, жумладан, овоз бериш орқали маҳрум қилиниши мумкин бўлган» шахслар тоифасини аниқлаш учун етарли имконият ва малакага эга.
Шу билан бирга, ҳозирча гап Памфилованинг позицияси ҳақида кетмоқда. Матнда бундай чеклов кучга киргани ёки тегишли қонун қабул қилингани ҳақида маълумот йўқ.
Россияда «чет эл агентлари» ҳуқуқларига чекловлар
Россияда «чет эл агентлари» реестри 2012 йилдан буён мавжуд. Дастлаб унга хориждан маблағ олган нотижорат ташкилотлари киритилган.
2017 йилдан бошлаб рўйхатга оммавий ахборот воситалари, 2020 йилдан эса жисмоний шахслар ҳам киритила бошланган.
«Чет эл агенти» мақомини олиш ташкилотлар ва шахслар фаолиятига қатор чекловлар қўяди. Жумладан, улар давлат органларига мунтазам ҳисобот тақдим этиши, ўз материалларида махсус белгидан фойдаланиши ва «чет эл агенти» мақоми борлигини кўрсатиши шарт.
Шунингдек, бундай шахслар ва ташкилотлар учун муайян даромадларни олиш ҳамда айрим лавозимларни эгаллаш бўйича чекловлар мавжуд.
Белгилаш ва ҳисобот бериш талабларини бузганлик учун йирик жарималар, айрим ҳолатларда эса жиноий жавобгарлик назарда тутилган.
Россиядаги қатор жамоатчилик ва фуқаролик жамияти вакиллари эса «чет эл агенти» мақомини фуқаролик жамияти институтларига босим воситаси сифатида танқид қилиб келади.
