Tasavvur qiling – kelajakda avtomobillar, avtobuslar va hattoki poyezdlar ham faqatgina sun'iy idrok boşqaruvida harakatlanadi. Ular insonga bildirmagan holda bir-biri bilan muloqot qiladi, yölning turli qismlari haqidagi ma'lumotlarni bölişadi – bu yöldagi tirbandlik kabi holatni butunlay unutişga yordam beradi. Bularning bari 2030 yilga qadar röy berişi mumkin. Har holda şvetsiyalik ekspert va Drive Sweden taşkiloti rahbari Katarina Yelmseter-Şverd şunday fikrda.
Katarina Yelmseter-Şverd öz mamlakatidagi transport tizimi amaldagi holatidan yaxşi xabardor. U 2010-2014 yillarda Şvetsiya infratuzilma vaziri lavozimida işlagan. Yaqinda Katarina kelajakni qanday körişi haqidagi fikrlari bilan örtoqlaşdi. Uning sözlariga işonsak, bu kelajak ança ijobiydir. Uning fikriça, 2030 yilga kelib Şvetsiyaning köpçilik aholisi şaxsiy avtomobillardan voz keçadi va haydovçisiz taksilarni buyurtma qila boşlaydi. Yangi negiz öta samarali böladi – bunga yönalişni yaxşilab hisob-kitob qiliş hamda bir neça yölovçining birga yurişi tufayli erişiş mumkin.
Bularning bari bizning transport haqidagi qaraşlarimizni butunlay özgartirib yuboradi. Jamoat avtobuslari yoki poyezdlar ham haydovçisiz böladi. Sun'iy idrok yöl tirbandligi kabi muammoni butunlay unutişga xizmat qiladi va inson omili kabi holatni minimal darajaga tuşiradi. Bu esa avtohalokatlar ehtimolini pasaytiradi yoki umuman yöqqa çiqaradi. Bundan taşqari, kelajak transporti ekologik toza va kam energiya talab etadi. Katarinaning fikriça, avtoparklar öziga xos “yaşil hududlar” böladi, bu esa şahar havosini toza va insonlar soğliği uçun xavfsiz qiliş imkonini beradi.
Şuningdek Katarinaning taxminiga köra, barçamiz kelajakda yagona universal mobil ilovadan foydalanamiz, u biz uçun yönalişni tanlab beradi hamda yaqin oradagi transport, barça masofa va vaqtni hisoblab beradi. Transport butunlay avtomatlaştirilgan bölişini inobatga olsak, bunday ilovaning aniqligi juda ham ideal böladi va siz heç qayerga keç qolmaysiz. Bu ilovadan haydovçisiz taksiga buyurtma beriş yoki şahar velosipedini ijaraga oliş uçun murojaat yuborişda maqsadida ham işlatiş mumkin (Şvetsiyada bugungi kunda velosipedda harakatlanişga faol tarğib qilinmoqda).
Ekspert fikriça, bunday ajoyib kelajak yölidagi asosiy muammolardan biri insonlarning yangi texnologiyalardan qörqişidir. Ba'zilar sun'iy idrok va avtopilotlarga işonmaslikda davom etmoqda. Xakerlar bilan boğliq masala ham oçiq qolgan – kimdir avtopilotni buzib kirib, halokatni taşkillaştirsaçi? Köpçilik mobil ilovalar insonning aniq qayerda ekanini tegişli idoralarga yetkazişidan xavotirda, bu esa şaxsiy hayotga aralaşişdir. Katarinaning ta'kidlaşiça, siyosiy rahbarlar transport bir neça yildan keyin qanday holatda bölişi haqida jiddiy boş qotirişlari kerak. Avtomobillar soni juda köpayib bormoqda, hamda agarda hozir aralaşilmasa, yaqin orada avtomobil yölidan harakatlaniş umuman imkonsiz böladi.
