Yer kurrasida quruqlikdan eng uzoqda joylashgan go‘shaning nomlari ko‘p, lekin ko‘pincha uni Nemo nuqtasi yoki Yetib bo‘lmas ummon qutbi, deb atashadi. Koordinatalariga ko‘ra u 48 daraja 52,6’ janubiy kenglik va 123 daraja 23,6’ g‘arbiy uzunlikda joylashgan. Unga eng yaqin joylashgan quruqlik oroligacha masofa 2250 kilometrni tashkil etadi. Hi-news’ning yozishicha, o‘zining uzoqligi sharofati bilan bu joy kosmik apparatlarni ko‘mish uchun ideal joy hisoblanadi, shu sababli kosmik agentliklar ko‘pincha uni «kosmik kemalar qabristoni» deb atashadi.

Foto: NASA

«Bu joy Tinch okeanida joylashgan va sayyoramizdagi insoniyat sivilizatsiyasining istalgan nuqtasidan eng uzoq nuqta hisoblanadi», — deya Nemo nuqtasiga ta'rif beradi NASA aerokosmik agentligi.

Biroq kosmik apparatlarni atmosferaga qaytarish masalalari bo‘yicha mutaxassis va aerokosmik injyener Bill Aylorning bu masala bo‘yicha boshqacha ta'rif beradi:

«Bu yer boshqa joylarga zarar yetkazmasdan kosmosdan nimanidir qulatish uchun sayyoramizdagi eng zo‘r makon».

Navbatdagi kosmik apparatni «ko‘mish» uchun kerakli hisob-kitoblarni amalga oshirishda kosmik agentliklarga biroz vaqt zarur bo‘ladi. Qoida tariqasida biroz ixcham sun'iy yo‘ldoshlar aynan Nemo nuqtasida o‘z hayotini yakunlamaydi, deb tushuntiradi NASA, chunki atmosferaga ishqalanish natijasida paydo bo‘luvchi energiya soatiga minglab kilometr tezlikda uchib kelayotgan sun'iy yo‘ldoshni qulashigacha yondirib yo‘q qilib yuboradi. Ta-dam! Bu xuddi sehrgarlikka o‘xshaydi. Go‘yoki hech qanday sun'iy yo‘ldosh bo‘lmagandek!»

2011 yilda koinotga uchirilgan va og‘irligi 8,5 tonnadan yuqori bo‘lgan Xitoyning ilk «Tyangung-1» orbital kosmik stansiyasi singarilari boshqa gap. Xitoy 12 metrlik orbital laboratoriya ustidan 2016 yilning martida nazoratni qo‘ldan chiqaradi. Prognozlar kishini xursand qilmasdi. Stantsiya Yerga 2018 yilning boshlarida qulashi kerak. Lekin aynan qayerga? Hozircha buni hech kim bilmaydi. Aerospace Corporation notijorat tashkilotida ishlovchi o‘sha Aylorning aytishicha, uning tashkiloti stansiya atmosferada bo‘laklanishni boshlanishiga kamida besh kun qolmaguncha aniq prognoz bera olmaydi. Bu voqea yuz berganida esa, stansiyaning titan qoplamasi, yoqilg‘i baklari kabi yuzlab kilogramm tosh bosuvchi metall qismlari soatiga 300 km tezlikda Yer yuzasiga kelib urilgunga qadar qulay boshlaydi.