O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining «Elektr energiyasi va tabiiy gaz nazorati va hisobining avtomatlashtirilgan tizimini jadal joriy etish chora-tadbirlari to‘g‘risida»gi qaroriga sharh e'lon qilindi.
Elektr va gaz ta'minoti sohasidagi tizimli muammolarni samarali hal etmasdan turib iqtisodiyot tarmoqlarini rivojlantirish, ishlab chiqarish va xizmatlar sohasini kengaytirish, ishchanlik faolligi va mamlakatning investitsiyaviy jozibadorligini oshirish, shuningdek, aholining hayot darajasi va farovonligini yuksaltirish mumkin emas.
Shu munosabat bilan, keyingi yillarda respublikada elektr va gaz ta'minoti tizimining infratuzilmasini rivojlantirish va modernizatsiya qilish, energiya resurslari iste'molini hisobga olish va nazorat qilish samaradorligini oshirish masalalariga alohida e'tibor qaratilmoqda.
Ta'kidlash joizki, hozirgi kunda nazorat va hisobga olishning samarali tizimi mavjud emasligi sababli elektr va gaz ta'minoti korxonalari faoliyatida doimiy oshib boruvchi qarzdorlik yuzaga kelishiga, energiya resurslari yetkazib berishda muntazam uzilishlarga va tarmoq korxonalarining og‘ir moliyaviy ahvoliga olib kelgan ko‘plab jiddiy kamchiliklar to‘planib qolgan.
Elektr va gaz ta'minoti korxonalari nazoratchilarining harakatsizligi hamda ular o‘rtasida suiiste'molchilik holatlarining keng tarqalganligi yuzaga kelgan vaziyatning asosiy sabablari hisoblanadi. Qarzdorlikning yirik miqdori va uni undirish uchun zarur xodimlarning mavjudligiga qaramasdan, «O‘zbekenergo» AJ va «O‘ztransgaz» AJ korxonalari tomonidan yetarli darajadagi undiruv ta'minlanmagan.
Elektr uzatish liniyalari va gaz quvurlarini kompleks modernizatsiya qilish borasida yetarli ishlar amalga oshirilmagan.
Ko‘p yillar davomida energiya resurslari iste'molini nazorat qilish va hisobga olishning avtomatlashtirilgan tizimini (ENHAT) joriy etish bo‘yicha bir necha bor choralar ko‘rilgan bo‘lsada, mazkur yo‘nalishdagi hech bir loyiha yakuniga yetkazilmagan, bu, o‘z navbatida, energiya resurslari iste'molining haqqoniy hisobi va nazoratini tashkil etishga, shuningdek, talon-taroj holatlari va boshqa huquqbuzarliklarning oldini olishga juda salbiy ta'sir qilgan.
Masalan, energiya resurslari abonentlari umumiy sonining atigi 2,6 foizi ENHATda ishlaydigan elektr energiyasini hisoblash uskunalari bilan jihozlangan, 40 foizi tashqi ta'sirdan himoyalanmagan eskirgan hisoblash uskunalaridan foydalanadi, 48 foizi ENHATga mos kelmaydigan turli modifikatsiyadagi hisoblash uskunalariga ega, shuningdek, 9,4 foizida energiya resurslarini hisoblash uskunalari mavjud emas.
