Vazirlar Mahkamasining 3.12.2018 yildagi 979-son qarori bilan yuqori texnologik biznes-loyihalarni moliyalaştiriş, ilmiy işni işlab çiqiş, tijorat sirini taşkil etuvçi obektlardan foydalaniş uçun mualliflik mukofoti tölaş tartibi tasdiqlandi.
Norma xabariga köra, hujjat prezidentning 14.07.2018 yildagi PQ-3855-son qarori ijrosi yuzasidan qabul qilingan. U öz içiga ilmiy va ilmiy-texnikaviy faoliyat natijalarini samarali tijoratlaştiriş mexanizmlarini oladi. Xususan:
• 1 oktabrdan patentlangan intellektual mulk obektlari mualliflariga, şuningdek ilmiy va ilmiy-texnikaviy faoliyat natijalarini işlab çiqiş va tijoratlaştirişda iştirok etganlarga qöşimça mukofot joriy etildi;
• muassasalar ilmiy kengaşlari nou-xau yoki tijorat siri rejimida ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik işlarining intellektual natijasini qöriqlaş töğrisida qaror qabul qiliş huquqi berildi.
Bundan taşqari, Prezidentning 6.08.2018 yildagi PQ-3899-son qarori bilan Innovatsion rivojlaniş vazirligi huzurida ilmiy va ilmiy-texnik faoliyat natijalarini tijoratlaştiriş Prezident jamğarmasi (keyingi örinlarda – Jamğarma) taşkil etildi. Şu munosabat bilan vazirlikka tegişli reglamentga soluvçi nizom işlab çiqiş topşirildi. Ular haqida batafsil – quyida öqing.
Jamğarma loyihalarni moliyalaştirişga yordam beradi
Quyidagilarni moliyalaştiriş Jamğarmaning asosiy yönalişlari hisoblanadi:
• yuqori texnologik biznes startaplar;
• ta'sisçilaridan biri ustav fondiga öz uluşi sifatida intellektual mulk obektini yoki tayyor texnologiyani kiritiş orqali yangi tuzilayotgan tijorat taşkilotining ustav kapitaliga investitsiya qiliş maqsadida tadbirkorlik loyihalari;
• ilmiy natijalarni tatbiq etiş, keyinçalik seriyali işlab çiqariş uçun innovatsion mahsulotning tajriba-sanoat partiyalarini işlab çiqariş bilan boğliq çora-tadbirlar.
Moliyalaştirişga ariza beriş uçun Innovatsion rivojlaniş vazirligiga murojaat qiliş va tasdiqlangan röyxatga binoan hujjatlar paketini taqdim etiş zarur. Keyingi loyihalarni körib çiqiş va tanlab oliş tartib-taomili ijro etiş muddatlari bilan ilova qilingan sxemada keltirilgan.
Mavzuga oid
Loyihalarni baholaş dolzarblik, innovatsion yönaltirilganlik, bozorda mahsulotga talabning mavjudligi va boşqalar kabi 8 ta asosiy mezon böyiça amalga oşiriladi.
Bir martalik mualliflik mukofoti qanday tölanadi
Unga ilmiy, ilmiy-texnik va innovatsion faoliyat natijalarining (keyingi örinlarda – natijalar) işlab çiqilişi hamda tijoratlaştirilişida iştirok etayotgan ilmiy-tadqiqot va oliy ta'lim muassasalaridagi mualliflar va ilmiy jamoa talabgor bölişlari mumkin.
Mukofotni muassasaning mansabdor şaxslari jumlasidan bölgan maxsus komissiya tayinlaydi. U har bir hisobot yili tugagandan keyin 3 oy içida rahbar buyruği bilan tuziladi. Komissiya tölovni mualliflar (hammualliflar) örtasida taqsimlaş töğrisida qaror qabul qiladi hamda mukofot oladigan şaxslar tarkibini tasdiqlaydi. Uning summasi quyidagi miqdorlarda belgilangan:
• intellektual mulk obektlari mualliflariga - patent olingan kundan boşlab bir oy muddat içida muassasaning byudjyetdan taşqari mablağlari hisobidan EKIHning 10 baravari miqdorida;
• natijalarning işlab çiqilişi hamda tijoratlaştirilişida iştirok etayotgan mualliflar va ilmiy jamoaga - ularni tijoratlaştirişdan muassasa hisob raqamiga tuşayotgan mablağlarning soliqlar, yiğimlar va boşqa tölovlar tölangandan keyin qolgan summaning tegişli ravişda 40%i va 30%i miqdorida.
Agar natija bir qança mualliflarning birgalikdagi ijodiy işi mahsuli bölsa, gonorar teng qismlarda ularga tölanadi.
Mukofot ham mehnat, ham fuqarolik-huquqiy şartnomalar asosida işlayotgan şaxslarga tölanadi.
Natijalardan foydalanganlik fakti:
• mahsulot işlab çiqarişda ulardan foydalanganlik töğrisida dalolatnoma;
• natijadan foydalaniş huquqini beriş uçun şartnoma bilan tasdiqlanişi kerak.
“Maxfiy” obektlar qanday röyxatga olinadi va foydalaniladi
Işlab çiqilgan nizomning maqsadi – tijorat sirini öz içiga olgan ma'lumotlar egasining roziligisiz har qanday şaxs uçun foydalaniş imkoniyatini bekor qiliş hamda şunday ma'lumotlarni ruxsatsiz tarqatişni töxtatiş.
Tijorat siri rejimida himoya qilinadigan obektlarga quyidagilar kiradi:
• intellektual faoliyat jarayonida olingan obektlar;
• ilmiy-texnik natijalar, muhandislik-texnik yeçimlar, uslublar, texnologik jarayonlar, öquv metodikalari, qurilmalar, moddalar va ştammlar va boşqalar böyiça ma'lumotlar;
• tematik rejalar, tanlov arizalari hamda davlat şartnomalari, dasturlar, loyihalar, grantlar böyiça texnik topşiriqlar;
• EHM uçun dasturlar, ma'lumotlar bazasi, integral mikrosxemalar topologiyalari;
• intellektual faoliyat natijalarini (keyingi örinlarda – IFN) patentlaş va röyxatdan ötkaziş böyiça berilmagan buyurtmanomalar;
• e'lon qilinmagan ma'lumotlar, şu jumladan işlab çiqariş sirlari (nou-xau);
• mahsulot va xizmatlarni realizatsiya qiliş sohasidagi bilim va tajribalar, bozor kon'yunkturasi haqida ma'lumot, marketing tadqiqotlar natijalari;
• texnik, texnologik, tijoriy, metodologik va taşkiliy-boşqaruv hujjatlari;
• ilmiy-tadqiqot, tajriba-konstruktorlik va texnologik işlar va boşqa xizmat hisobotlari.
Bunday obektlarni aniqlaş va ilmiy-texnik kengaşga taqdim etiş bevosita ularni yaratiş yoki foydalaniş bilan boğliq bölgan tarkibiy bölinmalar rahbarlari tomonidan amalga oşiriladi. Kengaşda olingan IFNni realizatsiya qiliş va keyinçalik foydalaniş istiqbollari körib çiqiladi, ularga nisbatan taşkilot tijorat siri rejimi qöllaniladi.
Bunda “maxfiy” obektlarga kiriş imkoniyatiga ega bölgan şaxslar röyxati tasdiqlanadi.
“Maxfiy” obektlar titul varaqda çop etilgan şaklda yoki boşqa saqlaş şakllarida ifodalanadigan “tijorat siri” grifi bilan belgilanadi. Intellektual mulk masalalari böyiça bölim xodimlari röyxatni saqlaşga javobgar böladi. Ular quyidagi harakatlarni amalga oşiradi:
• ruxsat beriş röyxatiga qat'iy amal qilgan holda obektdan foydalaniş imkoniyatini ta'minlaydi;
• zarurat bölganda IFNning çegaralangan miqdordagi nusxalarini tayyorlaydi;
• IFNdan foydalaniş imkoniyati yoki uning nusxalari hisobi jurnalini yuritadi.
“Maxfiy” obektlardan foydalanişga, unga kiriş imkoniyatiga ega bölganlardan taşqari, taşkilotning rahbari yoki fan va innovatsiyalar böyiça rahbar örinbosari farmoyişi asosida yöl qöyiladi. IFNning boşqalarga ötkazilişi tomonlarning yozma şartnomasiga asosan amalga oşiriladi, qabul qilgan tomon esa berilgan ma'lumotlar maxfiyligiga rioya qilişi şart.
