Allergiya taşxisi qanday topşiriladi?

2. Bu rostdan ham allergiya ekanligini aniqlaştiring

Allergiya — taşxisni bemorning özi ham qöyişi mumkin bölgan «oson» kasalliklar sirasiga kiradi. Ammo bunday qiliş yaramaydi. Sabab oddiy: önlab boşqa kasalliklar allergiyaga öxşab ketadi — ötkir resperatur virus infeksiya, gijja va temiratkilardan tortib astmagaça.

Şuning uçun, agar özingizda alomatlar va allergik reaksiyaga öxşagan belgilarni seza boşlagan bölsangiz, eng yaxşi qaror — terapevt qabuliga uçraş.

Şifokor sizning şikoyatlaringizni tinglab, tibbiy körik ötkazganidan keyin bir neça ahamiyatli savollarni beradi: hayot tarzingiz, tanovul qiladigan mahsulotlaringiz va dori-darmonlar, foydalanuvçi maişiy texnika va kosmetika vositalari va uy hayvonlariga aloqador. Terapevt umuman xayolingizga kelmagan kasallik taşxisini qöyişi va parazit infeksiyalar gumonini olib taşlaş uçun analiz topşirişingizni söraşi ham mumkin.

3. Umumiy immunoglobulin Ye (IgE) ni aniqlaş uçun qon tahlilini ötkazing

Uşbu tahlil aynan allergiyaga şubha orsa ötkaziladi. Immunoglobulinlar — organizm özi uçun xavfli deb bilgan moddalar hujumiga qarşi işlab çiqaruvçi antiteladir. Xavfga qarşi kuraş çoğida antitela alohida kimyoviy moddalarni çiqaradi — xususan, gistaminlarni. Aynan ular allergiya alomatlarini qözğatadi.
 
Umumiy IgE tahlilidan maqsad — qondagi antitelaning aniq miqdorini aniqlaş. Agar u normadan yuqori bölsa (bu test natijalarida körsatiladi), bu allergik reaksiyaning belgisi bölişi mumkin. Organizmda IgE miqdori qança köp bölsa, qözğaliş şunça faol böladi.

Haqiqatan ham, bu analiz allergen aynan nima ekanligini aniqlab bermaydi. Buning uçun qöşimça tahlillar ötkazilişi zarur.

Diqqat qiling! Siz, albatta, umumiy immunoglobulin Ye (IgE) uçun analizni mustaqil topşira olasiz. Ammo uni töğri topşiriş şifokor yöllanmasi bilan böladi. Gap şundaki, antitelaning yuqori darajasi nafaqat allergiyadan, balki organizmdagi boşqa noxuş holatlar — infeksiyalar, yalliğlaniş, ösma rivojlanişidan darak berişi mumkin. Şuning uçun natijani tibbiyot xodimi körib çiqişi kerak.

4. Allergenlaringizni aniqlaş uçun tahlildan öting

Agar terapevt gap rostdan ham allergiya haqida ketyapti deb hisoblasa, u sizni allergolog huzuriga yuboradi. Tor mutaxassis sizdagi uşbu reaksiyaning nimadan uyğonganini oydinlaştirişga yordam beradi. Buning ikki xil usuli bor.

Terida ötkaziluvçi allergo-tajriba
Bu sizning şaxsiy allergeningizni aniqlaşning eng arzon, tez va işonçli yölidir. Zamonaviy tibbiyotda teri testlarining uç variantidan foydalanişadi.

Skrining test

Qölning belgi qöyilgan terisiga (yoki yelkaga — bolalarda) hamşira maxsus asbob — skarifikator bilan bir neça kiçik tirnaşlarni amalga oşiradi. Ularning har biri muayyan allergenning mikroskopik dozasiga ega böladi. Agar bemorda uşbu moddalardan biriga maxsus immun ta'sir mavjud bölsa, taxminan 15-40 daqiqa ötgandan söng aniq böladi. Kiçik tirnaliş qizarib, qiçişişni boşlaydi, xuddi çivin çaqqandan keyingiga öxşaş şiş paydo böladi. Agar reaksiya maydoni 2 millimetrdan oşib ketsa, allergenga nisbatan ta'sirçanlik tasdiqlangan hisoblanadi. 

Notöğri natijadan qoçiş uçun kiçik tirnalişlarga potensial qözğatuvçilar surişdan oldin ehtiyotkorlik bilan tuzli eritma va gistamin tomiziladi. Teri tuzli eritmaga nisbatan özgarişni namoyiş etsa, demak, u öta ta'sirçandir va testning ijobiy körsatkiçi xato bölişi mumkin. Agar epidermis gistaminga nisbatan özgariş körsatmasa, allergo-tajribaning salbiy körsatkiçi xato bölişi ehtimoli bor.

Bu ikki holatning har birida ham, katta ehtimol bilan, qöşimça tekşiruv ötkizişga zarurat tuğiladi — masalan, maxsus G va E immunoglobulinlariga qon tahlili (batafsil ma'lumot quyida).

Prik-test
Skrining tekşiruviga öxşaydi, ammo yaşirin allergen surilgan bemor terisi tirnaş örniga  ozgina qizdiriladi (prick ingliz tilidan S ukol). 15-20 daqiqa ötgaç terida reaksiya mavjudligiga tekşiriladi. Qizariş va qavariq — allergen aniqlanganining alomati.

Patç-test (applikatsiya orqali)
Tananing orqa yelka qismiga tarkibida 30ga yaqin yaşirin allergenlar mavjud bölgan plastir yopiştiriladi. Uni 48 soatgaça saqlaş zarur — bu vaqt davomida suvli muolajalar va öta kuçli terlaşdan saqlaniş zarur. Söngra şifokor plastirni köçirib natijani baholaydi.

Maxsus G va E immunoglobulinlariga qon tahlili

Allergenlarni qon tahlili orqali aniqlaş — nisbatan qimmat, köp vaqt oluvçi va aniqligi kam bölgan jarayon. Ammo ba'zida teri testidan köra qon tahlilini ötkaziş yaxşiroq bölgan vaziyatlar ham uçrab turadi. Mana ular:

• Teri allergo-tajribalari natijasiga ta'sir etişi mumkin bölgan dori vositalari qabul qilinayotgan va ularni töxtatişning iloji bölmaganda. Ularga antigistamin va steroid tarkibli vositalar, astma xastaligi uçun dorilar, şuningdek ba'zi antidepressantlar kiradi.
•  Qaysidir sabablarga köra bemor bir neça ukol yoki tirnalişga çidamsiz bölsa. Bu holat köpinça kiçik yoşdagi bolalarga taalluqli.
• Yurak bilan muammolar bölganda.
• Astmaning xurujlarni nazorat qiliş oğir keçuvçi holatida.
• Ekzema, dermatit, psoriaz yoki boşqa teri kasalliklari sababli qöl yoki yelkada zararlanmagan teri yetişmasligi.
• Qaçondir sizda anafilaktik şok kuzatilgan bölsa.

Analiz vaqtida şunçaki vena tomiridan qon olinadi. Keyin ularni bir neça qismlarga bölib, har biri turli şakldagi allergenli komponentlar — oziq-ovqat mahsulotlari, ösimlik çangi, kimyoviy vosita — moğor bilan aralaştiriladi. Bir neça kun ötgaç mutaxassislar har bir namunadagi reaksiyani örganib immun ta'sirçanlik darajasini hisoblaşadi.

U qançalik faol bölsa, ayni modda siz uçun şunçalik xavflidir.

Natija şaxsan siz uçun zararli va xavfsiz mahsulotlar keltirilgan jadval körinişida taqdim etiladi. Biroq ma'lumotlarni izohlaş vazifasini mustaqil ravişda emas, şifokor bilan maslahatlaşgan holda bajariş zarur. Aynan mutaxassis samarali davolaşni taşkil qiladi va allergiyadan xalos böliş uçun hayot tarzidagi zarur bölgan ba'zi özgarişlarga oid tavsiyalarni beradi.