Bi-bi-si yuzaga kelgan vaziyat Anqara va Moskva o‘rtasidagi keng ko‘lamli mojaroga olib kelishi ehtimolini ko‘rib chiqqan.
Nima bo‘lmoqda?
Prezident Bashar Asad boshqaruvidagi Suriya armiyasi o‘tgan yil dekabrida Eron ta'siridagi kuchlar bilan birgalikda mamlakat shimoli-g‘arbidagi Idlib viloyatiga yurish boshlagan. Bu Turkiyaning jiddiy xavotirlariga sabab bo‘lgan.
Birinchidan, Idlib Turkiya uchun strategik jihatdan muhim hudud hisoblanadi. Anqara bu hududni o‘z ta'siri ostida bo‘lishi kerak deb hisoblaydi. 2017 yildagi Sochi kelishuviga ko‘ra, Idlibda harbiylardan xoli zona tashkil etilishi, bu kelishuvga rioya etilishi og‘ir texnikalar bilan jihozlangan turklarning harbiy postlari nazorat qilishi kerak edi.
Yanvar oyi oxiri va fevral oyi boshida Suriya armiyasining Idlibda qaytarib olish uchun olib borgan harbiy harakatlari vaqtida turkiyalik harbiylar halok bo‘lishdi. Agar endi Anqara Idlibdagi pozitsiyalarini boy bersa, o‘z uyida Erdo‘g‘anning reputatsiyasiga jiddiy zarar yetadi.
Ikkinchidan, Idlib ustiga yurish davomida Asad kuchlari nafaqat terrorchilarga, balki Turkiya tomonidan qo‘llab-quvvatlanadigan muxolifatchilarga ham zarba bermoqda.
Turkiyalik harbiy mutaxassislar tomonidan o‘qitilgan va Turkiya tomonidan qurollantirilgan bo‘linmalar «Milliy armiya»ga birlashgan (avval ular «Ozod Suriya armiyasi» edi). Anqara «Milliy armiya» bilan ittifoqdan voz kecholmaydi, ular Turkiyaga kurd otryadlari va radikal kuchlarga qarshi kurashda yordam berib kelmoqda.
So‘nggi ma'lumotlarga ko‘ra, so‘nggi kunlarda Suriyada 14 nafar turkiyalik harbiy halok bo‘lgan. Erdo‘g‘an agar Idlibda yana bir turk askari jabrlansa, Anqara Suriya kuchlariga «har qayoqda» javob zarbalari berishini ma'lum qilgan.
Turkiya prezidenti hatto ultimatum qo‘ygan: fevral oyi oxirigacha Rossiya tomonidan qo‘llanayotgan Asad kuchlari Idlibdan chekinishi va turklarning postlari atrofidan ketishi kerak.
