Yaponiyadagi laynerda karantin muddati tugamoqda, Xitoyda 60 mln kişi karantinda. Sönggi ma'lumotlar
|02:30 / 18.02.202036 1119 min
5 fevraldan buyon Yaponiyaning Yokogama porti yaqinida karantin holatida turgan «Daymond prinsess» kruiz laynerida (kema 3 fevral kuni töxtatilgan va ikki kun ötib karantinga olingan) koronavirusdan zararlangan yölovçilar soni 355 kişiga yetdi. Bu Xitoy hududidan taşqaridagi eng köp zararlaniş holatidir.
Photograph: Behrouz Mehri/AFP via Getty Images Photograph: Behrouz Mehri/AFP via Getty Images
17 fevral kuni AQŞ uşbu layner bortida bölgan fuqarolarini evakuatsiya qilişga kirişdi. Kema bortida bölgan amerikaliklarning 328 nafari Tokiodan ikki reys orqali AQŞga yuborildi, avvalroq 40 kişi Yaponiyadagi şifoxonalarga joylaştirilgandi - ularda COVID-19 infeksiyasi aniqlangan. AQŞ Davlat departamenti ma'lumotiga köra, AQŞga olib ketilganlar orasida 14 kişida ham sönggi 2-3 kun mobaynida koronavirus aniqlangan, ular Kaliforniyadagi bazada 14 kun davomida karantin holatida bölişadi.
Japan Times naşri ma'lumotiga köra bir qança amerikaliklar laynerni tark etişni istamagan. CNN xabariga köra, ular qariyb ikki haftalik karantindan keyin yana yangi karantinga joylaştirilişlaridan norozi bölişgan. «Bu heç bir ayb qilmasdan qamoqda ötirişga öxşaydi», — degan yölovçilardan biri Keri Mensikalko. 17 fevral kungi reyslarda AQŞga uçişni istamaganlar, uyga qaytişdan oldin Yaponiyada yana ikki hafta ötkazişi kerak böladi.
Avstraliya hukumati «Daymond Prinsess»dan 209 nafar fuqarosini evakuatsiya qilişni rejalaştirgan, ularning heç birida koronavirus infeksiyasi aniqlanmagan. Evakuatsiya 19 fevral kuni, kruiz laynerda ikki haftalik karantin muddati tugagaç boşlanadi. Avstraliyaga qaytarilgaç bu odamlar yana karantinga joylaştiriladi. «Daymond Prinsess» bortidagi avstraliyaliklarning 150 nafari 60 yoşdan katta kişilardir. Isroil va Kanada ham laynerdagi fuqarolarini evakuatsiya qilmoqçi.
Bortda Buyuk Britaniyaning ham 78 fuqarosi bor, ammo hozirça ularning evakuatsiya qilinişi töğrisida xabar qilinmagan. Kruiz laynerdagi britaniyaliklar hukumat ulardan voz keçgan deb hisoblaşmoqda. Bu yölovçilar hukumatni AQŞdan örnak olgan holda evakuatsiya jarayonini boşlaşga çaqirişmoqda. Buyuk Britaniya Taşqi işlar vazirligi vakili evakuatsiya haqidagi savolga javob bera turib, amaldorlar «bortdagi britaniyaliklar soğligi uçun kun-u tun işlaşayotgani» haqida aytgan. The Telegraph naşrida yozilişiça, britanlar vatanga qaytiş örniga yana Yaponiya hududida karantin holatida qoldirilişi mumkin.
Kazuhiro Nogi / AFP / Scanpix / LETA
Rossiya Federatsiyasi Taşqi işlar vazirligi kema bortida 24 nafar rossiyalik borligi va kemadagi karantin muddati yakunlanganidan keyingina evakuatsiya masalasi muhokama qilinişini bildirgan. Rossiyaning Yaponiyadagi elçixonasi ma'lumotiga köra, kemadagi rossiyaliklardan biri koronavirus yuqtirib olgani aniqlangan. Qayd etilişiça, bu ayol şifoxonaga yotqiziladi va davolaniş jarayonini ötaydi.
Peterburgda 7 fevral kuni koronavirus böyiça karantindan qoçib ketgan ayol - 32 yoşli Alla Ilina sud qaroridan keyin majburiy ravişda kasalxonaga yotqizildi.
Mavzuga oid
Sönggi ma'lumotlar
Xitoy hukumati Covid-19 epidemiyasi öçoği bölgan Xubey provinsiyasida karantin tartiblarini qat'iylaştirgan. 60 million kişiga uyidan çiqiş taqiqlangan.
16 fevral kuni Xitoyda koronavirus yuqtirganlarning yana 107 nafari halok böldi, şanba kuni 139ta ölim holati qayd etilgandi. Mamlakatda epidemiya boşlanganidan buyon halok bölganlar soni 1771 nafarga yetgan.
Butun dunyo böylab virusdan zararlanganlar soni 70 ming 620 nafarni taşkil qilmoqda. 10 mingga yaqin kişi kasallikni yengib ötib, tuzalişga muvaffaq bölgan.
Hukumat virusdan zararlaniş holatlari va ölimlar soni pasaya boşlaganini ma'lum qilgan - virus tarqalişi nazoratga olingan.
Uxandagi «Leyşenşan» kasalxonasi boş şifokori Van Sunxuan Xitoyda koronavirus epidemiyasi çekinayotganini aytgan.
«Koronavirusga qarşi kuraşda buriliş davri allaqaçon keldi. Kasallikka çalinganlarning statistik ma'lumotlariga kelsak, röyxatga olingan aksariyat kasallanişlar esa avval aniqlangan holatlarga tegişlidir. Isitmasi çiqqan bemorlar soni, mening kuzatişlarimga köra, ketma-ket beşinçi kun kamaymoqda», degan u.
Virus Xitoydan taşqari dunyoning 26 davlatida aniqlangan.
Xubeyda nimalar bölmoqda?
Xubeyda ayni paytdagi tartiblarga köra, bir oilaning faqat bir a'zosiga uç kunda bir marta zarur narsalar - oziq-ovqat, dori-darmon va gigiyena vositalari xaridi uydan çiqişga ruxsat berilgan. Köp qavatli binolarda yaşovçi odamlar nazorat-ötkazuv punktlaridan ötişi kerak.
Uxan deyarli böşab qolgan / GETTY IMAGES
Dorixonalar, mehmonxonalar, oziq-ovqat dökonlari va poliklinikalardan taşqari barça korxonalar va kompaniyalar yopilgan. Sotuvçilar va mijozlar qat'iy tartibda haroratini ölçatişadi.
Noma'lum muddatga xususiy transport vositalari, jumladan avtomobillar, mototsikllar va velosipedlardan foydalaniş taqiqlangan. Yölda faqat xizmat maşinasi va avto şoşilinç xizmatlar maşinalari - tez tibbiy yordam, öt öçiriş maşinalari hamda yaşaş uçun birlamçi vositalarni taşuvçi maşinalar harakatiga ruxsat etilgan.
Uxanga qöşni bölgan va 5 million aholisi bor Syaogan şahrida ham odamlarga öz uylarini tark etiş taqiqlangan. Bu şaharda odamlarga yaşaş uçun birinçi navbatda kerak böladigan mahsulotlar uygaça yetkazib berilmoqda. Hukumat bu tartibni buzganlarni 10 kunga qamaş haqida ogohlantirgan.
Pekinda şaharga taşqaridan kelganlarning barçasini ikki haftalik karantinga majburiy joylaştiriş töğrisida farmoyiş çiqarilgan. Bunga amal qilmaganlar jazolanişi mumkin.
Virusga qarşi vaksina
16 fevral kuni Çjetszyan provinsiyasida koronavirusga qarşi kuraşda samarali bölişi mumkin bölgan birinçi dori vositasi işlab çiqarila boşlandi.
Foto: Reuters
Zhejiang Hisun Pharmaceutical farmatsevtika kompaniya hukumatdan koronavirusga qarşi «Favipiravir» potensial dori vositasini sotişni boşlaş böyiça ruxsat oldi. Dori sotuvga çiqqaç, kompaniya uni klinik sinovdan ötkazişni davom ettirişi kerak böladi.
Xitoyning biotexnologik işlanmalar milliy markazi direktori Çjan Sinmin bir neçta dorilar, jumladan, Remdesivir (remdesivir), Yaponiyaning Favipiravir (Favipivavir) dori vositalari koronavirusni davolaşda yuqori samara namoyiş qilganini ta'kidlab ötgan. Şuningdek, mutaxassis Xitoy koronavirusdan vaksina işlab çiqilişini tezlaştiriş uçun turli texnologik yondaşuvlar qöllayotgani, bir qator vaksinalar esa hayvonlarda sinalişi boşlanganini qöşimça qilib ötgan.
Avvalroq Jahon soğliqni saqlaş taşkiloti boş ijroçi direktori Sumiya Svaminatan COVID-19 koronavirusiga qarşi vaksinalarni insonda sinovdan ötkaziş tört-beş oydan söng boşlanişini ma'lum qilgandi. Xitoyning AQŞdagi elçisi esa koronavirusning harbiy ixtirolarga boğliqligini rad etgan edi.
Biznes qanday zarar körmoqda?
Xitoy markaziy banki naqd puldan foydalanuvçilar xavfsizligini oşiriş maqsadida muomalaga yangi banknotalarda 600 mlrd yuan çiqargan va qöllanişda bölgan pullar dezinfeksiya qilinib, 7 kundan 14 kungaça karantinga qöyilmoqda.
Koronavirusning biznesga ta'siri Yaponiya va Singapur kabi davlatlar iqtisodiyotida ham aks etmoqda. Bu epidemiya turistlar va yetkazmalar oqimiga jiddiy ta'sir körsatgani bilan boğliq.
Xitoy yangi yili bayramidan keyin barça işga qaytişi kerak edi, ammo epidemiya tufayli korxonalar huvillab qoldi - smartfonlar işlab çiqarişdan tortib avtomobillarga ehtiyot qismlar tayyorlanadigan zavodlargaça.
Hongkongda vahima
Hongkong şahrida koronavirus tufayli birlamçi ehtiyoj mahsulotlarining yetişmasligidan vahimaga tuşgan qurollangan bosqinçilar qiymati 1695 Hongkong dollari (218 AQŞ dollari)ga teng bölgan hojatxona qoğozlarini öğirlab ketdi.
Foto: GETTY IMAGES
Politsiya ma'lumotiga köra, piçoqlar bilan qurollangan uç talonçi Vonkok tumani hududida Wellcome supermarketi oldida tanqis hojatxona yetkazib beruvçini tunaşgan.
Huquq-tartibot organlari xodimlari jinoyatni «issiq izi»dan foş etişgan va ikki kişini qölga olişgan, ulardan yöqolgan hojatxona qoğozlarining bir qismi musodara qilingan.
Apple Daily naşri xabariga köra, jinoyatçilar jami 600 öram qoğozni öğirlaşgandi.
Şahardagi dökonlarda uşbu mahsulot tanqisligi yuzaga kelgan, hojatxona qoğozining yangi partiyasi kelgan vaqtda dökonlar oldida uzun navbatlar hosil bölmoqda.
Mahalliy hukumat aholini epidemiya hojatxona qoğozini yetkazib berişga ta'sir körsatmasligiga işontirişga urinmoqda, Hongkong Iste'molçilar kengaşi boş direktori ham nam iqlim şaroitida moğorlab ketişi mumkinligi sababli mahalliy aholiga hojatxona qoğozini juda köp sotib olmaslikni va uyida juda köp miqdorda saqlamaslikni tavsiya etgan, ammo odamlar baribir bu mahsulotni ğamlab qöyişni ma'qul körişmoqda.
Odamlar guruç, makaron mahsulotlari va tozalaş vositalarini ham ulgurji sotib olişga kirişgan.
Ayni vaqtda şahardagi dökonlarda yuz uçun himoya niqoblari va dezinfeksiya vositalarini topib bölmaydi.
Hongkongdan taşqari Singapurda ham hojatxona qoğozlari, tozalaş vositalari va yuz uçun tibbiy niqoblar kötarasiga sotib olinişi oqibatida mahsulotlar taqçilligi kuzatilmoqda. Bu mamlakatda koronavirusdan zararlaniş bilan boğliq 75ta holat qayd etilgan.
