Islomda farzand tarbiyasi qanday bölişi kerak?

Qur'oni Karimdagi oyatlardan biri madinalik sahobalar Payğambar sollallohu alayhi vasallamga kelib, uylari uzoqlik qilayotgani bois, uylarini sotib, yaqinroq joyga köçib kelişlari haqida şikoyat qilganlarida nozil bölgan. Ya'ni uylarni sotişga hojat yöq, uzoqdan kelayotgan bölsalar, har bir bosilgan qadamlariga savob beriladi, mazmunida.

«Biz ular keltirgan qadamlarni, bosgan qadamlarni ham yozamiz va ularning asarini ham yozamiz», – deya marhamat qilingan. Tafsirlarning birida bu oyatdagi «ularning izi» degani – bu asarimiz, avlodlarimizdir, degan fikr bildirilgan.

Allohning bu oyatidan tuşunamizki, Alloh nafaqat amalimizni, balki avlodlarimiz amalini ham özimizga yozadi. Şuning uçun tarbiya vojib böladi.

Orqamizdan yaxşi tarbiyali farzand qoldiraylikki, ortimizdan faqat savob borsin, yomonlik bormasin.

Islomda tarbiya vojibdir

Tarbiya dinimizda vojib amal, deb e'lon qilingan. Biz eng köp işlatadigan tarbiya, murabbiy sözlari Allohning «Rob» ismi bilan bitta özakdan olingani tarbiyaçilar mas'uliyatini oşirsa kerak, deb öylayman.

Demak, bu yengil iş emas. Tarbiya – faqat ta'sir, tartib yoki nazorat, taftiş emas, u ilohiy narsa. Tarbiya farzandni doim nazoratga oliş, kuzatib boriş degani, çunki Alloh taolo surai Fotihaning birinçi oyatida olamlarning robbisi Allohga maqtovlar bölsin, degan.

Bu oyatda Alloh Rob ismini keltirgan. «Robbil a'lamiyn» – butun olamlarning murabbiysi degani. Agar Alloh murabbiyligi, ya'ni nazorati, kuzatuvini lahza töxtatsa, olamlar izdan çiqib ketadi.

Toşkent şahar Mirza Yusuf jome masjidi imom xatibi
Rahmatulloh domla Sayfuddinov

Farzand oq qoğoz kabidir

Agar murabbiy yoki ota-ona farzandiga bir lahza e'tiborsiz bölsa, farzandlar tarbiyasi buzilib ketadi. Rasuli akram sollalohu alayhi vasallam marhamat qilganlarki, har bir tuğiladigan bola fitratda tuğiladi, ya'ni har bir çaqaloq pokiza böladi, u oq qoğoz kabidir.