Jorjiya «ko‘klashdi», Trampning Pensilvaniyadagi ustunligi ham qisqarmoqda. So‘nggi ma'lumotlar

Agar Bayden Arizonani o‘zida saqlab qolsa, bu demokratlarga yana bir shtatda g‘olib bo‘lish orqali saylovda g‘olib bo‘lish imkoniyatini beradi - ayni vaqtda 253 ovozni naqd qilgan Baydenga 11 ovoz qo‘shilgach g‘olib bo‘lish uchun yana 6 ovozni olish talab etiladi. Ya'ni Nevadadagi (6 delegat) ustunlik saqlab qolinsa, u keyingi to‘rt yil davomida Oq uyni boshqarishi aniq bo‘ladi.

Nevadada esa byulletenlarning 89 foizi hisoblab chiqilgan - Bayden 49,4 foizga 48,5 ko‘rinishida ustunlik qilmoqda.

Ayni vaqtda Baydenning imkoniyatlari Jorjiyada yaxshilangan. Bu shtat «yonmoqda» - kun bo‘yicha yetakchilik bir nomzoddan ikkinchisiga o‘tib turibdi. Ovozlarning 99 foizi hisoblab chiqilgan vaziyatda kuchlar deyarli teng - 49,4 foizdan. Hozirda Bayden bir necha yuz saylovchi ovozini ko‘proq olgan holda ustunlik qilmoqda. Holbuki avvalgi kunlarda bu shtatda respublikachilar bir necha foiz oldinda edi. Natijalar tez orada e'lon qilinadi va agar shtat Baydenni tanlagani ma'lum bo‘lsa, uning ovozlari soni 269taga yetadi.

Pensilvaniyada esa vaziyat murakkab. Ikki kun oldin, byulletenlarning 70 foizi hisoblab chiqilganidan keyin, Tramp 10 foizdan ortiq farq bilan oldinda edi, ammo endilikda, byulletenlarning 95 foizi hisoblab chiqilgan holatda nomzodlar orasidagi farq 0,3 foizgacha qisqardi (bu 18 mingga yaqin ovoz degani). Asosiy masala — bundan buyog‘iga ham Baydenga ovoz berganlar soni o‘sish-o‘smasligida. Bunday holat Michigan va Viskonsinda kuzatildi. Pensilvaniya g‘olibga 20 ovoz beradi, shunday ekan, bu shtatda g‘olib bo‘lish orqali u ovozlari sonini 270lik dovondan o‘tkazishi mumkin. 

Shu tariqa, Bayden g‘alabasini deyarli ta'minlash uchun birgina Pensilvaniyada ustun kelishi yoki Arizonada (11) yetakchilikni saqlab qolgan holda qolgan shtatlar — Nevada (6), Jorjiya (16) yoki Shimoliy Karolina (15 delegat, ammo ekspertlar Baydenda bu shtatda g‘olib bo‘lish uchun deyarli imkoniyatga ega emasligini aytishmoqda. Ovozlarning 95 foizdan ortig‘i hisoblab chiqilganidan keyin u 1,4 foizlik farq bilan ortda qolmoqda)dan birida g‘alaba qozonishi talab etiladi. Birgina Alyaska hisobga kirmaydi — bu shtatda uch delegat ovozi bo‘lib, ularning barchasi respublikachilarga ketadi.

Nega «deyarli»?
Bunday deyish uchun ikki sabab bor. Birinchidan, delegatlar, nazariy jihatdan o‘z saylovchilari tanlagan nomzod raqibi uchun ovoz berishi ham mumkin — bu holatda ular uchun nazarda tutilgan jazo shunchaki ramziy. Boshqacha aytganda, saylovchilar hay'atidagi 270 o‘rin ham Bayden uchun yetarli bo‘lmasligi mumkin. Bunday holatda prezidentlik taqdirini Vakillar Palatasi hal qiladi, bu juda murakkab jarayon bo‘lib, unda yutib chiqish kafolatlanmagan.

Ikkinchidan, Tramp jamoasi ayrim shtatlarda ovozlarni qayta hisoblashni talab qilmoqchi, ayrim shtatlarda esa sudga murojaat qilinishi mumkin. Amaldagi prezident Viskonsindagi ovozlar qayta hisoblanishiga erishish niyatini bildirgan. Ovozlarni qayta hisoblash turli shtatlarda turlicha: qayerdadir farq juda kichik bo‘lishi kerak (odatda 1 foizdan kam), qayerdadir qaysidir nomzodning talabi bilan ruxsat beriladi. Statistika esa qayta hisoblash yetakchi o‘zgarishiga juda kam hollarda ta'sir qilgan — prezidentlik saylovlarida farq o‘rtacha 282 ovozga o‘zgargan. Trampga esa 20 ming ovoz kerak.

Sud da'volari istiqbollari haqida ham mavhum. Pensilvaniyada Tramp shtabi 3 noyabrdan keyin pochta orqali yuborilgan ovozlar bo‘yicha bahslashmoqchi. Pochta orqali yuborilgan ovozlarni hisoblashni tekshirish bo‘yicha so‘rov Jorjiya va Michigan rasmiylariga ham yuborilgan.

Tramp va Bayden nima demoqda?
Tramp o‘z shtabi huquqshunoslari faoliyatidan qoniqish hosil qilmayapti. U tvitterida «saylov tizimi zararlangani», ovozlar qanday hisoblanayotganini kuzatish imkoni yo‘qligini aytib chiqdi. Jurnalistlarning ma'lumotlariga ko‘ra, uning ovozlarni soxtalashtirish haqidagi «asossiz da'volari» uning atrofidagilarning ham joniga tekkan. Shu bilan birga, Trampning shaxsiy advokati Rudi Juliani shtatlar sudlari va federal sudlar darajasida yana bir necha da'vo ochilgani haqida ma'lum qildi. Tramp shtabi qandaydir yo‘l bilan ishni Oliy sudga olib chiqishga harakat qilmoqda, u yerda esa sudyalarning ko‘pchilik qismi konservativ kayfiyatdagi sudyalardir.

Bundan tashqari, 4 noyabr kuni kechqurun Tramp tvitteri orqali Pensilvaniya, Jorjiya va Shimoliy Karolinada g‘olib chiqqani haqida xabar yozgandi. Bunga javoban Federal saylov komissiyasi (AQShda bu komissiya ovozlarni hisoblash bilan shug‘ullanmaydi, saylovlar to‘g‘risidagi qonunchilikka rioya etilishini nazorat qiladi) a'zosi Elen Vayntraub g‘alaba haqida nomzodlar emas, shtatlar rasmiylari e'lon qilishi mumkinligini eslatib o‘tdi. Tvitter Trampning tvitlarini yuzasidan rasmiy shaxs saylov yakunlari to‘g‘risida ovozlarni hisoblash jarayoni yakunlanmaguncha e'lon qilishga haqli emasligini bildirib, bu kabi tvitlarni ovoz berishda chalg‘ituvchi ahamiyatga ega deb ajratib qo‘ygan.

Xuddi shu vaqtda Trampning raqibi Jo Bayden ham chiqish qilgan. U vaqtidan avval g‘alabasini muddatidan avval e'lon qilmasligini aytib, shu bilan birga saylov natijasi deyarli aniq ekanini ta'kidlamoqda. «Saylovlar yakunlanib, barchasi ortda qolganida, biz amerikaliklar hamisha qilib kelgan ishlar zamoni keladi: saylovoldi kampaniyasini qattiq tanqid qilishni bas qilib, birlashish, jarohatlarni davolab millat sifatida olg‘a harakatlanish kerak». U saylovda demokrat sifatida ishtirok etgan bo‘lsada, barcha amerikaliklar prezidenti sifatida xizmat qilishga tayyorligini aytgan.