Jahon | 12:09 / 08.04.2023
17676
3 daqiqa o‘qiladi

BAA cho‘llardagi yuzlab gektar maydonlarda bug‘doy yetishtirishni boshladi

Birlashgan Arab Amirliklari cho‘llarida yuzlab gektar yerlarda bug‘doy yetishtirish loyihasi boshlangan. Hosil sun’iy intellekt yordamida yetishtiriladi. Kuniga 18 million tonna toza suv bilan sug‘oriladigan dalalar bilan dunyodagi eng yaxshi bug‘doy yetishtirishiga da’vogarlik qilinyapti.

Foto: khaleejtimes

Birlashgan Arab Amirliklarining 3-eng katta amirligi hisoblanadigan Sharjaning Mleiha tumanida yirik miqdorda bug‘doy yetishtirish loyihasi ishga tushgan. Ilk urug‘lar 2022 yilning 30 noyabrida 400 gektar maydonga ekilgan. Undan 15 ming tonna hosil olish reja qilingan. Amirlik har yili 1,7 million tonna bug‘doyni import qiladi. Shundan 330 ming tonnasi Sharjaning o‘ziga keltiriladi. Amirlik yangi loyiha orqali bug‘doy qaramligini kamaytirmoqchi.

Ekin maydonlarini keyingi bosqich – 2024 yilgacha 880 gektar, 2025 yilgacha esa 1400 gektargacha kengaytirishmoqchi. Keyinchalik 1900 gektar yoki undan ham ko‘p yerga bug‘doy ekilishi mumkin.

Dalalarni sug‘orish sun’iy intellekt yordamida bajariladi. U tuproq va ob-havo haqidagi ma’lumotlarni markazga uzatadi. Ekinlar kuniga 18 million tonna distillangan suv ichadi. Hosilni yaxshiroq yetishtiruvchi kimyoviy moddalar va hasharotlardan himoya qiladigan pestitsidlar sepilmaydi.

Shu bilan bir qatorda amirlik o‘z oldiga dunyodagi eng yaxshi bug‘doy yetishtirish missiyasini qo‘ygan. Arablar bug‘doylarida oqsillar (protein) 18 foizni tashkil qilganini aytishyapti, oqsillar miqdori dunyodagi eng yaxshi bug‘doyda ham 14 foizdan oshmaydi.

Hozir dalalarda bug‘doyning 35 navini ekib ko‘rishyapti. Bundan maqsad – shularning ichidan qaysi nav amirlik iqlimiga eng ko‘p mos ekanini aniqlash va o‘shani yetishtirishni ko‘paytirish.

Ma’lumot uchun, oziq-ovqat xavfsizligi BAA hukumati uchun muhim maqsadlardan biriga aylangan. Ayniqsa pandemiya, Rossiyaning Ukrainaga bosqini amirlikda oziq-ovqat importida taqchilliklarni keltirib chiqara boshlagach, mahalliy mahsulotni ko‘proq yetishtirish uchun bir nechta innovatsion loyihalar yo‘lga qo‘yilgan. Masalan, Dubayda dunyodagi eng yirik gidroponik ferma faoliyati yo‘lga qo‘yilgan. Bu fermada tuproqdan foydalanmasdan dehqonchilik qilish usulida maxsulot yetishtiriladi. Loyiha nomi Bustanica bo‘lib, 30 000 kvadrat metrdan ortiqroq maydonni egallagan. Yiliga 1 million kilogrammdan ortiq yuqori sifatli bargli ko‘katlar yetishtiriladi. Eng muhim jihati – u an’anaviy qishloq xo‘jaligiga qaraganda 95 foizga kamroq suv talab qiladi.

Зуҳра Абдуҳалимова
Tayyorlagan Зуҳра Абдуҳалимова
Kun.uz yangiliklarini Google News'da kuzating
+ Obuna bo'lish

Mavzuga oid