Noutbuklar bugungi kunda eng katta ko‘makchi ish qurollaridan biri. Ularning ixchamligi, ko‘tarib yurish osonligi, foydalanish qulayligi asosiy xususiyatlaridir. Hozirgi qurilmalarning ajdodlari katta, noqulay va o‘ta kichik xotirali bo‘lgan. Chunki o‘sha paytdagi texnika taraqqiyoti shunga mos edi. Xo‘sh, noutbuklarning yaratilish tarixi o‘zi qanday bo‘lgan?
Dastlabki tashabbus
Bloknot o‘lchamidagi ixcham kompyuterlar yaratish tashabbusi 1968 yilda Xerox firmasi laboratoriyasi rahbari Alan Keydan chiqqan. Lekin Keyga jahondagi ilk noutbukni yaratish nasib etmaydi.
Ilk qurilmani yasash Grid System kompaniyasi ishchisi Vilyam Mogridjga nasib qiladi. U 1982 yilda NASAning buyurtmasi bilan bu ishni amalga oshiradi.
Ilk noutbuk(8 MGs, Intel 8086 protsessorli)ning operativ xotirasi bor-yo‘g‘i 340 kilobaytni tashkil qilardi. Ammo qirq yil avvalgi davr uchun bu katta gap edi.
Birinchi noutbukka Grid Compass deya nom berildi. Uning og‘irligi naq besh kilocha kelardi, qurilmada yana qattiq disk va disketa ham mavjud bo‘lgan. Noutbukka o‘zining GRiD O/S operatsion sistemasi o‘rnatilgan. Qurilmaning dasturiy ta’minoti 8-10 ming dollargacha mablag‘ talab qilgan, asosiy buyurtmachi AQSh hukumati edi. NASA ham o‘z izlanishlarida undan foydalangan. Shuningdek, AQSh maxsus kuchlari ham Grid Compass qurilmasidan keng foydalangan.
Garchi birinchi noutbuk bo‘lsada, hozirda uning nomi va ishlab chiqaruvchilarini ko‘p ham eslashmaydi. Grid Compass ham kelajakda ko‘pchilikning tanloviga aylangan brend bo‘la olmadi.
Adam Osbornning qurilmasi
Keng ommaga mo‘ljallangan ilk noutbuk muallifi Adam Osborn sanaladi. U Osborne 1 deya nomlangan. Uning og‘irligi naq 11 kilogramm kelar, operativ xotirasi esa 64 kbni tashkil qilgan.
