Yevropa komissiyasi 15 mart, juma kuni Yevropa mudofaa sanoatini rivojlantiriş böyiça uçta yangi çora-tadbirni e’lon qildi. Uşbu dasturlarning umumiy budjeti deyarli ikki milliard yevroni taşkil etadi.
Birinçidan, Yevropa komissiyasi öq-dorilar işlab çiqarişni qöllab-quvvatlaş töğrisidagi qonunda nazarda tutilgan öq-dorilar işlab çiqarişni rivojlantiriş uçun Yevropa Ittifoqi va Norvegiya budjetlaridan 513 million yevro ajratadi. Uşbu reja tufayli Yevropa Ittifoqidagi mudofaa sanoati 2025 yil oxiriga qadar snaryadlar işlab çiqariş quvvatini yiliga 2 million donagaça oşirişi kutilmoqda.
Bu vazifani Bryussel tomonidan beş yönaliş böyiça tanlangan 30 dan ortiq loyiha hal qiladi: portlovçi moddalar, porox, snaryadlar, raketalar, şuningdek, sinov va ta’mirlaş sertifikati böyiça. Şu bilan birga, öq-dorilarni işlab çiqarişda hali ham tösiq bölib turgan ikki sohaga alohida e’tibor qaratilmoqda - moliyalaştirişning törtdan uç qismi ularga yönaltiriladi. Xususan, dastur yillik işlab çiqariş quvvatini 10 ming tonna porox va 4300 tonnadan ortiq portlovçi moddalar işlab çiqariş quvvatini oşirişga qaratilgan loyihalarni qöllab-quvvatlaydi. Tanlangan nomzodlar bilan grant şartnomalari imzolanişi 2024 yilning may oyida kutilmoqda.
Ikkinçidan, Yevropa komissiyasi umumiy xaridlar orqali Yevropa Ittifoqida mudofaa sanoatini mustahkamlaş dasturini taqdim etdi va tegişli tanlovlarni boşladi. 310 million yevrolik dastur uçta yönaliş böyiça umumiy xaridlarni qöllab-quvvatlaydi: öq-dorilar (şu jumladan, raketalar), havo va raketaga qarşi mudofaa, mavjud qurol tizimlarini qöllab-quvvatlaş va eskirgan qurol tizimlarini almaştiriş. Dasturda Yevropa Ittifoqiga a’zo davlatlar qöşma xaridlar doirasida Ukraina va Moldovani ma’lum miqdordagi mudofaa mahsulotlari oluvçilar sifatida belgilaşi mumkinligi nazarda tutilgan. Yevropa Ittifoqi davlatlari qöşma arizalarni 2024 yil 25 iyulgaça topşirişi mumkin.
Uçinçidan, Yevropa komissiyasi Yevropa mudofaa fondidan Yevropa Ittifoqining mudofaa tadqiqotlari va işlanmalari sohasidagi loyihalarini işlab çiqiş uçun 1,1 milliard yevro ajratmoqda. Dastur muhim mudofaa sohalaridagi loyihalarni, jumladan, gipertovuşli raketalarga qarşi kuraşiş, havoda va yerda joylaşgan uçuvçisiz transport vositalarini işlab çiqiş, xavfsiz kosmik aloqani ta’minlaş loyihalarini moliyalaştirişni nazarda tutadi. Dastur vertolyotlar va örta yuk samolyotlari kabi keyingi avlod mudofaa tizimlari uçun zamin yaratadi. Takliflarni qabul qilişning oxirgi muddati - 2024 yil 5 noyabr.
