Moskvada - 10 yildan ortiq vaqt içidagi eng yirik terakt. Asosiy ma’lumotlar
|13:03 / 23.03.202472 37414 min
«Krokus Siti Holl»dagi fojia haqida hozirgaça nimalar ma’lum?
Foto: Videodan kadrFoto: Videodan kadr
Moskva yaqinidagi «Krokus Siti Holl»da harbiy libosdagi şaxslar «Piknik» guruhi konserti arafasida avtomatdan odamlarni öqqa tutdi. Rossiya Federal xavfsizlik xizmatining sönggi ma’lumotlariga köra, kamida 60 kişi halok bölgan. Soğliqni saqlaş vazirligi 115 nafar jabrlanuvçi şifoxonalarga yotqizilgani, şundan beş nafari bolalar ekanini ma’lum qilgan. Otişma boşlangan mahalda zalda olti mingga yaqin tomoşabin bölgan bölişi mumkin — «Piknik» konserti uçun barça çiptalar sotib bölingandi. Odamlar «Krokus Siti Holl»ni tark etayotganida u yerda bir neça portlaşlar sodir bölgan. Binoda yonğin boşlangan, uning tomi amalda butunlay qulab tuşgan. Rossiya Tergov qömitasi terakt töğrisida iş oçgan. Vladimir Putinga röy bergan hodisa haqida «ilk daqiqalardayoq» xabar berildi, degan Kreml matbuot kotibi Dmitriy Peskov.
Otişma «Piknik» guruhining Moskva çekkasidagi «Krokus Siti Holl»dagi konserti arafasida boşlandi.
RIA Novosti muxbiri xabariga köra, parterga kamuflyajda bölgan kamida uç kişi bostirib kirib, avtomat quroldan öt oça boşlagan. Şundan keyin, ular granata yoki yondiruvçi şaşka uloqtirgan, natijada yonğin boşlangan. Zaldagi odamlar polga yotişgan, 15–20 daqiqa ötib u yerni emaklagan holda tark etişga kirişişgan.
Konsertga kelgan va omon qolganlardan biri «Novaya gazeta Yevropa» naşri bilan suhbatda otişma konsert boşlanişi arafasida, ikkinçi va uçinçi qönğiroqlar oraliğida röy berganini aytgan. U foyeda avtomatdan sidirğasiga öt oçilganini eşitgani, şundan keyin qöriqçilar odamlarni zaldan sahna orqali çiqara boşlaganini aytgan. Otişma vaqtida ayrim tomoşabinlar hali paltolarini garderobga topşirayotgandi.
Guvohlar «Moskva 24» naşriga boloxonada ötirişgani va otişma ovozlarini eşitişganini gapirib berişgan. Ular ikkinçi qavatdan tuşa boşlaşganida allaqaçon zalda ham odamlarni ota boşlaşganini tuşunişgan. Boşqa guvohlar, öq ovozi kelişi bilan polga yotişgani, ammo barça yuqoriga çiqayotganini körgaç, ular ham kötarila boşlaganini aytişgan. «Barça tomondan otişardi, şunçaki hamma yoqdan», — degan guvohlardan biri.
Otişma oqibatida kamida 60 kişi halok bölgan. Rossiya tergov qömitasi kamida 40 kişi halok bölgani haqida ma’lum qilgan, 115 kişi şifoxonaga yotqizilgan. Qurbonlar va yaradorlar soni hali ortişi istisno etilmayapti.
«Ostorojno, novosti» telegram-kanali harbiy libosdagi kamida uç kişi holl burçaklarida yaşirinişga uringan odamlarni yaqin masofadan tutib öqqa tutayotgani aks etgan videolarni namoyiş etgan. Voqea joyida bölgan Msk1 muxbiri öldirilganlarning jasadlari köçalarda yotgani haqida xabar qilgan.
Mavzuga oid
Moskva oblasti soğliqni saqlaş vazirligi «Krokus Siti Holl»dagi teraktdan keyin jabrlanganlar röyxatini e’lon qildi — unda 146 kişi aks etgan. Moskva böyiça bolalar ombudsmani Olga Yaroslavskaya teraktda bolalar ham jabrlanganini ma’lum qilgan.
Keyinroq soğliqni saqlaş vaziri Mixail Muraşko jabrlanganlardan 115 nafari şifoxonaga yotqizilgani, katta yoşli 60 kişi oğir ahvolda ekanini ma’lum qildi. Jabrlanganlar orasida beş bola bor. Baza telegram-kanali qurbonlar soni hali ortişi mumkinligi, çunki bino töliq tekşirib çiqilmaganini xabar qilgan.
Terakt vaqtida zalda olti mingdan ortiq kişi bölgan bölişi mumkin — «Krokus Siti Holl» konsert zali 6200 tomoşabinni siğdira oladi, «Piknik» konserti uçun çiptalarning barçasi sotib bölingandi. TASS xabariga köra, musiqaçilarning özi jarohatlanmagan.
Keyinroq guruh direktori Yuriy Çernişevskiy musiqaçilar jamoa a’zolaridan biri bilan boğlana olmayotgani haqida xabar qildi. U binoni tark etgan-etmagani — noma’lum.
«Krokus Siti Holl»da otişma ortidan portlaş röy bergan. Guvohlar yonğin çiqqaç, kompleks tomi qulay boşlaganini aytişgan. Baza telegram-kanali binoda 100 ga yaqin kişi qolib ketgan bölişi mumkinligini aytgan. Ayrimlar bino yertölasida yaşiringan, yana bir guruh odamlar törtinçi qavatda bloklanib qolgan bölişi mumkin.
Voqea joyiga yetib kelgan öt öçiruvçilar binodan 100 nafar atrofidagi odamni evakuatsiya qilgan. TASS muxbiri tom qismida yordam kutayotgan odamlar borligini xabar qilgan. Birinçi portlaş ortidan yana bir portlaş ovozi eşitilgan.
Maxsus topşiriqli bölinma «Krokus Siti Holl»ni şturm qilgan. Voqea joyiga trevoga böyiça SOBR (Maxsus tezkor javob qaytariş otryadi) va OMON (Maxsus topşiriqli mobil otryad)ning Moskva bölinmalari yetib kelgan.
SOBR jangçilari «Krokus Siti Holl» atrofida
Foto: «Moskva» agentligi
Msk1 telegram-kanali xabariga köra, binoga kamida uçta guruh kirgan. Şu vaqtda binoning yuqori qavati yonğin tufayli qulay boşlagan. Taxminan bir soat ötib «Krokus Siti Holl» tomi töliq qulab tuşgan.
Otişma kamuflyaj kiygan kamida uç kişi tomonidan uyuştirilgan. Tergov qömitasi «Krokus»dan olgan videoda hujum qilganlar tomonidan qoldirib ketilgan avtomat, köplab gilza va patronlarni köriş mumkin.
Operativ xizmatlar otişmada ikki nafardan beş nafargaça kişi iştirok etganini aytmoqda. Yana bir guvoh Mash telegram-kanaliga binoga «soqolli bölgan kamida beş kişi» bostirib kirganini aytgan. «Tayyorlangan va öqitilgan jangarilardek harakat qilişdi. Binoga kiriş vaqtida qöriqçilar hamda eşik oldida turgan odamlarni öldirişdi. Keyin asosiy kiriş joyini bloklaşdi», — degan u.
Mash telegram-kanali ma’lumotiga köra, qöriqçi kirişda sumka va kiyimlarni tekşirmagan, metallodetektorlar esa öçirilgandi.
Moskva vaqti bilan soat birda RIA Novosti «Krokus Siti Holl»ga hujum qilgan terrorçilar oq rangli «Reno» avtomobilida yaşiringanini xabar qildi — maşina fotosuratini namoyiş etdi.
Uşbu terakt uçun javobgarlikni IŞID öz zimmasiga olgan, bu haqda CNN telekanali va Reuters agentligi terrorçi guruhga aloqador Amaq axborot agentligiga tayanib xabar qilgan.
Rybar telegram-kanali bu xabar feyk bölişi mumkinligini taxmin qilib, guruh yoki uning mintaqaviy filiallarining resurslarida heç qanday bayonot yöqligini bildirgan.
Şu bilan birga, amerikalik mulozimlar The New York Times bilan suhbatda terrorçi guruh bayonoti haqiqiyligini aytişgan. CBS News ham Amaq agentligi bayonotiga havola berib, AQŞda IŞIDning javobgarlikni öz zimmasiga olgani töğrisidagi bayonotini tasdiqlovçi razvedka ma’lumotlari borligi va bu bayonotga şubha qilişga asos yöqligini aytgan anonim mulozimning sözlarini keltirgan.
Vladimir Putinga «Krokus Siti Holl»dagi terakt töğrisida xabar berilgan, degan prezidentning matbuot kotibi Dmitriy Peskov. Uning sözlariga köra, Putinga «ilk daqiqalardayoq» hisobot yetkazilgan.
Putin soğliqni saqlaş vaziri Mixail Muraşko, boş vazir örinbosari Tatyana Golikova va Moskva oblasti gubernatori Andrey Vorobev bilan, şuningdek FXX, IIV, Tergov qömitasi hamda Rosgvardiya rahbarlari bilan uçraşuvlar ötkazgan.
Putin boş vazir örinbosari Golikova orqali jabrlanganlarga soğliq tilagan. Hodisadan yetti soat ötganidan keyin ham uning özi hali çiqiş qilmadi.
RIA Novosti agentligining rutyub sahifasida Putinning murojaati anons qilingandi. Keyin translatsiya öçirib yuborildi; RIA Novosti matbuot xizmati havola «texnik xatolik tufayli paydo bölgani»ni bildirdi.
Rossiya Federatsiyasi Xavfsizlik kengaşi raisi örinbosari Dmitriy Medvedev «terrorçilarni yoppasiga qatl etiş va ularning oilalarini qatağon qiliş»ga çaqirdi. «Agar bu terrorçilar Kiyev rejimiga aloqadorligi aniqlansa, ularga va ularning ğoyaviy ilhomlantiruvçilariga boşqaça munosabatda böliş imkonsiz. Ularning barçasi topilib, terrorçilar sifatida şafqatsizlik bilan yöq qilinişi kerak. Jumladan, bunday qattollikni uyuştirgan davlatning rasmiy şaxslari bilan qöşib. Qonga — qon», — deya yozgan Medvedev.
Davlat dumasi spikeri Vyaçeslav Volodin «Krokus Siti Holl»dagi hodisani «qörqinçli fojia» deb atadi. «Qurollangan banditlar qölidan himoyasiz odamlar halok böldi va jabrlandi», — deb yozgan Volodin. U «bu mudhiş teraktni sodir etgan razillar yöq qilinişi lozimligi»ni ta’kidlagan.
Rossiya Taşqi işlar vazirligi vakili Mariya Zaxarova jahon hamjamiyatini «butun insoniyat köz öngida röy bergan qonli terakt»ni qoralaşga çaqirdi.
Tergov qömitasi terakt haqidagi modda böyiça jinoiy iş qözğatdi. Ombudsman Tatyana Moskalkova ham otişmani terakt deb atagan. Moskva meri Sergey Sobyanin dam oliş kunlari Moskva şahrida rejalaştirilgan barça sport, madaniyat va boşqa ommaviy tadbirlar bekor qilinganini ma’lum qildi. Rossiyaning boşqa hududlarida ham şanba va yakşanba kunlariga möljallangan ommaviy tadbirlar ham birin-ketin bekor qilinmoqda. Moskva oblasti gubernatori Andrey Vorobev voqea joyiga borib, operativ ştab taşkil etilganini ma’lum qilgan.
FXX maxsus xizmatlar «Krokus Siti Holl»dagi «voqealar munosabati bilan barça zarur çoralar körilayotgani»ni bildirgan.
Rosaviatsiya Moskva aeroportlarida xavfsizlik çoralari kuçaytirilganini ma’lum qildi. Poytaxtdagi törtta aeroport yölovçilardan ertaroq kelişni söragan. Şuningdek, Rossiya temiryöllarida ham xavfsizlik çoralari kuçaytirilgan.
Yevroittifoq «Krokus Siti Holl»dagi teraktni qoraladi. «Yevropa ittifoqi Moskvadagi „Krokus Siti Holl“da sodir etilgan terakt haqidagi xabarlardan karaxt holatiga tuşdi. Yevroittifoq tinç aholiga qarşi har qanday hujumni qoralaydi. Bizning xayollarimiz — Rossiyaning [uşbu teraktdan] jabrlangan fuqarolari bilan», — degan YeIning xorijiy işlar va xavfsizlik siyosati böyiça vakili Peter Stano.
Şuningdek, Fransiya, Germaniya, Buyuk Britaniya va qator mamlakatlarda ham terakt qoralanib, uşbu davlatlarning taşqi işlar vazirliklari jabrlanganlarga hamdardlik bildirdi. Oq uy ham voqea joyidan olingan kadrlarni «qörqinçli» deb atab, qurbonlar va jabrlanganlarning oilalariga hamdardlik bildirgan.
AQŞ 8 mart arafasida Moskvada terakt ehtimoli haqida ogohlantirgan, öz fuqarolariga yaqin 48 soat içida odamlar töplangan joylarga borişdan tiyilişni tavsiya etgandi. Amerika elçixonasi «ekstremistlar şaharda odamlar köp töplanadigan joylarga, jumladan konsertlarga hujum qilişni rejalaştirayotgani» töğrisidagi «xabarlarni kuzatib borayotgani»ni ma’lum qilgandi.
Suriştiruvçi Xristo Grozevning aniqlik kiritişiça, AQŞ elçixonasi Rossiya maxsus xizmatlari Afğonistondagi IŞID bilan aloqador bölgan IŞID-Xuroson guruhi terakt tayyorlayotgani haqida «aniq dalillar» olgani haqida ogohlantirgan. Uning sözlariga köra, Rossiya tomoni amerikaliklar tomonidan taqdim etilgan ma’lumot «yetarliça aniq emas» deb javob qaytargan. Şundan keyin, Grozevning qayd etişiça, Rossiyada baribir «IŞID uyalarining ayrim a’zolari» hibsga olingan. «Ya’ni FXX baribir kimlarni hibsga olişni aniqlab oldi va bu işga kirişdi», — degan Grozev.
The New York Times manbalari mart oyida AQŞ IŞID-Xuroson bölinmasi Moskvaga hujum qilişni rejalaştirgani haqidagi razvedka ma’lumotlarini qölga kiritgani haqida aytişgan. Amerikalik rasmiylardan biri IŞID a’zolari «Rossiyada faol harakatlanayotgani»ni aytgan.
Otişmadan keyin Oq uydagilar terakt tayyorlangani töğrisida ma’lumotga ega bölişmaganini ma’lum qildi.
Ukrainadagilar teraktga aloqadorlik töğrisidagi ayblovlarni rad etişmoqda. Ukraina prezidenti ofisi maslahatçisi Mixaylo Podolyak Ukraina «Krokus Siti Holl»dagi hodisaga «heç qanday aloqasi yöqligi aniqligi»ni ma’lum qildi.
Ukraina boş razvedka boşqarmasi teraktni «Rossiya maxsus xizmatlarining Putinning topşiriği bilan rejalaştirilgan va qasddan uyuştirilgan provokatsiyasi» deb baholadi. «Uning maqsadi — Ukraina böylab yanada qattiqroq zarbalar yöllaş hamda Rossiyada töliq safarbarlikni oqlaş», — deyiladi boşqarma bayonotida.
Ukraina tomonida turib jang qilayotgan «Rossiya köngillilar korpusi» ham teraktga aloqadorligini rad etgan. «Rossiyaga ozodlik» legioni hodisada «Putinning terrorçi rejimi»ni ayblagan. «Biz Kreml diktaturasining bu kabi körinişlariga Putin hokimiyatga kelgan ilk kunlardayoq guvoh bölganmiz va navbatdagi qonli provokatsiya hayratlanarli emas. Terakt tayyorlangan. Uning mediada qanday yoritilişi ham», — deyiladi legion bayonotida.