Erdöğanning Ğazo böyiça bayonotlari, bosimga doş berayotgan Ukraina va Xitoyga tahdid qilayotgan AQŞ - kun dayjesti
|18:19 / 22.04.202411 9438 min
Dunyoda sodir bölgan voqea va hodisalar, yangiliklar va bayonotlarning kundalik şarhi bilan taniştirişda davom etamiz.
Ğazodagi vaziyat
Isroil agressiyasining Ğazodagi qurbonlari soni 34 mingdan oşdi. Ğazo soğliqni saqlaş vazirligi ma’lumotiga köra, halok bölganlar soni 34 ming 49 kişiga yetgan. Ularning kamida 14 ming 685 nafari voyaga yetmagan bolalar, kamida 9670 nafari ayollardir. Yaradorlar soni 76 ming 901 kişini taşkil etmoqda.
Sönggi sutka içida Isroil hujumlari tufayli 37 kişi öldirilgan, 68 kişi yaralangan.
Bu orada Barbados Falastin davlati mustaqilligini tan oliş istagini e’lon qildi. Bu haqda mamlakat taşqi işlar vaziri Kerri Simmonds bayonot bergan. Bu amalga oşsa, Falastinning mustaqilligini tan olgan va u bilan diplomatik aloqa örnatgan BMTga a’zo davlatlar soni 139 taga yetadi. Ular orasida Özbekiston ham bor.
AQŞ Vakillar palatasi Isroilga 26 mlrd dollarlik harbiy yordam körsatişni nazarda tutuvçi qonun loyihasini ma’qulladi. Falastin prezidenti matbuot kotibi Nabil Abu Rudayna Falastindagi tinçlik mintaqa va dunyoda barqarorlikka olib keladigan yagona yöl ekanini ta’kidladi.
«AQŞning Isroilga berayotgan yordami Falastin xalqiga qarşi zulmni yanada avj oldiriş va tajovuzni ifodalaydi, Isroilga mintaqadagi barça mamlakatlarni qamrab olişi uçun uruş kölamini kengaytirişda yaşil çiroq yoqadi», — degan Rudayna.
Turkiya Yaqin Şarq haqida
Turkiya prezidenti Rajab Toyyib Erdöğan HAMAS siyosiy byurosi rahbari Ismoil Haniyani qabul qildi. Erdöğan Haniya bilan Isroilning Falastin yerlariga hujumini muhokama qilgan.
Uçraşuvda Erdöğan Isroil falastinliklarga qilayotgan zulmi uçun kuni kelib albatta javob berişini ta’kidlagan. Şuningdek, Turkiya tomoni Isroilga bir qator sanksiyalarni qöllagani aytib ötilgan. Erdöğan adolatsiz uruş çoğida falastinliklarning bir tan-u bir jon bölib harakat qilişi muhim omil ekanligiga urğu bergan.
Turkiya jahon hamjamiyati e’tiboriini falastinliklarga nisbatan qöllanayotgan zulmga qaratiş borasida diplomatik sa’y-harakatlarni davom ettirişini bildirgan.
Mavzuga oid
Anadolu agentligiga köra, HAMAS siyosiy byurosi rahbari Ismoil Haniya jangovar harakatlar tugagaç, Ğazo sektori falastinliklar tomonidan boşqarilişini ta’kidlagan va Falastin içki siyosatini isloh qiliş rejasi bilan bölişgan.
«HAMAS Ğazo sektorini yakka özi nazorat qilişni talab qilmaydi. Biroq biz Falastin xalqining bir qismimiz va hamkorlikka asoslangan milliy birlik hukumatini tuzib, Ğazo sektorini boşqariş böyiça kelişib olişimiz mumkin. Bu bizning muammolarimiz. Biz okkupantlar yoki boşqalarning Ğazo sektori, Ğarbiy Sohil yoki ikkalasidagi vaziyatni tartibga solişiga ruxsat bermaymiz», — degan Haniya.
Haniya Ğazo sektorini boşqarişning bir qança muqobil variantlari taklif qilingani, biroq ular muvaffaqiyatga erişmaganini ta’kidladi.
«Biz Falastinning içki siyosatini tartibga soliş uçun ikki bosqiçli reja işlab çiqdik. Birinçi bosqiç falastinliklarning barça guruhlarini öz içiga oladigan Falastinni ozod qiliş taşkilotini qayta taşkil etişdir. Ikkinçi bosqiç Ğazoni qayta tiklaş, Ğarbiy Sohil va Ğazo sektoridagi siyosiy institutlarni birlaştiriş, şuningdek, prezidentlik saylovlarini ötkazişni ta’minlaydigan milliy hukumatni yaratişdan iborat», — degan Ismoil Haniya.
Turkiya taşqi işlar vaziri Xoqon Fidan Misr taşqi işlar vaziri Samih Şukriy bilan Istanbulda uçraşgan.
Şukriy Isroil va Eron örtasida taranglik kuçayişi va mojaro kengayişi xavfi borligini aytib ötgan. Şuningdek, bu ikki davlat örtasidagi mojaro jahon hamjamiyatining Ğazo sektoridagi fojiadan e’tiborini çalğitganiga urğu berilgan.
Xoqon Fidan esa Isroil tomonidan Falastin yerlarining okkupatsiya qilinişi — Ğarb davlatlari tomonidan Yaqin Şarqda yaratilgan beqarorlik bilan boğliq muammolarning asosiy sabablaridan biri ekanligini qayd etib ötgan.
Ukrainadagi uruş
Rossiya 9 mayga qadar Baxmutdan ğarbroqda joylaşgan Çasiv Yar şaharçasini işğol etişni möljallamoqda. Iyun oyida esa qarşi hujumni boşlaydi, degan Ukraina prezidenti Volodimir Zelenskiy.
«Men qurol-yaroğlar bizga vaqtida yetkaziladi va bosimga doş bera olamiz, deb hisoblayman», — degan prezident.
Zelenskiyga köra, agar Ukraina uruşda yengilsa Rossiya qöşinlari Boltiqböyi davlatlariga bostirib kiradi.
Eslatib ötamiz, ötgan hafta söngida AQŞ Kongressi Vakillar palatasi nihoyat Ukraina, Isroil va Tayvanga 95 mlrd dollarlik harbiy yordam körsatiş töğrisidagi qonun loyihasini tasdiqladi. Bu pullarning 61 mlrd dollari Ukraina uçun möljallangan.
Germaniyaliklar esa AQŞ tomonidan tasdiqlangan yordam Ukrainaga yetkaziladigan sönggi yordam bölişidan xavotirda.
«Bu AQŞning uzoq vaqtdan buyon bergan yoki umuman sönggi yordami ham bölişi mumkin», — degan Bundestagdagi Yevropa qömitasi rahbari Anton Hofrayter.
Siyosatçining qayd etişiça, Amerikaning Ukrainaga qöllovi yordam paketi boşi berk köçaga kirib qolgani inobatga olinsa, uning yana davom etişi nihoyatda noaniq.
Ayni paytda Ukrainaning Rossiyaga yaqin joylaşgan yettita hududi ruslarning raketa zarbalaridan köproq jabr körmoqda. Bular Xarkiv, Odessa, Xerson, Zaporijjya, Çernigiv, Sumi va Dnipropetrovsk oblastlaridir.
Rossiya raketa zarbalarini qaytariş uçun Ukrainaga çuqur eşelonlangan havo hujumidan mudofaa tizimlari kerak.
«Biz hamkorlarimiz, jumladan, AQŞdan yordam kelişidan juda umid qilib turibmiz», — degan Ukraina qurolli kuçlari havo qöşinlari spikeri Ilya Yevlaş.
AQŞning Xitoyga tahdidi
Vaşington Rossiyaga texnologiyalar yetkazib berayotgani uçun Pekinga nisbatan sanksiyalar qöllaş bilan tahdid qildi.
AQŞ Davlat kotibi Entoni Blinken toki Xitoy Rossiyaga qöş maqsadli texnologiyalarni yetkazib berişdan boş tortmas ekan, Vaşington Xitoyga nisbatan sanksiyalar joriy qilişga tayyor, deb yozmoqda Financial Times. Blinken 24–26 aprel kunlari Xitoyga boradi va buni xitoylik hamkasblari bilan yuzma-yuz uçraşuvlarda ham aytadi.
Naşr manbalaridan biriga köra, AQŞ va uning ittifoqçilari Pekinning Moskvaga hamma narsa — çiplardan tortib, raketa dvigatellarigaça yetkazib berişni töxtatişni rad etganiga ortiq çiday olmaydi. Blinken bu masalani Xitoy taşqi işlar vaziri Vang I bilan uçraşuvda ham kötaradi.
Lekin Vaşingtonning aynan qanday çoralarni qöllaşi oçiqlanmayapti. Ayrim manbalarga köra, AQŞ Xitoy moliyaviy muassasalariga nisbatan sanksiyalar joriy etişni közlamoqda.
AQŞ davlat kotibining birinçi örinbosari Kurt Kempbellning fikriça, Yevropa bilan iqtisodiy va siyosiy aloqalarini kuçaytirişga intilayotgan Xitoy Rossiyaga qöş maqsadli texnologiyalarni yetkazib beriş bilan Yevropa xavfsizligiga tahdid solmoqda.
Qoraboğdan Ukrainagami?
Rossiya Qoraboğ hududidan çiqarilgan qöşinlar va harbiy texnikalarni Ukrainadagi uruşga yönaltirişi mumkin. Bu haqda BILD naşrining harbiy tahlilçisi Yulian Ryopke ta’kidlab ötgan.
2020 yilning kuzidan boşlab Ozarboyjonning Qoraboğ hududiga joylaştirilgan tinçlikparvar kuçlarini Rossiya şu haftadan boşlab çiqara boşlagan. Harbiy kontingent 2 ming askardan iborat bölgan. Ularga biriktirilgan oğir harbiy texnikalar ham Doğiston orqali Ozarboyjondan olib çiqib ketilmoqda.
Ryopkening qayd etişiça, bu kontingent özlariga biriktirilgan yangi BTR-82A zirhli texnikalar bilan töğri Ukrainaga yöl olişi mumkin.
Central Asia International Hardware Expo - Markaziy Osiyo quriliş asboblari, uskunalari va mahkamlaş buyumlari bozoriga töğridan-töğri çiqiş imkoniyati
Özbekiston volframi xalqaro eʼtirofga sazovor böldi
Puçon va KT&G Yaşil taşabbusni boşlamoqda
Laboratoriya sokinligining ham harorati bor: Özbekiston uçun Smolensk uskunalari
Uztelecom tarmoği modernizatsiyasi: yölning 90 foizi ortda qoldi. Oldinda yana qanday işlar bor?
Pauzasiz endoskopiya: muolaja xonasi eşigi ortida nimalar sodir böladi?
Yiliga 25 mingdan ortiq yangi uskuna: Özbekistonda $50 mln investitsiya hisobidan “NURA Electric” elektrotexnika majmuasi işga tuşirildi
Central Asia International Hardware Expo - Markaziy Osiyo quriliş asboblari, uskunalari va mahkamlaş buyumlari bozoriga töğridan-töğri çiqiş imkoniyati
Özbekiston volframi xalqaro eʼtirofga sazovor böldi
Puçon va KT&G Yaşil taşabbusni boşlamoqda
Laboratoriya sokinligining ham harorati bor: Özbekiston uçun Smolensk uskunalari
Uztelecom tarmoği modernizatsiyasi: yölning 90 foizi ortda qoldi. Oldinda yana qanday işlar bor?
Pauzasiz endoskopiya: muolaja xonasi eşigi ortida nimalar sodir böladi?
Yiliga 25 mingdan ortiq yangi uskuna: Özbekistonda $50 mln investitsiya hisobidan “NURA Electric” elektrotexnika majmuasi işga tuşirildi