O‘zbekiston bo‘ylab yo‘llar bo‘yida joylashgan yuqori aniqlikdagi kameralar tarmog‘i — taxminan yuzlab qurilmalar internetda ochiq holda qoldirilgan. Ushbu xavfsizlik nuqsoni – kiberxavfsizlik bo‘yicha tadqiqotchi Anurag Sen tomonidan aniqlandi, deb yozmoqda AQShning TechCrunch nashri.
Ma’lum bo‘lishicha, O‘zbekistonning davlat raqamlarini kuzatish tizimi internetda parolsiz ochiq bo‘lgan va bu istalgan odamga undagi ma’lumotlarga kirish imkonini bergan. Tizim qanchadan beri ochiq bo‘lgani noma’lum, biroq ma’lumotlar bazasi 2024 yil sentabrda yaratilgan va yo‘l harakatini monitoring qilish 2025 yil o‘rtalarida boshlanganini ko‘rsatmoqda.
«Bu ochiqlik milliy darajadagi davlat raqamini kuzatish tizimlari qanday ishlashini, qanday ma’lumotlar to‘plashini va butun mamlakat bo‘ylab millionlab odamlarning harakatini qanday kuzatish mumkinligini kamdan-kam uchraydigan darajada ko‘rsatib berdi», deb yozadi nashr. Shuningdek bu hodisa – ommaviy kuzatuv bilan bog‘liq xavfsizlik va maxfiylik xatarlarini ham ochib berdi.
Anurag Senning aytishicha, O‘zbekistonning ochiq qolgan ushbu tizimini u dekabr oyining boshida aniqlagan va tafsilotlarni TechCrunch bilan bo‘lishgan.
Uning aytishicha, tizim bazasida kameralar joylashgan real koordinatalar, millionlab suratlar va o‘tayotgan transport vositalarining xom video yozuvlari mavjud.
O‘zbekiston foydalanayotgan tizim Xitoy kompaniyasiga tegishli
Ochiq qoldirilgan kuzatuv tizimi o‘zini – internetga ulangan transport texnologiyalari, chegara nazorati tizimlari va kuzatuv mahsulotlarini ishlab chiqaruvchi Maxvision kompaniyasining «aqlli transport boshqaruv tizimi» deb ataydi. U Xitoyning Shenchjyen shahrida joylashgan.
