Olimpiada-1936 ramzi tushirilgan futbolka onlayn-do‘konda “tugab qoldi”

Italiyadagi Olimpiya o‘yinlarining onlayn-do‘konida sotilgan 1936 yilgi natsistlar Olimpiadasi ramzlari tushirilgan futbolka Germaniya OAVda musobaqaning siyosiy konteksti haqida axborot berilmagani uchun tanqidga uchradi.

Nemis OAVda kuchli tanqidlar to‘lqini ortidan natsistlar Germaniyasida o‘tgan Olimpiada–1936 ramzlari tushirilgan futbolkalar Olimpiya o‘yinlarining onlayn-do‘konida “tugab qoldi” deb belgilandi. Tovarni payshanba, 12 fevral kuni ham saytdan topish mumkin edi, ammo uni buyurtma qilish imkonsiz bo‘lgan.

Italiyadagi qishki o‘yinlar boshlanishi arafasida musobaqaning rasmiy onlayn-do‘koni (uni Xalqaro Olimpiya qo‘mitasi buyurtmasi bilan xususiy Britaniya kompaniyasi boshqaradi) o‘tgan Olimpiadalar ramzlariga bag‘ishlangan futbolkalar kolleksiyasini chiqardi.

Xususan, kolleksiyada Afina, Rim, Los-Anjyeles, Seul, Sidney va boshqa shaharlarda o‘tgan o‘yinlar motivlari ham bor. Kolleksiya tavsifida shunday deyilgan: “Har bir o‘yin tarixda insonlar dunyo bir joyga yig‘ilib, insoniyatni ulug‘lash uchun to‘plangan noyob vaqt va noyob makonni aks ettiradi”.

Bild gazetasiga ko‘ra, kolleksiyada rassom Frans Vyurbel tomonidan yaratilgan 1936 yilgi Olimpiadaning rasmiy plakati tushirilgan futbolka ham sotilgan: unda lavr gulchambari taqqan antiqa haykal, Berlindagi Brandenburg darvozasining kvadriga haykali va olimpiya halqalari aks etgan. O‘yinlar vaqtida hokimiyat “tinchliksevar” Germaniya obrazini targ‘ib qilgan, holbuki o‘sha paytdayoq mamlakatda yahudiylar va rejimning siyosiy muxoliflari ta’qib qilingan edi. Olimpiada–1936dan uch yil o‘tib, Germaniya Ikkinchi jahon urushini boshladi.

Bild bilan suhbatda Berlin federal yer hududining parlamenti (deputatlar palatasi)da “Ittifoq-90/Yashillar” partiyasidan deputat Klara Shedlix 1936 yilgi Olimpiada natsist rejimi propagandasining markaziy vositasi bo‘lganini eslatdi. Uning aytishicha, rejim “xalqaro tan olinishni ta’minlagan va diktaturani normal holatdek ko‘rsatgan — uning jinoiy mohiyatini yashirgan”. Shedlix fikricha, 1936 yilgi o‘yinlarni natsistlar propagandasi bilan bog‘liqligidan ayro holda ko‘rib bo‘lmaydi.

11 fevral kechquruni e’lon qilingan bayonotda Xalqaro olimpiya qo‘mitasi Berlindagi 1936 yilgi Olimpiya o‘yinlari va natsistlar propagandasi o‘rtasidagi “bog‘liqlik”ni, albatta, tan olishini bildirgan. Biroq u “o‘sha o‘yinlarning sport o‘lchovi”ni ham inobatga olishga chaqirgan: o‘sha paytda 49 mamlakatdan 4483 nafar sportchi 149 ta musobaqada medallar uchun kurashgan.