Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh assambleyasi 24 iyul kuni O‘zbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan ishlab chiqilgan «Ijtimoiy rivojlanishni jadallashtirishda parlamentlarning rolini kuchaytirish to‘g‘risida»gi rezolyutsiyani qabul qildi.
Mazkur hujjatni BMTga a’zo 61 davlat hammuallif sifatida qo‘llab-quvvatladi. Bu O‘zbekistonning barqaror rivojlanish, ijtimoiy taraqqiyot va parlament diplomatiyasini rivojlantirish borasidagi tashabbuslari xalqaro hamjamiyat tomonidan keng e’tirof etilayotganini ko‘rsatadi.
Hujjatda 2030 yilgacha Barqaror rivojlanish maqsadlariga erishishda parlamentlarning o‘rni alohida e’tirof etilgan. Xususan, milliy qonunchilikni takomillashtirish, ijtimoiy himoya tizimini mustahkamlash, kambag‘allikni qisqartirish, munosib bandlikni ta’minlash, sifatli ta’lim imkoniyatlarini kengaytirish va ijtimoiy integratsiyani qo‘llab-quvvatlash parlamentlarning asosiy vazifalari sifatida qayd etilgan.
Shuningdek, rezolyutsiyada xotin-qizlar va yoshlarning parlament faoliyatidagi ishtirokini kengaytirish, raqamli transformatsiya imkoniyatlaridan samarali foydalanish, rivojlanayotgan mamlakatlarni qo‘llab-quvvatlash hamda xalqaro hamkorlikni kuchaytirish masalalariga alohida urg‘u berilgan.
Hujjatda 2025 yilda Toshkent shahrida o‘tkazilgan Parlamentlararo ittifoqning 150-Assambleyasi hamda unda qabul qilingan Toshkent deklaratsiyasi ham e’tirof etilgan. Deklaratsiyada parlamentlarning ijtimoiy rivojlanish va ijtimoiy adolatni ta’minlashdagi o‘rni aks ettirilgan.
Rezolyutsiya bilan BMTga a’zo davlatlar parlamentlarni 2030 yilgacha Barqaror rivojlanish kun tartibini amalga oshirish va monitoring qilish jarayonlariga faolroq jalb etishga chaqirilmoqda. Jumladan, ixtiyoriy milliy sharhlarni tayyorlash, milliy majburiyatlar ijrosi ustidan parlament nazoratini kuchaytirish va fuqarolik jamiyati bilan hamkorlikni kengaytirish tavsiya etilgan.
Bundan tashqari, hujjatda parlament vakillarining BMTning yirik xalqaro tadbirlaridagi ishtirokini kengaytirish hamda ijtimoiy rivojlanish ko‘rsatkichlarini baholash uchun milliy statistika tizimlarini takomillashtirish zarurligi qayd etilgan.
Rezolyutsiya qabul qilinishidan avval O‘zbekistonning BMTdagi Doimiy vakolatxonasi tomonidan keng ko‘lamli siyosiy-diplomatik muzokaralar olib borildi. Rasmiy maslahatlashuvlar va ikki tomonlama uchrashuvlar natijasida barcha a’zo davlatlar manfaatlarini inobatga olgan muvozanatli hujjat matni ishlab chiqildi.
Mazkur rezolyutsiyaning qabul qilinishi O‘zbekistonning BMT doirasidagi tashabbuslari va ko‘p tomonlama diplomatiyadagi faolligi tobora ortib borayotganini namoyon etadi. Shu bilan birga, hujjat parlamentlararo hamkorlikni ijtimoiy adolat va barqaror rivojlanishga erishishning muhim vositalaridan biri sifatida e’tirof etadi.
