Putin nazariga tushgan general Rossiya Qahramoni yulduzini olganidan ikki hafta oʻtib halok boʻldi
|19:5410 7269 min
Grunis kamida ikki marta shaxsan prezident Vladimir Putinga front chizigʻidagi vaziyat haqida hisobot bergan, prezident esa uni omma oldida maqtagandi.
Mudofaa vaziri Andrey Belousov general Anton Grunisni taqdirlamoqda. Foto: Rossiya mudofaa vazirligiMudofaa vaziri Andrey Belousov general Anton Grunisni taqdirlamoqda. Foto: Rossiya mudofaa vazirligi
4-alohida motooʻqchi brigadasi qoʻmondoni, «Grozniy» chaqiruv belgisiga ega general-mayor Anton Grunis Rossiya mudofaa vaziri Andrey Belousovdan Rossiya Qahramoni yulduzini qabul qilib olganidan atigi ikki hafta oʻtgach, front chizigʻi yaqinida halok boʻldi. Grunis kamida ikki marta shaxsan prezident Vladimir Putinga front chizigʻidagi vaziyat haqida hisobot bergan, prezident esa uni omma oldida maqtagandi.
Front chizigʻi yaqinida shanbadan yakshanbaga oʻtar kechasi (12-13 sentabr oraligʻi) rossiyalik yuqori martabali ofitser halok boʻlganiga rossiyalik z-bloger Anastasiya Kashevarova ishora qilgandi. «Bugun tunda front oʻz Qahramonlaridan biridan ayrildi. Rasmiy maʼlumot boʻlmaganicha – xabar bermayman», – deya yozgandi u 13-sentabr tongida oʻz telegram-kanalida.
Keyingi kuni Qozondagi Suvorov harbiy bilim yurti (Grunis aynan shu yerni tamomlagan) bitiruvchilariga bagʻishlangan «Suvorovskoye bratstvo» telegram-kanalida general vafoti haqida nekrolog eʼlon qilindi. Postda uning ismi aytilmagan.
15-sentabr kuni Grunisning oʻlimi haqida (uning nomini keltirgan holda) Rossiya hukumati taʼsiridagi va harbiy mavzuga ixtisoslashgan Anna News agentligi 4-motooʻqchilar brigadasidagi anonim manbaga asoslangan holda xabar tarqatdi.
Grunis halok boʻlganini tasdiqlovchi yagona rasmiy maʼlumot RF mudofaa vazirligi qurolli kuchlar bosh harbiy-siyosiy boshqarmasi boshligʻi oʻrinbosari, «Axmat» boʻlinmasi qoʻmondoni general-leytenant Apti Alaudinovning telegramdagi posti boʻlib qolmoqda. «Ming afsuski, general-mayor Anton Grunis „Grozniy“ narigi dunyoga ketdi», – deb yozdi Alaudinov 16-sentabr kuni.
U tafsilotlarni keltirmagan, faqat «oʻz muqaddas burchini oxirigacha ado etib, qahramonlarcha halok boʻlgani»ni bildirgan.
BBC rus xizmati aniqlashicha, general Grunisning STIR (soliq toʻlovchining identifikatsion raqami) raqami hozircha haqiqiy boʻlmaganlarning onlayn bazasiga kiritilmagan (odam vafot etganidan koʻp oʻtmay uning STIR raqami shunday bazaga kiritiladi). Grunis, uning tugʻishgan akasi, shuningdek, yaqin qarindoshlarining telefonlari oʻchirilgan yoki javob bermagan.
Kashevarova oʻz postida ushbu harbiy zarba oqibatida halok boʻlgani, uning joylashuvi haqida esa Ukraina qurolli kuchlari «oʻzinikilar» sizdirgan maʼlumot orqali bilib olganini taxmin qilgandi.
Ukraina Pilotsiz tizimlar kuchlari qoʻmondoni Robert Brovdi («Madyar») esa Grunis 2026-yil 12-sentabr kuni Donetsk oblastida ukrain droni zarbasi oqibatida halok boʻlganini maʼlum
Brovdi iyul oyida aynan Grunis RF prezidentiga Konstantinovka olingani haqida hisobot berganini eslatgan. Rossiya qoʻshini bu shaharni hali ham toʻliq oʻz nazoratiga olgani yoʻq.
Brovdining soʻzlariga koʻra, Grunis – Pilotsiz tizimlar kuchlari zarbasi oqibatida oʻldirilgan yettinchi yuqori martabali rossiyalik harbiy boʻldi.
Putin bilan tanish boʻlgan general
Anton Grunis 1979-yilda Qozonda tugʻilgan. Maktabdan soʻng u Moskva umumqoʻshin qoʻmondonlik bilim yurtida oʻqigan. Ikkinchi Chechen urushi, 2008-yilgi Rossiya-Gruziya urushi, Qrim anneksiyasi va Rossiyaning Suriyadagi kampaniyasida qatnashgan.
Grunisning harakatlari haqidagi maʼlumotlar shuni koʻrsatadiki, u 2021-yildan 2023-yilgacha Shimoliy va Janubiy Osetiya chegarasini bir necha bor kesib oʻtgan. Va koʻp vaqtini Gruziyadan ajralib chiqqan mintaqada oʻtkazgan, u yerda Rossiya harbiy bazasi bor.
2023-yilda, Rossiyaning Ukrainaga bosqini boshlanganidan deyarli bir yil oʻtgach, Grunis Rossiya armiyasi safiga qaytadi va tez orada 4-motooʻqchi brigadasi shtabini boshqara boshlaydi, u oʻsha paytda Yevgeniy Prigojinning vagnerchilari bilan birga Baxmut atrofida jang qilgan.
2023-yil mayida Baxmut uchun janglar vaqtida 4-brigada komandiri, polkovnik Vyacheslav Makarov («Barnaul») halok boʻladi. Shundan keyin Grunis uning oʻrniga brigada boshqaruviga keladi.
Oʻsha oyda Putin Grunis bilan tanishuvi haqida shunday deydi: «Men brigadalardan birining komandiri bilan gaplashdim, u halok boʻlgan quroldoshi – brigadaning boshqa komandirini almashtirgan: familiyasi litvacha, Qozonda tugʻilgan. Ajoyib jang qiladi».
«Quroldoshining oʻrnini egallab, toʻrt kun uxlamagan, mana bu jangovar qahramonlik», – degandi oʻshanda Putin nega Grunisga qoʻngʻiroq qilishga va u bilan tanishishga qaror qilgani haqida. Koʻp oʻtmay Birinchi kanalda general haqida ilk koʻrsatuv chiqadi.
Baxmut qamali toʻqqiz oy davom etadi, Prigojinning maʼlumotiga koʻra, bu janglar chogʻida 30 ming atrofida rossiyalik harbiy xizmatchi halok boʻlgan, yakunda esa kimsasiz va xarobaga aylangan hudud qoʻlga kiritilgan.
Ofitserning prezident bilan suhbatidan soʻng rossiyalik targʻibotchilar u haqida gapira boshladi. Masalan, Vladimir Solovyov VGTRKdagi hamkasbi Yevgeniy Davidov bilan birga undan intervyu olgan: «Xotirjam, hissiyotga berilmay gapiradi. Yuzidan koʻrinib turibdi: oson emas, charchagan. Polkovnik Anton Grunis endigina jangdan qaytdi».
Grunisning Alaudinov tomonidan eʼlon qilingan SI-portreti Foto: t.me/AptiAlaudinovAKHMAT
Morozov oʻzini oʻldirishidan Rossiya Qahramonigacha
Grunis qoʻmondonligidagi 4-brigadada moskvalik taniqli koʻngilli, «Nam pishut iz Yaniny» telegram-kanali muallifi boʻlgan Andrey Morozov aloqachi sifatida xizmat qilgan. 2024-yil fevralida u Rossiya armiyasi Donetsk yaqinidagi Avdiyivkani shturm qilish chogʻida oʻn minglab askarlarini yoʻqotgani haqida yozgandi. Bu shahar uchun janglar 2014-yildan buyon olib borilgan.
Shundan keyin u va Solovyovga ishlovchi rossiyalik propagandachilar oʻrtasida ochiq ziddiyat boshlangan. Keyinroq Morozovning oʻzi tasvirlaganidek, uni Rossiya armiyasidagi tartibot haqidagi oʻta keskin ruhdagi postlarini oʻchirishga majbur qilishgan.
Mojaro 2024-yil 21-fevralida Morozov oʻzini otib oʻldirishi bilan yakunlangan. U oʻlimidan oldin uzun xat qoldirgan. «Bugun, oʻrtoq polkovnik, sizning buyrugʻingiz bilan meni telegram-kanalimdagi postimni oʻchirishga majbur qilishdi», – deya Grunisga murojaat qilgan Morozov oxirgi postida. Uning soʻzlariga koʻra, postni oʻchirishdan bosh tortgan taqdirda, brigada zarur jihozlardan mahrum etilardi: «Snaryadlar, kopterlar, yangi tank va BMPlar».
Grunisning oʻlimidan keyin rossiyalik harbiy bloger Rostislav Marchenko oʻz telegram-kanalida bu epizodga toʻxtaladi: «Mana, tugadi. Endi „Grozniy“ Murz [Morozov]ning oʻz joniga qasd qilishidan oldin unga kim vilka qoʻygani boʻyicha koʻrsatma bermaydi: yo qoʻshinga oʻq-dorilar yetkazib berishni toʻxtatish, yoki serjant Morozovning „ovozini oʻchirish“».
General Grunisni «Donbassning sobiq xalq gubernatori» Pavel Gubarev ham tanqid qilgan. Uning tasdiqlashicha, «Grunisning brigadasida millionlab rubllik sxema ishlab chiqilgan: u yerda „jangovar“ jarohatlar foydali biznesga aylangan».
Gubarevning versiyasiga koʻra, sxema quyidagicha koʻrinishda boʻlgan: Grunis qoʻmondonligi ostidagi shifokorlar armiya bilan shartnomani buzishni istagan harbiy xizmatchilarga DXRning Debalsevo shahridagi kasalxona orqali jangovar jarohatlar haqidagi maʼlumotnomalarni rasmiylashtirishda yordam berishgan. Bu «yaradorlar» tegishli 3 mln rublni olganida, bu pulning bir qismi brigada qoʻmondonligiga tekkan.
Biroq, Morozovning oʻz joniga qasd qilishi atrofidagi shov-shuvli mojaro ham, qismdagi korrupsiya haqidagi mish-mishlar ham 2024-yil may oyida Putinning Grunisga general-mayor unvonini berishiga toʻsqinlik qilmadi.
«Grozniy»ning soʻnggi oylari
2025-yil yanvarda «Sarigrad» telekanali propagandachisi Ilya Golovnev armiyada Grunisni «boʻlgʻusi Gʻalaba marshali» sifatida koʻra boshlashgani haqida aytgandi.
2026-yilga kelib esa teleboshlovchi Solovyov uning boshqaruvidagi 4-motooʻqchilar brigadasini Donetsk oblastining Konstantinovka shahrini shturm qilishda hal qiluvchi ishni bajargan harbiy tuzilmalar qatorida sanaydi.
2026-yil iyulida Konstantinovka uchun janglar avj pallasiga chiqqanida Grunis yana Putin bilan videoaloqa orqali gaplashadi, prezidentning generallar bilan navbatdagi yigʻilishi doirasida uyushtirilgan bu muloqotda general-mayor oʻz qoʻshinlari shaharda qanday harakatlanayotgani haqida aytib beradi.
«Anton Feliksovich, sizni bu yutuq bilan tabriklayman, – degandi Putin. – Xalqimizda shunday deyishadi: Intilganga tole yor. Siz va jangchilaringiz aynan shu bilan shugʻullanasiz, buni yuqori professional darajada amalga oshirasiz».
Konstantinovka shturmi yakunlangach, Grunis Rossiya Qahramoni yulduzi bilan taqdirlandi. Unga mukofotni Rossiya mudofaa vaziri Andrey Belousov shaxsan topshirdi. «Harbiy burchini bajarish chogʻida koʻrsatgan jasorati va qahramonligi uchun general-mayor Grunis Anton Feliksovichga Rossiya Federatsiyasi Qahramoni unvoni berildi», – degandi 28-avgust kuni Moskvada oʻtkazilgan marosim boshlovchisi.
