Аросатда қолган истироҳат боғи: сансоларликка қачон барҳам берилади?

Кишиларнинг мароқли ҳордиқ чиқариб, кайфиятини кўтаришда маданият ва истироҳат боғлари муҳим ўрин тутади. Айниқса, дам олиш кунлари болажонлар бундай масканларга олиб боришингизни сўраб, хархаша қилишлари табиий ҳол. Уларни табиат бағрига олиб чиқиш, аттракционларда учишидан завқ олиш катталарнинг ҳам кайфиятига ижобий таъсир кўрсатади, деб ёзади ИИВнинг "Постда" газетаси.

— Мана, ўқув йили ҳам якунланди, — дейди пойтахтимизнинг Яккасарой туманида яшовчи Мадина Файзуллаева. — Фарзандларимга ҳамма фанлардан аъло баҳо олса, ёзги таътилда дам олиш маскани, ҳайвонот боғи ва музейларга олиб боришни ваъда қилгандим. Тасодифан йўлим тушиб, «Дўстлик боғи»ни бир кўриб кетай-чи, дедим. Сигарет чекаётган ўсмирлар, бурчак-бурчакларда бир-бирининг пинжига тиқилиб олган йигит-қизлар, айниқса, боғнинг хароба аҳволдалиги ҳафсаламни пир қилди…

Мадина опанинг куюнганича бор: тўғри, пойтахтимизда бошқа кўплаб дам олиш масканлари фаолият кўрсатяпти, одамларда эса танлаш имконияти мавжуд. Аммо ушбу ҳудудда яшовчи оилалар болаларини бошқа жойларга олиб боришдан кўра, шу ер яқинлиги инобатга олинадиган бўлса, фуқаронинг ҳақли талабини ким ҳам қўллаб-қувватламайди, дейсиз.

— Анча олдин келганимда бу ер одамлар билан гавжум эди, — дейди ўзини Маъмура Одилова деб таништирган сирдарёлик онахон. — Қизим шу ерга яқин жойда яшагани учун неварамни сайрга олиб чиққан эдим. Кўплаб аттракционлар ишламаса-да, номларининг хато ёзилганини кўриб, неварам уларни санаб чиқяпти. У ҳали 5 ёшда. Неварамнинг «Бувижон, сувнинг ранги нега бунақа?» деган саволига, очиғи, қандай жавоб беришни билмай қолдим. Болалар ўйинқароқ бўлади. Сувда қўл ювиши ёки бир-бирига сув сепиб ўйнаши мумкин-ку. Лекин бу ердаги сунъий кўлнинг ифлосланган сувига қараб, ҳар қандай ота-она фарзандини бу жойга яқин йўлатмаслиги тайин.

Минг афсуски, боғнинг бугунги аҳволини кўриб, юқоридаги фикрларда жон борлигига иқрор бўласиз. Санитария талабларига умуман жавоб бермайдиган сув ҳавзаси, сунъий кўл четидаги эски қайиқчалар, баклажка ва бошқа турли чиқиндиларнинг сув юзасида қалқиб юриши кўнглингизни хира қилади. Номига ишлайдиган уч-тўрт аттракционнинг ҳам замон талабига жавоб бермаслигини кўриб, маданият ва истироҳат боғи фаолият кўрсатяптими ўзи, деб ўйлаб қоласан. Нега бу боғ бунчалик хароба аҳволга тушиб қолди? Наҳотки, бу жой маданий ҳордиқ чиқариш, кичкинтойларга қувонч улашиш ўрнига ҳали оқ-қорани танимаган ёшларга хуфёна учрашадиган маконга айланиб қолган бўлса, деган оғриқли саволлар кўнгилдан ўтади.

Аҳвол нега бу даражага келиб қолганлиги билан қизиқиб кўрдик. Айтишларича, мазкур боғни замон талаби асосида таъмирлаш ва жиҳозланишини ўз бўйнига олмоқчи бўлган «Хончинор» масъулияти чекланган жамият 2016 йилнинг сентябрь ойида Маданият ва спорт ишлари вазирлигига мурожаат этган. МЧЖ узоқ муддатли ижара шартномасига асосан бирламчи ҳисоб-китобларга кўра, 4–5 млрд. сўмлик инвестиция киритиб, шундан 3,6 млрд. сўм маблағни боғ ҳудудини капитал реконструкция қилишга, 0,9 млрд. сўмни эса замонавий болалар ўйингоҳлари ва аттракционлар ўрнатишга сарфлашни режалаштирган экан. Президентимиз байналмилал маданият маркази кўплаб тадбирларни мазкур боғда ўтказишини ҳисобга олиб, бу ерни миллатлараро тотувликни ифода этувчи масканга айлантириш таклифини илгари сурди.

Қолаверса, давлатимиз раҳбари 2017 йил 24 январь куни Республика байналмилал маданият маркази ташкил этилганининг 25 йиллигига бағишланган учрашувда «Бобур» номидаги маданият ва истироҳат боғини «Дўстлик боғи», дея номлашни таклиф қилган эди. Бир ой ичида ҳукумат вакилларига тегишли идоралар билан ҳамкорликда «Дўстлик боғи»да Ўзбекистонда истиқомат қиладиган кўплаб миллат вакилларининг миллий маданияти, урф-одатлари, пазандачилик анъаналарини ифода этадиган павильонлар тайёрлаш бўйича лойиҳаларни ишлаб чиқиш топшириғини берган эди.

Шунга кўра, 2017 йилнинг июнь ойида Вазирлар Маҳкамасида ўтказилган йиғилиш баёнига асосан Тошкент шаҳридаги «Дўстлик боғи» (собиқ «Бобур» номидаги маданият ва истироҳат боғи) Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Миллатлараро муносабатлар ва хорижий мамлакатлар билан дўстлик алоқалари қўмитаси (собиқ Республика байналмилал маданият маркази) тасарруфига ўтказилиши лозим эди. Шунингдек, истироҳат боғига тегишли бино, иншоот, қурилмалар ва бошқа барча моддий бойликлар қўмита балансига бадалсиз, бепул ўтказилиши ҳам назарда тутилган. Бундан ташқари, қўмита янги ташкил қилинганлиги инобатга олиниб, Тошкент шаҳар ҳокимлигининг «Бобур» номидаги маданият ва истироҳат боғининг коммунал хизматлар, электр энергияси, солиқлар бўйича ва бошқа мавжуд қарзларини қоплаб бериши мазкур ҳужжатда кўрсатиб ўтилган.

— Ушбу боғ ишчи-хизматчилари давлат унитар корхонаси зиммасида, катта қарздорлиги бўлгани сабабли икки йил давомида маошсиз ишлаб келган, — дейди Тошкент шаҳар ҳокимлигининг Маданият бош бошқармаси бош мутахассиси Рихситилла Алимов. — Бу ҳолатдан норози бўлган ишчилар Президент виртуал қабулхонасига мурожаат қилишди ва бу масала Тошкент шаҳар ҳокимлиги томонидан ижобий ҳал этилди. Шундан сўнг боғни тугатиш бўйича тузилган комиссияга кирувчи кишилардан бошқа ҳамма ўз аризаларига кўра ишдан кетди. Бошқармамиз томонидан қўмитага бир неча бор «Бобур номидаги маданият ва истироҳат боғи» давлат унитар корхонаси фаолиятини тўхтатиш тўғрисида хат жўнатдик. Қўмита юқорида айтиб ўтилган моддий бойликларни ўз балансига ўтказишга тайёрлигини билдириб, ҳужжатнинг тегишли банди талабини боғнинг кредиторлик қарздорлиги туфайли бажара олмаслигини маълум қилди. Ҳужжатда қарздорлик Тошкент шаҳар ҳокимлиги зиммасида эканлиги ва масканни реконструкция қилиш Молия вазирлиги томонидан молиялаштирилиши кўрсатиб ўтилган.

Масалага ойдинлик киритиш мақсадида Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Миллатлараро муносабатлар ва хорижий мамлакатлар билан дўстлик алоқалари қўмитаси мутасаддиларининг ҳам фикрини билишни лозим топдик.

— Ҳозирда боғ қўмита тасарруфига ўтмаган, тегишли идоралар билан ҳужжатлаштириш ишлари олиб борилмоқда, — деди қўмита раисининг ўринбосари Камолиддин Эшонхўжаев.

Тушунишимиз бўйича масаланинг ечимига тўсқинлик қилаётган асосий сабаб боғнинг катта миқдордаги қарздорлигидир.

Дарвоқе, бу ерда Япония давлати томонидан ер юзидаги тинчликсевар мамлакатларга совға қилинадиган «Тинчлик бонги» бор. Халқаро тинчлик куни муносабати билан унинг атрофида дўстлик жамиятлари, миллий маданий марказлар раҳбарлари, мамлакатимизда фаолият юритаётган дипломатик корпус ва кенг жамоатчилик вакиллари, ёшлар жамулжам бўлишади. Бундан ташқари, ҳудуддаги мўъжазгина, тарихий услубда қурилган «Сеул боғи»да ҳам турли тадбирлар ўтказилади. Шу ўринда ҳақли савол туғилади: пойтахтимиз марказидаги мазкур дам олиш масканининг бугунги қиёфаси меҳмонларда қандай таассурот қолдиради?

Қолаверса, аросатда қолган масканнинг турли ҳуқуқбузарликлар ва жиноятлар содир этишга мойил кимсаларнинг «бошпанаси»га айланиб қолмаслигига ким кафолат беради?

Умид қиламизки, мутасадди ташкилот ва идоралар тез орада мазкур масалани ижобий ҳал этиб, пойтахтимиз аҳолиси ва меҳмонларининг қувончига сабаб бўлувчи «Дўстлик боғи»даги камчиликларни бартараф этишади.

Шерзод АБДУСАМАДОВ.
Содиқ ҲАКИМОВ олган суратлар.