Ўзбекистон мавжуд Фарғона ва Бухоро заводларини модернизация қилиш мақсадида Жиззах нефтни қайта ишлаш заводи қурилиши бўйича режаларини бекор қилган ҳолда миллий энергетика соҳаси ривожига бўлган ёндошувни янгилади. «Нефтегазинвест» компаниясининг бошқарув раҳбари ўринбосари Ҳусниддин Тўраев хабар берди.
Мазкур қадам мамлакатда мавжуд энергиянинг етишмаслик даражасини камайтириш ва ишлаб чиқариш қувватларининг энергия самарадорлигини ошириш йўналтирилган. 2018 йил охиридаги ҳолатга кўра, республика НҚИЗ ўртача юки 60 фоиздан ошмади.
Шу билан бирга, Тўраевнинг сўзларига кўра, Ўзбекистон 2017 йилда имзоланган ҳамкорлик келишувига биноан Ўзбекистон Қозоғистондан хом нефт импорт қилишни режалаштирган. Бироқ импорт ҳажми аввал келишилган 2 миллион тоннадан сезиларли даражада камроқ бўлиб, ички энергетика эҳтиёжларини қондиришга қаратилади.
Ўзбекистон миллий энергетика соҳасидаги мавжуд комплекс муаммоларни ҳал этиш учун қатор чораларни амалга оширмоқда. Феврал ойида давлат раҳбари умумий қиймати 8,1 миллиард доллар бўлган 31 саноат лойиҳаларини молиялаштиришни тасдиқлади. Рўйхат электр энергияси ишлаб чиқарувчи қувватлари ва инфратузилмаларни модернизация қилишга қаратилган ташаббусларни ўз ичига олади.
Бундан ташқари, Шавкат Мирзиёев сўзларига кўра, Ўзбекистонда Қайта тикланувчи энергия манбаларини (ҚТЭМ) ривожлантириш учун аҳамиятли истиқболлар мавжуд. Республика Президенти энергетика вазирлиги ва «Ўзбекэнерго» АЖ зиммасига 2,5 миллиард доллар умумий қийматдаги 13 лойиҳа учун хорижий ҳамкорларни излаб топиш вазифасини юклади.
Энергия танқислигининг ўсиши ва амалга оширишнинг турли босқичларидаги мавжуд қатор лойиҳаларни ҳисобга олган ҳолда, товон орқали ички бозорда мавжуд энергиянинг етишмаслигини камайтириш йирик ишлаб чиқарувчилар билан ҳамкорликни янада кенгайтиришга имкон беради.
Масалан, япон консорциуми Mitsubishi Corporation ва Mitsubishi Hitachi Power System сентябрь ойида Навоий иссиқлик электр станциясида иккинчи буғ-газ қурилмаси (БГҚ)ни ишга туширишни режалаштирган бўлиб, бу Навоий тоғ-металлургия комбинати, «Навоийазот», «Қизилқумцемент» акциядорлик жамиятининг самарали фаолиятини таъминлайди, қолган қувват эса маҳаллий аҳолининг энергия танқислигини қондиришга сарфланади. Япония технология етказиб берувчи компанияси юқори даражали ФИК билан республикада замонавий ва самарадор энергия БГҚ қурилишларини давом эттиришни мақсад қилган.
Ўзбекистонда энергетика хавфсизлиги манфаатлари йўлидаги самарали ҳамкорликка яна бир мисол – ЛУКОЙЛ билан ҳар йили ички бозорга 5 миллиард куб метр қийматида газ етказиб бериш бўйича март ойида тузилган шартномадир. Мазкур чора-тадбир энергия талабини тезкорлик билан уйғунлаштиришга ва истиқболли лойиҳаларнинг барқарор ривожини таъминлашга ёрдам беради.
