Адлия вазири Русланбек Давлетов иқтисодчи Беҳзод Ҳошимов билан суҳбатда қонун устуворлигига тўсиқ бўлаётган айрим муаммоларга тўхталиб ўтди. Вазир қабул қилинган қонунлар ҳамма учун баробарлиги, аммо ижро масаласида камчиликлар кўплигини айтиб ўтди.
Мажбурий меҳнат – феодал тузум сарқити
Вазир яқингача оддий ҳолдек қараб келинган мажбурий меҳнат аслида олдин ҳам қонун бузилиш ҳолати ҳисоблангани, аммо ўша даврда ҳам, ҳозир ҳам қонунлар ижросини тўлиқ таъминлашга эришилмаганини айтиб ўтган.
«Мажбурий меҳнатни йиллар давомида оддий ҳолат бўлган, ўрганиб қолганмиз бу нарсага, деб юрганмиз. Аслида бу феодал тузум сарқити. Бу – қонун бузилиши. Ўша пайтда ҳам қонун бузилиши эди. Фақат бунга эътибор йўқ эди.
Керак бўлса, жамиятнинг тоқатсизлик иммунитети ҳам буни оддий ҳол, деб қабул қилган.
Бунга ким йўл қўйиб келган? Албатта, давлат тизими бундан фойдаланиб, эксплуатация қилиб келган.
Чунки арзон ёки текин ишчи кучи бўлган. Билдикки, жуда катта ресурсларни битта соҳадан бошқа соҳага сафарбар қилиш ҳеч қанақа самара бермади. Ё давлатимизни, ё халқимизни бой қилмади. Бизга ҳеч қанақа наф олиб келмади.
Шунинг учун ҳам минг йилдан бери тасдиқланган аниқ моделлар бор. Ўзимизча янги модел ўйлаб топмаслигимиз керак. Ўша моделларнинг борини ишлатсак, ҳозир ҳам ўн баробар кучли ривожланишга салоҳиятимиз етади», деди Русланбек Давлетов.
«Қонун ҳаммага бирдек қўлланиши керак»
Давлетов Ўзбекистон қонунларида барча фуқароларга тенглик белгилангани, аммо ижро тизимида муаммолар борлигини қайд этди.
«Қонунийлик ҳар қандай жамиятни таҳлил қилсангиз ҳам марказий аҳамиятга эга бўлган концептуал масала. Шунинг учун ҳам биз қонун устуворлиги тўғрисида кўп гапирамиз. Кўп қадамлар босяпмиз. Аммо тизимда ҳали жуда катта муаммоларимиз бор. Буни тан олишимиз керак. Кимдир адолат дейди, адолат барибир келиб қонунга тақалади.
Бизнинг қонунчилик сифат ва белгиланган норма нуқтайи назаридан универсал характерга эга.
Қандайдир элита қисми манфаатига қаратилмаган бўлса ҳам, лекин ижро билан муаммо бор. Қонунчилик бир хилда қўлланиши керак. Сиз қайси вилоят ёки туманда бўлсангиз ҳам, қонун кучига таяниб ҳаракат қилишингиз керак. Яъни ижро ҳар хил бўлса, парокандаликка олиб келади. Бу бўйича бизда ҳозир аниқ муаммолар бор. Буни тан олиб айтамиз.
