Газни ер остида сақлаш (Gas Storage Technology) технологик жараёни газни коллекторлар, яъни қатламлар, тоштуз ва бошқа тоғ жинслари қазиб бўлингандан қоладиган сиғимлар ичига жойлаш, сақлаш ва у ердан олишдан иборат.

Ерости газ омборлари – инженер-техник иншоотлар мажмуаси бўлиб, магистрал газ қувурлари ва йирик газ истеъмол қилувчи марказлар ёнида қурилади ва истеъмол миқдори ошиб кетган “чўққи” даврларда оператив равишда етишмовчиликни қоплаш, истеъмолдаги фаслий, ҳафта ва кунлик ўзгаришларни компенсация қилиш, қувурлардаги авария ҳолатлари оқибатини енгиш ҳамда стратегик захираларни яратиш учун хизмат қилади.

Сўз бирикмалари ҳақида

“Энергетик инқироз” сўз бирикмаси ҳаётимизга саноқли кунлар ичида бостириб кирди. Мазкур сўз бирикмасини нега ишлатишга мажбур бўляпмиз деган саволга масъуллар “газ етмаяпти” деган, сўз бирикмасига айланиб улгурган сўзларни ишлатишяпти. Бу сўз бирикмасига эса биз “нега газ қиш учун ғамлаб қўйилмади” деган сўзлар бирикмасини истеъмолга киритишга мажбурмиз, зеро... вазият жиддий...

“Газни ғамлаш” деганда эса истаймизми, йўқми ерости газ омборлари ёдга келади.

Ҳавога учган мантиқий таклифлар

Икки йил олдин мустақил тадқиқотчи Гулбаҳор Султонова Kun.uz билан суҳбатда газ омборларини кўпайтириш кераклигини айтиб чиққан эди.

Аслида Гулбаҳор Султонова кашфиёт қилгани йўқ, у шунчаки баъзи объектив ҳақиқатларни тилга олди:

  • янги газ омборлари қурилмаяпти;
  • албатта, газ ғамланиши керак, бусиз инқироз тайин;
  • газ омборлари етарли бўлсагина қатта-ю кичик қувурларда босимни барқарорлаштириш мумкин;
  • СССРдан қолган компрессор станциялари янгиланмаган;
  • истеъмол ўсишига қараб, компрессорлар сони кўпайтирилмаган;
  • истеъмол ҳажми ўсишига мос равишда газ етказиш инфраструктураси янгиланмаган;
  • соҳа илмий ёндашув, ҳисоб-китобсиз юритиляпти;