Бугун ён-атрофимизда умуртқа диск чурраси (грижа) туфайли азият чекаётганлар кўпайганига аҳамият бермаслик имконсиз. Бу хасталик ҳатто тана аъзоларининг ишламай қолишига сабаб бўлиши мумкин. Nano Medical Clinic тиббиёт маркази нейрожарроҳлари Kun.uz билан суҳбатда касалликнинг келиб чиқиши ва ундан қутулишнинг замонавий йўллари ҳақида ўз тавсияларини беришди.
Диск чурраси қандай пайдо бўлади?
Умуртқа поғонаси ораларида юмшоқ, амортизатор вазифасини бажарувчи диск бўлади, у югурганда, сакраганда иккита умуртқа суяги бир-бирига тегиб емирилмаслигининг олдини олади. Айнан шу дискнинг бўртиб чиқиши диск чурраси дейилади. Диск чурраси бўйинда, белда бўлиши мумкин. Бел соҳасидаги чурра белдан пастки тана аъзоларида белги беради.
Агар бўйин соҳасида жойлашган бўлса, бўйиндан пастки тана аъзоларида белги беради: қўлларда оғриқ пайдо бўлади, ҳаракат чекланиши, қувват камайиб кетиши мумкин. Белдаги чурра эса белдаги оғриқ билан, кейинги даражаларга ўтганда оёқдаги оғриқлар билан намоён бўлади.
Чуррага вақтида чора кўрилмаса, тана аъзоларининг ишламай қолишига олиб келадими?
Фурқатбек Турсунов, нейрожарроҳ:
— Бўйиндаги диск чурраси фақат оғриқ билан безовта қилса, беморларга ҳозирда ҳаракат сақланиб тургани, лекин операция қилиш кераклигини, шунда оғриқлар кетиб, ҳаракат ҳам сақланиб қолишини айтамиз. Баъзи ҳолатларда беморлар келади, қўл ҳаракати чекланиб бўлган, яъни ишламай қолган бўлади.
Бу ҳолатда ҳам операция қилиш шарт – орқа мияда нерв ўтказувчанлигини тиклаш учун. Агар бунда вақтида чора кўрилмаса, тана аъзоларида ҳаракатнинг чекланишига олиб келиши мумкин.
Операциялар маҳаллий оғриқсизлантириш ёки фақат белдан пастки қисмни оғриқсизлантириш (спирал анестезия) орқали қилинади. Биз жамоамиз билан келишган ҳолда эндотрахиал наркоз (ухлатиб қўйиш) бериш усулидан фойдаланамиз. Бу усул беморга операциядан кейин тезроқ ўзига келиб, тезроқ активлаштириш имконини беради. Энг хавфсиз наркоз деб шу усулни танлаганмиз.
Одатда операция тавсия қилинмайдиган беморлар, масалан юрак касалликлари бўлган ёки ёши катта инсонлар ҳисобланади. Чунки улар наркозни кўтара олмасликлари мумкин. Лекин диск чурраси сабабли операцияга қарши кўрсатма йўқ. Бошқа ёндош касалликлар ҳисобидан айрим қарши кўрсатмалар бўлиши мумкин.
