Бугунги куннинг энг машҳур алпинисти, кўпчиликка 14 та энг баланд чўққини энг қисқа муддат ичида забт этиш орқали танилган непаллик Нирмал Пуржа қор кўчкиси оқибатида ҳалок бўлди. Бу фожиа Покистондаги 8047 метр баландликдаги Броуд-Пик тоғида (бу дунёнинг энг баланд чўққилари орасида 12-ўринда туради) рўй берган. Бу ҳақда унинг Elite Exped номли сайёҳлик агентлиги инстаграмдаги саҳифасида маълум қилди.
«Бугун чуқур қайғу ва юракдаги чидаб бўлмас оғриқ билан тасдиқлаймизки, Нирмал „Нимсдай“ Пуржа Броуд-Пикдаги қор кўчкиси туфайли фожиали тарзда ҳалок бўлди. Шунингдек, экспедициянинг бошқа аъзолари ҳам, афсуски, омон қолмаган <.> Дунё ўзининг жасорати, камтарлиги ва инсон биз ўйлагандан кўра кўпроқ нарсага қодир эканига бўлган мустаҳкам ишончи билан миллионлаб одамларни илҳомлантирган буюк алпинистлардан бирини йўқотди», – дейилади постда.
Пуржа алпинистликка қандай келиб қолган?
43 ёшли алпинист Непалдаги кичик қишлоқлардан бирида дунёга келган. 2003 йилда у отаси ва бошқа қариндошлари каби гуркҳлар бригадасига хизматга кирган – бу Британия қўшинининг фақат этник непалликлардан таркиб топадиган бўлинмасидир. 2009 йилда эса у Буюк Британия қироллиги ҳарбий-денгиз кучлари флотининг махсус топшириқли бўлинмаси сафига қабул қилинган илк непалликка айланади.
Пуржа 2012 йилда, Эверестга уюштирилган экспедиция чоғида алпинизмга қизиқиб қолади. Унинг гуруҳи фақат асосий лагерга етиб бориши керак эди, лекин у юқорироқ кўтарилишни хоҳлайди. Йўлбошловчи унга «музмослама»лардан қандай фойдаланишни кўрсатади ва бир неча кундан сўнг улар биргаликда баландлиги 6119 метр бўлган Лобуче тоғининг шарқий чўққисига кўтарилишди. Ўшандан бери Пуржа мунтазам равишда тоғларга чиқиб, рекордлар ўрнатишга киришади. 2017 йилда у беш кун ичида Эверест, Макалу ва Лхоцзе (дунёдаги биринчи, тўртинчи ва бешинчи энг баланд саккиз минглик) чўққиларини забт этди.
2018 йилда қиролича Елизавета II Пуржани баланд тоғ алпинизмидаги улкан ютуқлари учун Британия империяси ордени билан тақдирлаган. Бир йил ўтгач, у профессионал алпинист бўлиш учун Британия армиясидаги хизматини муддатидан олдин тарк этади.
Пуржа 2019 йилда баландлиги саккиз минг метрдан ортиқ бўлган 14 та тоғнинг барчасига энг тез чиқишга қарор қилганидан сўнг машҳурликка эришади – бу алпинистлар учун энг юқори натижа ҳисобланади. Жанубий кореялик алпинист Ким Чанг Ҳо (у 2018 йилда Ҳимолай тоғларида қор бўронида ҳалок бўлган) бу натижа учун деярли саккиз йил сарфлаб, шу вақтгача энг яхши натижа эгаси бўлиб турганди. Пуржа эса буни етти ой ичида уддалашга қарор қилади.
У ўз мақсади – инсон имкониятларининг чексизлигини кўрсатиш, Непалга сайёҳларни жалб қилиш ва иқлим инқирозига эътибор қаратиш эканини айтган. «2014 йилда биз Ама-Дабламдаги асосий лагерда овқат тайёрлаш учун қор эритардик. Ўтган йили эса у ерда қор йўқ эди», – деганди Пуржа интервюсида.
