Amerika Qo‘shma Shtatlari norasmiy «Butunamerika diviziyasi» yoki «Shalvar kiygan iblislar» deb nomlanuvchi 82-havo desant diviziya tarkibidan bir yarim ming harbiyni Afg‘onistonga jo‘natadi. Bu haqda Amerikaning Daily Beast internet-nashri xabar bergan. Biroq, Pentagondagilar «RIA Novosti»ga gap rejali rotatsiya haqida ketayotgani, harbiylar soni oshirilmasligini ta'kidlashgan.
«Bu rejalashtirilgan operatsiya va u jangarilarning hech qanday hujumi bilan bog‘liq emas», — demoqda 82-diviziya matbuot xizmati.
«Tolibon»ga qurol qayoqdan kelgan?
Ehtimol, bu rostdan ham rejali rotatsiya bo‘lishi ham mumkin, biroq u bir tomondan, Afg‘onistonga amerikalik yuqori martabali amaldorlar va diplomatlarning tez-tez tashrif oshirayotgan vaqtiga to‘g‘ri kelmoqda. So‘nggi vaqtlar ichida Kobulga AQSh prezidentining milliy xavfsizlik bo‘yicha maslahatchisi Herbert Makmaster va AQSh mudofaa vaziri Jyeyms Mettis tashrif buyurishgan. Ularning har ikkisini ko‘plab vakillardan iborat delegatsiya kuzatib borgan.
Boshqa tarafdan, Afg‘oniston hukumati mamlakatdagi vaziyatni tobora yomonroq nazorat qilmoqda. Nazorat yo‘qolganiga yaqqol misol — «Tolibon» jangarilari tomonidan Afg‘oniston va Tojikiston chegarasidagi Mozori Sharif shahrida harbiy xizmatchilarning ommaviy qatl qilinishidir. Jangarilarning hujumi natijasida 200ga yaqin harbiy o‘ldirilgan. Ikki islomiy jangari shahidlar belbog‘ini harakatga keltirgan, yana bir nechtasi kazarmada o‘tirgan qurolsiz askarlarga qarata o‘q uzishgan. Jangarilar harbiy baza hududiga kirish uchun qiyinchiliksiz yettita nazorat o‘tkazish punktini bosib o‘tishgan.
Boshqaruvdagi boshboshdoqlikning yana bir dalili — 209-armiya korpusida Afg‘oniston mudofaa vazirligi tomonidan o‘tkazilgan tekshiruv bo‘ldi: aniqlanishicha, qurol-yarog‘larning yarmisi yo‘qolib qolgan. Aftidan, qurollar yo islomiy jangarilar tomonidan o‘g‘irlab ketilgan, yo afg‘on zobitlari tomonidan ularga pullangan.
Ushbular fonida Vashington Rossiyani «Tolibon» harakatini qo‘llab-quvvatlashda ayblamoqda. Ilgari bunday ayblovlar bilan respublikachi-senator Jon Makkeyn chiqish qilib turardi: «Rossiya ayni paytda Afg‘onistondagi vaziyatga aralashib, «Tolibon»ni qo‘llab-quvvatlashga harakat qilib, AQShning sa'y-harakatlarini yo‘qqa chiqarishni maqsad qilgan», —deya. Buni har narsada Moskvani ayblashga ko‘nikib qolgan Makkeynning imijiga xos ritorika, deyish ham mumkin. Biroq, shu kunlarda Afg‘onistonning Kunduz va Hirot shaharlarida bo‘lib o‘tgan toliblarning bir necha aksilamerika aksiyalarida Moskvaning qo‘li borligi haqida AQSh va NATO kuchlarining Yevropadagi qo‘mondoni, general Kyortis Skaparotti ham aytib o‘tgan. «So‘nggi vaqtlarda Rossiyaning «Tolibon» bilan hamjihatligini kuzatmoqdaman, ehtimol, guruh ruslar tomonidan qo‘llanilayotgan hamdir», — degan Skaparotti.
