AQSh prezidenti Donald Tramp Reks Tillersonni Davlat departamenti rahbarligidan iste'foga chiqardi.
Reks Tillerson avvaldan Donald Tramp bilan ziddiyatda bo‘lgan
ExxonMobil neft kompaniyasining sobiq rahbari bo‘lgan Reks Tillerson AQSh prezidenti Donald Trampning jamoasidagi eng sara kishilardan edi. U ham Tramp jamoasidagi boshqalar kabi avval davlat ishida ishlamagandi, ammo u bundan xijolat bo‘lmasa ham bo‘lardi.
Davlat departamentini boshqarar ekan, Tillerson sifatli kadrlar yetishmovchiligi muammosiga duch keldi. Chunki, eski kadrlarning aksar qismi Tramp ma'muriyatida ishlashni istamadi. Diplomat sifatida u mo‘'tadillik pozitsiyasini tutdi va prezidentning bayonotlariga tez-tez e'tirozlar bildirib turdi. Masalan, 2017 yil yozida Tramp tvitterida KXDR rahbari Kim Chen Inga yangi laqab o‘ylab topganida, Tillerson shimoliy koreyalik diplomatlar bilan aloqa qilib, vaziyatni yumshatgandi.
ExxonMobil haqidagi kitob muallifi Stiv Koll Bloomberg uchun bergan intervyusida Tillersonning kompaniyada o‘ta samarali ish yuritgani, u barcha xodimlarini o‘z joyida ishlata olgani bayon qilingan. Ammo u Davlat departamentida bunga erisha olmadi: bu yerda uning atrofidagi maslahatchilar diplomatik xizmatda tajribasiz edi, shu tufayli u kerakli joylarga kerakli odamlarni qo‘ya olmadi.
Ammo bu Tillersonning yagona muammosi emasdi. U Oq uy ma'muriyatidagi Tramp bilan yaqindan tanish bo‘lmagan kamdan-kam odamlardan biri edi. Tramp uning fikriga quloq tutmas, ularning orasida turli masalalarda ayricha qarashlar shakllangandi: prezident Barak Obama ma'muriyati erishgan Eron yadroviy dasturi bo‘yicha kelishuvni butunlay muvaffaqiyatsizlik deb baholar, Tillerson esa bu kelishuvni qo‘llab-quvvatlardi.
Tillersonga prezidentning boshqa qarashlari va harakatlari ham yoqmagan. Masalan, Tramp 2017 yil kuzida Sharlotsvillda millarchilar tomonidan uyushtirilgan marshlarga e'tiroz bildirmagan — Tillerson esa afroamerikaliklarni tahqirlovchi bu harakatlarni keskin tanqid qilib chiqqandi. Shuningdek, Tramp siyosatdan uzoq «Amerika boyskautlari» tashkiloti a'zolari qarshisida siyosiy nutq irod qilgan, o‘z vaqtida bu tashkilotga rahbar bo‘lgan Tillersonga bu ham yoqmagandi.
CNN va boshqa bir qator nashrlar manbalariga ko‘ra, 2017 yil yozida Pentagondagi majlislardan biridan keyin Tillerson Trampni «o‘taketgan tentak» deb atadi. Bunga Trampning yadroviy qurollanishni rivojlantirish haqidagi so‘zlari sabab bo‘lgan. O‘shanda Tillerson ishdan bo‘shamoqchi bo‘lgan, ammo uni qolishga ko‘ndirishgan.
Iste'fo kuzda tayyor edi, Tillerson ketishga shoshilmadi
